Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Η κρίση που βρίσκεται σε εξέλιξη στον Έβρο (τελευταία με ιδιαίτερη ένταση ) καθώς και η αντίστοιχη επί σχεδόν 5 χρόνια συνεχιζόμενη στα ακριτικά μας νησιά έχει προκαλέσει ένα νέο κύκλο ενδυναμωμένης αντιπαράθεσης ανάμεσα σε Αθήνα και Άγκυρα, με την πρώτη να προσπαθεί να ευαισθητοποήσει την κατά καιρούς αδιάφορη και “αναιμική”στις αντιδράσεις Ευρώπη σε ένα μείζον ζήτημα εσωτερικής και διασυνοριακής ασφάλειας με πολυδιάστατες επιπτώσεις, ενώ την ίδια στιγμή η Τουρκία μαζικά προωθεί μεταναστευτικά ρεύματα στοχεύοντας σε οικονομικά οφέλη από τους Ευρωπαίους ,αλλά και σε υποστήριξη των αποσταθεροποιητικών ενεργειών μέσα στην χώρα μας.Η Άγκυρα διεξάγει ασύμμετρες επιχειρήσεις , ‘οπλοποιώντας” το μεταναστευτικό, στα πλαίσια ενός διευρυμένου “πολιτικού πολέμου”,που δυστυχώς μέχρι τώρα διαχρονικά δεν έχουμε αναλύσει.Η “οπλοποίηση” της παράνομης μετανάστευσης έχει προεκτάσεις εξαναγκαστικές ,γεωγραφικά αναθεωρητικές, αποσταθεροποιητικές της άλλης χώρας, οικονομικές ,στρατιωτικές, προπαγανδιστικο-πολιτικές ως και δημιουργίας πεμπτοφαλαγγικής κατάστασης στην άλλη πλευρά.Σε εκτενή μελέτη μου (στα Αγγλικά) το 2016 είχα επισημάνει ότι η Άγκυρα θα ανοίξει πολλά επιμέρους μέτωπα από το τριεθνές του Έβρου μέχρι το τριεθνές Ιράκ-Συρίας-Τουρκίας,ενώ θα προβάλει την πολυδιάστατη παρουσία της σε κράτη της Αφρικής-Κεντρικής και Νοτιανατολικής Ασίας και όχι μόνο.Παράλληλα θα εκμεταλλευτεί παντοιοτρόπως τους διαφόρους Μουσουλμανικούς πληθυσμούς (πχ Κόσοβο-Βοσνιακό μωσαικό) σε νότια Ευρώπη μέσω υπολογίσιμων Τουρκογενών μειονοτήτων καθώς και τις Ισλαμικές οικονομικό-κονωνικές “νησίδες” σε Βόρεια και Κεντρική Ευρώπη κυρίως για οικονομικούς και πολιτικούς λόγους και οφέλη.
Πρώτο .Η κατάσταση από τα Μαράσια του Έβρου μέχρι την ακριτική Στρογγύλη στο σύμπλεγμα Μεγίστης /Καστελόριζου ,και από εκεί μέχρι την Κύπρο θα χειροτερεύσει πάρα πολύ μέσα στο προσεχές χρονικό διάστημα. Η “οπλοποίηση” των παράνομων μεταναστευτικών ροών χρησιμοποιώντας ως “βατήρα” την περιοχή της Αδριανούπολης θα πρέπει να μας προβληματίσει πάρα πολύ.Και αυτό γιατί δίπλα τις όποιες ροές Αφγανών-Κεντροασιατών-Αφρικανών κα, θα βρίσκονται οι επίλεκτες δυνάμεις της Τουρκικής στρατοχωροφυλακής του στρατηγού ΑσίφΤσετίν,ως και πολλά προπαγανδιστικού-υβριδικού πλαισίου ύπουλα “στοιχεία’ της πολύ ισχυρής μυστικής υπηρεσίας ΜΙΤ του Χακάν Φιντάν. Συνεπώς επειδή οι παράνομοι μετανάστες δεν έχουν πρόβλημα παραμονής στην συγκεκριμένη περιοχή , θα απαιτείται από την Αθήνα να έχει σε διαρκή ετοιμότητα στατιωτικές-αστυνομικές δυνάμεις για αποτροπή.Οι μεταναστευτικές ‘βάσεις’ θα είναι στην περιοχή της Αδριανούπολης για όσο διάστημα θα υπηρετούν τα Ερντογανικά συμφέροντα.
