Έχει χυθεί πολύ μελάνι τα τελευταία χρόνια σχετικά με τα αρνητικά και τα θετικά της δημιουργίας ΕΟΖ (Ειδική Οικονομική Ζώνη) και ειδικά στη περιφέρεια Αν. Μακεδονίας & Θράκης, όπου θα λειτουργούν οικονομικά, με διαφορετικά επιχειρηματικά κριτήρια από τις άλλες περιοχές της χώρας.
Υπάρχουν όμως κάποια στοιχεία που αξίζουν της προσοχής μας. Στη Θράκη, η Τουρκία έχει επιδείξει ιδιαίτερη δραστηριότητα σε όλους τους τομείς. Σχολεία, Τράπεζες, «Πολιτιστικά» Σωματεία, Τοπική Αυτοδιοίκηση, Θρησκεία, μέχρι και ασφάλιση των Ελλήνων μουσουλμάνων αναγγέλθηκε από την Ανδριανούπολη. Η καθιέρωση Ε.Ο.Ζ. στη περιφέρεια αυτή, αναμφίβολα θα προσελκύσει Τούρκους επενδυτές.
Ειδική Οικονομική Ζώνη (ΕΟΖ), είναι μια ορισμένη γεωγραφική περιοχή μέσα στα όρια ενός κράτους η οποία υπόκειται σε ένα ειδικό προσυμφωνημένο νομικό πλαίσιο οικονομικής λειτουργίας. Από αυτή την άποψη έχουμε περίπτωση μειωμένης εθνικής κυριαρχίας. Το «τυρί στη φάκα» στην προκειμένη περίπτωση είναι η ανάπτυξη και η δημιουργία θέσεων εργασίας. Όμως η ύπαρξη των ΕΟΖ συνήθως έχει τις παρακάτω συνέπειες:
– Αθέμιτος ανταγωνισμός στις εκτός ΕΟΖ επιχειρήσεις οι οποίες υπόκεινται σε περιορισμούς που επιβάλει το κράτος δικαίου.
– Μετακίνηση φτωχών αλλοεθνών ανθρώπων που ως εκ τούτου μακροπρόθεσμα μπορεί να προκαλέσουν μειονοτικά προβλήματα .
– Με τη θεσμοθέτηση των περιφερειών, με αυξημένες αρμοδιότητες και δυνατότητες, δημιουργείται υπό προϋποθέσεις, κίνδυνος, αυτονομίας.
– Οι επιχειρήσεις που λειτουργούν εντός των ΕΟΖ χρησιμοποιούν εισαγόμενες πρώτες ύλες χωρίς δασμούς, αξιοποιούν την φορολογική ασυλία και δεν πληρώνουν σχεδόν καθόλου φόρους. Η χαμηλή διασύνδεσή τους με την εγχώρια οικονομία, δείχνει ότι το όφελος για την οικονομία της φιλοξενούσας χώρας είναι μηδαμινό.
– Η δημιουργία Ειδικών Οικονομικών Ζωνών (ΕΟΖ) επί της αρχής δεν είναι συμβατή με τις συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΕΕ επιβάλλει κάποιες προϋποθέσεις που όμως αφήνουν περιθώρια εκμετάλλευσης, στο πλαίσιο ειδικών συνθηκών τύπου «Μνημονίων», ή επιχειρήσεις «σωτηρίας».
Ο επικεφαλής του συνδέσμου Γερμανών Βιομηχάνων Hans Peter Keitel δήλωσε στο «SPIEGEL» στις 10/9/2012 : « Ως επιχειρηματίας, δεν θ’ άφηνα τη θυγατρική εταιρεία μου, που είναι σε πολύ κακή κατάσταση να καταρρεύσει, αλλά θα την εξυγίαινα. Δηλαδή, η Ελλάδα πρέπει να γίνει ένα είδος ειδικής οικονομικής ζώνης εντός της ευρωζώνης, εξοπλισμένη με την απαραίτητη και θεμιτή οικονομική βοήθεια, αλλά και με προσωπικό από την ΕΕ. Η Ελλάδα δεν πρέπει να εκχωρήσει κυριαρχία, αλλά θα έπρεπε να δώσει σε όσους την στηρίζουν από την ΕΕ την ευκαιρία να συνδιαμορφώνουν επί τόπου τις μεταρρυθμίσεις». Ωραία πρόταση, με ….κάποια παραθυράκια.
Οι ΕΟΖ είναι άραγε εφεύρημα της παγκοσμιοποίησης και της φιλελεύθερης οικονομίας ? Μάλλον όχι, αφού προϋπήρχαν με άλλη μορφή, αλλά πάντα προς όφελος του επενδυτή που αξιοποιούσε εγχώριους πόρους και προνόμια.
Οι διομολογήσεις και οι διαμεσολαβήσεις Κρατών, ως μέσα αλλοίωσης και επιρροής των δομών των κρατών ( όπως π.χ η πάλαι ποτέ Οθωμανική αυτοκρατορία) ήταν μονομερείς προνομιακές συμβάσεις που χρησιμοποιούσαν οι δυτικοί, προκειμένου να παρεμβαίνουν, να προλαμβάνουν και να έχουν γενικά το πάνω χέρι, είτε με την ισχύ των όπλων, είτε στ′ όνομα της ειρηνικής επίλυσης διαφορών, που συχνά οι ίδιοι δημιουργούσαν. (Συνεχίζεται…)
Του Απόστολου Τσιμογιάννη
* Ο Απόστολος Τσιμογιάννης είναι Υπτγός (ε.α), με μεγάλη επιτελική και διοικητική εμπειρία στον τομέα των Millitary Logistics. Έχει υπηρετήσει σε ανάλογη επιτελική θέση του NATO/NSPA. Είναι τακτικό μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Logistics.
