Η προ ολίγων ημερών συμφωνία μεταξύ Λιβάνου και Ισραήλ για τις θαλάσσιες ζώνες και από κοινού εκμετάλλευση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου και μάλιστα θέτοντας σε ρόλο διαχειριστή των κερδών ξένες εταιρείες, αποτελεί ένα νέο μοντέλο που οι ΗΠΑ αισθάνονται ενθουσιασμένες για την επίτευξή του.
Θεωρούν ότι με αυτό τον τρόπο θα επικρατήσει συνεννόηση όχι μόνο στην περιοχή του Λιβάνου αλλά και γενικότερα στην ΝΑ Μεσόγειο εφόσον επικρατήσουν ανάλογες συμφωνίες όπου υπάρχουν δυσεπίλυτες διαφορές που διαχρονικά προκαλούν εντάσεις και ταυτόχρονα αφήνουν ανεκμετάλλευτο τον υποθαλάσσιο ορυκτό πλούτο.
Που όμως πολύ λογικά πηγαίνει το μυαλό μας όταν οι αμερικάνοι θωρούν ότι βρήκαν το μοντέλο που θα γεφυρώσει τις διαφορές στις θαλάσσιες διεκδικήσεις ; που αλλού από την Κύπρο και το Αιγαίο ;
Έτσι Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Τζο Μπάιντεν έσπευσε να πανηγυρίσει για την υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ του Ισραήλ και του Λιβάνου, για τις θαλάσσιες ζώνες. Σαφέστατα πρόκειται για εντυπωσιακή εξέλιξη…
Γιατί όμως τόσος ενθουσιασμός ποιοι είναι οι βασικοί λόγοι και πως όλη αυτή η εξέλιξη επηρεάζει τα ελληνικά δεδομένα ;
Βεβαίως η Αμερική ήταν αυτή που μεσολάβησε γι’ αυτήν τη συμφωνία. Ο κ. Μπάιντεν εμπιστεύθηκε τη διαπραγμάτευση αυτή στον Άμος Χόκσταϊν, γνωστό στην Κύπρο και στην Ελλάδα από τις πολλές επισκέψεις του στο παρελθόν.
Είναι εκείνος που πρότεινε, πριν πολλά χρόνια, για συνεργασία στα θέματα ενέργειας του Ισραήλ και της Αιγύπτου με τη συμμετοχή και της Κύπρου.
Πιο πρόσφατα όμως τον θυμόμαστε και από την εισήγηση του για μεταφορά του φυσικού αερίου του Ισραήλ, στην Ευρώπη, μέσω της Τουρκίας. Εισήγηση που έκανε όταν ήταν ιδιώτης.
Ο δεύτερος λόγος είναι το γεγονός ότι πρόκειται για μία συμφωνία μεταξύ δύο εχθρικών χωρών, που προσφέρει ελπίδες και για άλλες παρόμοιες (συμφωνίες). Δηλαδή, μεταξύ εχθρικών χωρών.
Ο τρίτος λόγος είναι ότι η Αμερική πιστεύει όπως υπογράμμισε ο πρόεδρος Μπάιντεν, ότι «η ενέργεια, ιδιαιτέρως στην Ανατολική Μεσόγειο, δεν πρέπει να είναι αιτία σύγκρουσης, αλλά εργαλείο συνεργασίας, σταθερότητας, ασφάλειας και ευημερίας».
Και η δήλωση αυτή σαφέστατα παραπέμπει και σε νέες συνεργασίες στο κοντινό μέλλον και όλων το μυαλό πάει στην Τουρκία και στα προβλήματα που δημιουργεί για την Ελλάδα στο Αιγαίο, και για την Κύπρο στην Αποκλειστική Οικονομική της Ζώνη (ΑΟΖ).
Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει καμία πληροφόρηση για την οποιαδήποτε πρόθεση των Ηνωμένων Πολιτειών να επαναλάβουν τη μεσολάβηση τους, στο πρότυπο αυτής που υπογράφτηκε χθες, μεταξύ του Λιβάνου και του Ισραήλ.