Δεύτερο.Η εκεί παρουσία και κινητικότητα είναι παρα πολύ πιθανό να “επηρεάσει” ριζοσπαστικούς κύκλους της Μουσουλμανικής μειονότητας της Θράκης (σε συνδυασμό με την δράση του Τουρκικού Προξενείου Κομοτηνής).Δεν υπάρχει περίπτωση να μην εμφανιστούν τέτοιες “συνδετικές επαφές”,ενώ ορισμένες ΜΚΟ εκπορευόμενες από Μουσουλμανικά πλαιίσια θα επενδύουν σε ανθρωπιστική προβολή της κατάστασης.Η Ελληνική αποτρεπτική προσπάθεια από την περιοχή Μαράσια-Καστανιές-Νέα Βύσσα μέχρι το Πέπλο-Φέρες/Καβυσό και Δέλτα του Έβρου ενδέχεται να ‘εμπλουτιστεί ‘από επιπλεόν αποσταθεροποιητικές κινήσεις.Ο Ερντογάνβάσει του ‘Κόκκινου Βιβλίου-2’ του Συμβουλίου Ασφαλείας της Τουρκίας γνωρίζει πως να εκμεταλλευτεί τέτοιες καταστάσεις..Έχει χρησιμοποιήσει τέτοιες μεθόδους σε Συρία-Σομαλία-Ιράκ κα.
Τρίτο Επειδή η Άγκυρα έχει πολύ καλές σχέσεις με την Σόφια σε πολλά επίπεδα, και δεδομένου ότι οι ροές δν κατευθύνονται προς την συνοριακή διάβαση Καπετάν Αντρέεφ αλλά προς την χώρα μας , δεν σημαίνει ότι δεν θα πρέπει να παρακολουθούμε πολύ τις Βουλγαρο-Τουρκικές επαφές γιατί η Άγκυρα διαθέτει ισχυρότατη Τουρκική μειονότητα στα βόρεια σύνορά μας (εννοώ εφαπτόμενη στους νομούς Ξάνθης και Ροδόπης) όπως σε Κάρτζαλι-Ράζγκραντ-Χάσκοβο-Σιλίστρε-Ταργκοβίστε κα),οπότε μην αποκλείουμε την διακίνηση ατόμων της Τουρκίας από Ανατολική Θράκη-μεταναστευτικούς ‘παράγοντες’ από την δομή της Αδριανούπολης προς τη νότια Βουλγαρία,της οποίας Τουρκογενείς πληθυσμοί εφάπτονται τηε ορεινής Ροδόπης και Ξάνθης. Και δεν αναφέρομαι μόνο στις νόμιμες διασυνοριακές διαβάσεις Θερμές/Ξανθη και Μακάζα/Ροδόπη.Υπάρχουν γνώστες του ανάγλυφου του ορεινού όγκου της Ροδόπης ,και με αιχμή του δόρατος την συσσώρευση των ροών στην ανατολική Θράκη “να πλατιάσει το μέτωπο των κινήσεων και αποσταθεροποιητικών ενεργείων της Άγκυρας”.
Τέταρτο Σε ευρύτερους γεωγραφικούς χώρους η Τουρκία αναμένεται να συνεχίσει απτόητη την επιθετική της στάση.Μέσα στους προσεχείς μήνες λογικά θα βρεθούμε μπρστά σε νέες προκλήσεις στα κατεχόμενα τηςΚυπρου (μετά τις εκλογές του Απριλίου),αποστολή υδρογραφικών-ερευνητικών πλοίων σε επίμαχες περιοχές,αποστολή πλωτών γεωτρύπανων και ουσιαστικοποίηση του δόγματος των ναυάρχων Οζμπάλ-Γιαγτζί περί Γαλάζιας Πατρίδας..Ο κίνδυνος ενός θερμού επισιδίου σε θαλάσσιο χώρο του ΝΑ Αιγαίου-Ανατολικής Μεσογείου είναι πολύ υψηλόσ,ενώ η Άγκυρα θα συνεχίζει και την στρατιωτικό-αστυνομική συνδρομή στην νόμιμη κυβέρνηση της Λιβύης στην περιοχή τηςΤριπολιτάνα.Ήδη με την παροχή και διάθεση στοιχείων αεράμυνας ως και σχετικής εκπαίδευσης στελεχών του πολιτοφυλακών του Σάρατζ έχει βελτιώσει την αμυντική οχύρωση της Τρίπολης,με αποτέλεσμα οι δυνάμεις του πολέμαρχου Χαφτάρ να χρησιμοποιούν πλέον δυνάμεις πυροβολικού και όχι αεροσκάφη για βομβαρδισμούς(αφού έχουν ήδη υποστεί απώλειες αεροσκαφών)
Πέμπτο.Το ΝΑΤΟ και οι ΗΠΑ προφανώς για λόγους συμμαχικούς θα ενισχύουν το οπλοστάσιο τηςΤουρκίας σε υλικό.Δεν θα εμπλακούν άμεσα στις επιχειρήσεις στο Συριακό έδαφος.Αλλά ο ΓΓ/ΝΤΟ Νορβηγός ΓιενςΣτόλντεμπργκ,ο ανώτατος διοικητής των συμμαχικών δυνάμεων του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη πτέραρχος Τοντ Ουώλτερς ,οι γνωστοί Γερουσιαστές Μάρκο Ρούμπιο (Φλόριντα) και Λίντσει Γκράχαμ(νότια Καρολίνα) η μόνιμη αντιπρόσωπος των ΗΠΑ στα Ηνωμένα Έθνη Κέλι Κραφτ αλλά και ο εκπρόσωπος του Τραμπ για το Συριακό και τον διεθνή συνασπισμό κατά του Ισλαμικού ΚράτουςΤζειμς Τζέφρει έχουν ανεπιφύλακτα τοποθετηθεί υπέρ της ενίσχυσης της Άγκυρας, αφού επισημαίνουν ότι οι απειλές προέρχονται από το βάρβαρο καθεστώς του Άσαντ και τους Ρωσο-Ιρανούς υποστηρικτές του.Μάλιστα ο ίδιος ο Τραμπ έχει ζητήσει από κράτη -μέλη του ΝΑΤΟ να εξετάσουν άμεσα την συνδρομή στην αεράμυνα της Τουρκίας αναβαθμισμένων συστημάτων αντιαεροπορικά-αντιπυραυλικής άμυνας PATRIOT.
Εκτο Στο πόλεμο της Συρίας η Τουρκία έχει ως βασικό αντίπαλο την Ρωσική στρατιωτική παρουσία.Ο στρατός του Άσαντ από την Άγκυρα μπορεί να αντιμετωπιστεί,αλλά είναι η αεροπορία του Πούτιν που σαφέστατα περιορίζει την Τουρκική αεροχερσαία κινητικότητα.Το Ιντλίμπ θα είναι χώρος συνεχιζόμενης ενεργού αντιπαράθεσης,ενώ ακόμα και νέες Ρωσο-Τουρκικές ανακωχές στα πρότυπα του Σότσι και των συμφωνιών της Αστάνα-Αδάνων δύσκολα θα συγκρατήσουν τις εκατέρωθεν πολεμικές επιχειρήσεις.Πούτιν και Ερντογάν δεν επιθυμούν την πλήρη κατάρρευση των σχέσεων τους για πολλούς λόγους,αλλά η Μόσχα μεταξύ Δαμασκού και Άγκυρας επιλέγει την πρώτη. Συνεπώς το μέτωπο της Ιντλίμπ θα έχει προεκτάσεις και επιπτώσεις και στην μετακίνηση πληθυσμών-μεταναστευτικά ρεύματα.Είναι αλληλένδετα.