Θεωρούμε ότι θα μπορούσε να υποθέσει κανείς, ότι αφού οι Αμερικανοί είναι ενθαρρυμένοι με την επιτυχία τους, λογικό είναι, να θεωρούν ότι ίσως με τον ίδιο τρόπο να μεσολαβήσουν και μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Τουρκίας για τον καθορισμό των θαλάσσιων ζωνών. Σε αυτό βέβαια υπάρχουν σοβαρά προβλήματα, ότι η Άγκυρα δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία. Όπως για να καθίσει στο τραπέζι θα ζητήσει και τη συμμετοχή της παράνομης “τδβκ”, η οποία δεν αναγνωρίζεται από καμία χώρα, εκτός της Τουρκίας.
Επιπλέον ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι «αυτή η συμφωνία (μεταξύ του Λιβάνου και του Ισραήλ) μας φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στην υλοποίηση ενός οράματος για μια Μέση Ανατολή που θα είναι πιο ασφαλής, ολοκληρωμένη και ευημερούσα, αποφέροντας οφέλη για όλους τους κατοίκους της περιοχής».
Την ίδια στιγμή, προκάλεσε εντύπωση ότι στην ανακοίνωση για τη συνάντηση του κ. Μπάιντεν με τον πρόεδρο του Ισραήλ, ο Λευκός Οίκος χαιρετίζει την ομαλοποίηση των σχέσεων του Εβραϊκού Κράτους με την Τουρκία. Οπότε μπορούμε να υποθέσουμε ότι η ομαλοποίηση των σχέσεων οφείλεται, ως ένα βαθμό, και στους Αμερικανούς.
Όπως βλέπουμε λοιπόν, η απευθείας αμερικανική μεσολάβηση στην ανατολική Μεσόγειο έδειξε τις προθέσεις της προς συνεννόηση μεταξύ των αντιμαχομένων κρατών. Μια συνταγή που παρά τις κατά καιρούς δηλώσεις των ΗΠΑ υπέρ της Ελλάδας είναι ο παραδοσιακός τρόπος της Αμερικής και ο Ερντογάν το ξέρει καλά αυτό.
Αξίζει κανείς να διαβάσει την ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, για να καταλάβει που πάει το πράγμα …
«Αυτή η συμφωνία», αναφέρει, «καταδεικνύει ουσιαστικά το όραμα των ΗΠΑ για μια πιο ασφαλή, ολοκληρωμένη και ευημερούσα Μέση Ανατολή. Είναι εξίσου επωφελής τόσο για το Ισραήλ όσο και για τον Λίβανο, θα ενισχύσει τα οικονομικά συμφέροντα και τα συμφέροντα ασφάλειας του Ισραήλ, ενώ θα προωθήσει τις κρίσιμα απαραίτητες ξένες επενδύσεις για τον λιβανικό λαό καθώς αντιμετωπίζει μια καταστροφική οικονομική κρίση.
Η περιοχή και πέρα από αυτήν θα καρπωθούν σύντομα τα οφέλη αυτών των ενεργειακών πόρων που θα προωθήσουν την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την ευημερία».
«Αυτή η ιστορική συμφωνία δεν θα ήταν δυνατή χωρίς την επιμονή και τη διπλωματία των ηγετών του Ισραήλ και του Λιβάνου και τη σκληρή δουλειά του Ειδικού Προεδρικού Συντονιστή Άμος Χόκσταϊν (Hochstein) και της ομάδας του Στέιτ Ντιπάρτμεντ (State Department) για να φέρουν τα μέρη σε συμφωνία. Το επίτευγμά τους θα έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις για την περιοχή».
Ίσως ο κ. Χόκσταϊν μας απασχολήσει για πολύ στο μέλλον …
Χρήστος Καλογερόπουλος – Βαλκάνιος
Στρατηγικός Αναλυτής
Εξειδικευμένος σε Θέματα Διεθνούς Ασφάλειας
στη ΝΑ Μεσόγειο