Έβδομο.Αυτό που δεν έχουμε παρατηρήσει είναι ότι η Τουρκία στο Ιντλίμπ μεσω της επιχείρησης “Ασπίδα της Άνοιξης’ διεξάγει παρατεταμένες και επιτυχείς επιχειρήσεις αποκλειστικά με την χρήση UAV/DRΟNES .Αυτό αλλάζει τα δεδομένα των πολεμικών αποστολών και η χώρα μας πρέπει να το δει άμεσα και διευρυνμένα γιατί ‘επαναστατικοποιεί” τα σύγχρονα πεδία μαχών.Σε συνδυασμό με το σύστημα KORAL ηλεκτρονικού πολέμου ,που από κοινού έχουν πλήξει Ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα PANTSIR S-1 του στρατού του Άσαντ έχουν προκληθεί νέες τάσεις που άμεσα πρέπει να βρούμε απαντήσεις.
Όγδοο Η Ελλάδα θα συνεχίσει να βρίσκεται αντιμέτωπη με την Τουρκική επιθετικότητα κυρίως μέσω ασύμμετρων-μη συμβατικών-μη-γραμμικών-ειδικών-υβριδικών απειλών ,από τις Καστανιές μέχρι την Κιπριακή ΑΟΖ. Η περίπτωση “θερμού επισοδείου” είναι αρκετά πιθανή και εμφανής. Η Τουρκική επιθετικότητα φαίνεται και στον αεροπορικό χώρο με τεράστιο αριθμό παραβιάσεων , παραβάσεων του FIR Αθηνών,υπερπτήσεις πάνω από κατοικημένα νησιά και μικρονήσια(Αρκοί-Λειψοί-Φαρμακονήσι-Παναγιά-Αγαθονήσι-Ρω-κα).Δεν επιβεβαιώνονται τα περί κρίσης στην Τουρκική Πολεμική Αεροπορία,αφού μετά τα τέλη του 2018 έχει συνέλθει και είναι προκλητικότατη.Εμφανίζει ποσοτικές αλλά και ποιοτικές τάσεις στις παραβιάσεις. Και αυτό απαιτεί από την πλευρά μας αυξημένη εγρήγορση και βαθιές πληροφορίες…
Ενατο Όπως είναι τα πράγματα-επειδή κάποιοι βρίσκονται εκτός σύγχρονων εξελίξεων-προσβλέπουν σε ανατροπή Ερντογάν-στρατιωτικό πραξικόημα κα.Αυτά στην σημερινή Τορκία δεν γίνοτα εύκολα.Μετά το 2016 το καθεστώς Ερντογάν έχει ουδετεροποιήσει το σύνολο των υπολογίσιμων αντιπάλων του. Τα στρατιωτικά πραξικοπήματα στην Τουρκία έγιναν πάντοτε από στρατηγούς (Γκουρσέλ-Μαντάνογλου-Εβρέν κα).Η παρούσα στρατιωτική ηγεσία της Τουρκίας είναι ακφραιφνώς Ερντογανική .( Ακάρ-Γκιουρέλ-Γιαγλιά-Αβσεβέρ-Ονγκάι-Ογκούζ-Ντουντάρ κα).Συνεπώς πολύ δύσκολα να πάρουν κάποιοι από αυτούς πρωτοβουλία ανατροπής Ερντογάν.
Δέκατο Συμπερασματικά θα έχουμε μπροστά μας πάρα πολύ δύσκολες καταστάσεις με την Τουρκία και την υλοποίηση των μεγαλοιδεατικών -νέο-Οθωμανικών στόχων της.Χρειάζεται καθημερινά να τους παρακολουθούμε-αναλύουμε και να ‘εχουμε έτοιμα σχέδια όχι αποτροπής για την έννοια της αποτροπής (και θεωρητικών συζητήσεων) αλλά πραγματικής-υπολογίσιμης-σοβαρής-αξιόπιστης και πολυδιάστατης αποτρεπτικής δυναμικής για κάθε είδους απειλή και ενέργεια.