Γράφει ο Δρ Αθανάσιος .Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Ηχηρό χτύπημα για την φιλοτουρκική κυβέρνηση της δυτικής Λιβύης του πρωθυπουργού Αμπντουλχαμίτ Ντμπέιμπα, αλλά και για τον ίδιο τον Τούρκο πρόεδρο Ερντογάν αποτελεί δικαστική απόφαση που κοινοποιήθηκε χθες .
Όπως αναφέρει η ιστοσελίδα capital.gr και βάσει πληροφοριών από τοπικά μέσα ενημέρωσης, δικαστήριο της Τρίπολης αποφάσισε να ανασταλεί η εφαρμογή της συμφωνίας που υπέγραψε πριν από μερικούς μήνες η υπουργός εξωτερικών της Λιβύης, Νάιλα αλ Μανγκούς(γνωστή από την “παρεξήγηση” στο αεροδρόμιο της Τρίπολης με το Νίκο Δένδια) , με τον Τούρκο ομόλογό της, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, για έρευνες και εξόρυξη υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες περιοχές της Λιβυκής ΑΟΖ, όπως αυτή προβλέπεται από το προβληματικό Τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο είχε υπογράψει το Νοέμβριο του 2019 η κυβέρνηση του τότε πρωθυπουργού της κυβέρνησις της Τριπολιτάνα Φαγέζ αλ-Σάρατζ με τον Ερντογάν.
Μετά την υπογραφή του δεύτερου μνημονίου στη Τρίπολη ο Τσαβούσογλου είχε δηλώσει ότι “συζητήσαμε τα βήματα προς μια πολιτική λύση και τις σχέσεις μας με τον πρωθυπουργό Ντιμπέιμπα. Υπογράψαμε Μνημόνια Συν αντίληψης στους τομείς των υδρογονανθράκων και επί του Πρωτοκόλλου ενώ είχα και κατ’ιδίαν συνάντηση με την ομολόγό μου Νάιλα Μοχάμεντ Αλ-Μανγκούς.” Το Τουρκολιβυκό μνημόνιο έχει επικριθεί διεθνώς και ειδικά από την ΕΕ δια στόματος του αρμοδίου επιτρόπου για την εξωτερική πολιτική , τις διεθνείς υποθέσεις και την άμυνα/ασφάλεια Ζοσέπ Μπορέλ. Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ εξέφρασε εμμέσως πλην σαφώς την αντίθεσή του στο Τουρκολιβυκό μνημόνιο, και αναφέρθηκε στο άρθρο 6 του Φόρουμ για τον Πολιτικό Διάλογο στη Λιβύη (LPDF), το οποίο δεν επιτρέπει στην υπηρεσιακή κυβέρνηση να υπογράφει δεσμευτικές τέτοιου είδους πολιτικές συμφωνίες.
Στις αρχές Νοεμβρίου, εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ επεσήμανε ότι η τρέχουσα κυβέρνηση της Τρίπολης οφείλει, με βάση τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει, να μην υπογράφει νέες συμφωνίες που διαταράσσουν τις εξωτερικές σχέσεις της χώρας ή επιφέρουν μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις για αυτή., ενώ για πολλοστή φορά τάχθηκε υπέρ της επιτάχυνσης της διαδικασίας για την πραγματοποίηση ελεύθερων και δίκαιων εκλογών στην βορειοαφρικανική χώρα. Προ εβδομάδων πέντε Λίβυοι δικηγόροι προσέφυγαν στο αρμόδιο δικαστήριο της Τρίπολης, ενάντια στο μνημόνιο, το οποίο, όπως είχε τονίσει η Αθήνα, “παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματά της και αποτελεί παραβίαση του διεθνούς δικαίου και εσκεμμένη κλιμάκωση που υπονομεύει τη σταθερότητα στην περιοχή”., και το οποίο μπορεί να χρησιμοποιήσει η Άγκυρα για παράνομες δραστηριότητες στο Λιβυκό πέλαγος (νοτιοανατολικά του νομού Λασιθίου) .Η προσφυγή τους σύμφωνα ζητούσε την ακύρωση του μνημονίου, με μια σειρά από επιχειρήματα, όπως ότι η κυβέρνηση του Αμπντουλχαμίτ Ντμπέιμπα δεν είναι εξουσιοδοτημένη να συνάπτει διεθνείς συμφωνίες καθώς και ότι η συμφωνία ονομάστηκε μεν μνημόνιο συνεννόησης, αλλά είναι στην ουσία μια οικονομική συμφωνία για το πετρέλαιο. Επίσης τονίστηκε ότι η συμφωνία Τσαβούσογλου-Μανγκούς παραβιάζει αρκετές διατάξεις του νόμου περί πετρελαίου, κυρίως την έλλειψη εμπειρίας των τουρκικών εταιρειών στον τομέα αυτό. Πέραν αυτού οι πέντε Λίβυοι δικηγόροι είχαν καταθέσει αίτημα για προσωρινή διαταγή για άμεση αναστολή της, διότι η συμφωνία “σφετερίστηκε παρανόμως την αποκλειστική δικαιοδοσία της Εθνικής Εταιρείας Πετρελαίου της Λιβύης (NOC) στο εμπόριο πετρελαίου και περιέχει κείμενα που χρήζουν διαφορετικής ερμηνείας, προκαλώντας σοβαρή ζημιά που δεν μπορεί να επιδιορθωθεί αν η Τουρκία ξεκινήσει την εφαρμογή της συμφωνίας,δηλαδή αν Τουρκική υδρογραφικά και γεωτρητικά πλοία αρχίσουν σχετικές έρευνες.
Πάντως το θέμα είναι ανοικτό , αφού η διευρυμένη στρατιωτικό-ενεργειακή συμφωνία των δυο πλευρών ενδέχεται να “οπλοποιηθεί” από την Άγκυρα.. προκαλώντας εντάσεις στην συγκεκριμένη περιοχή…
Ο Νίκος Δένδιας στη δυτική Αφρική.
Για έκτη φορά επισκέπτεται την Αφρικανική ήπειρο(και για τέταρτη την δυτική Αφρική) ο υπεξ Νίκος Δένδιας . Ο επικεφαλής της Ελληνικής διπλωματίας από σήμερα αρχίζει το τριήμερο ταξίδι του στην Ακτή Ελεφαντοστού,στη Γκάνα και στη Γκαμπόν (για δεύτερη φορά μέσα σε 13 μήνες). Ειδικότερα στην Ακτή Ελεφαντοστού είναι η πρώτη επίσκεψη(διαχρονικά και ιστορικά ) στην χώρα, και στο Αμπιτζάν θα συναντηθεί με την πολιτική ηγεσία της χώρας. Το ταξίδι Δένδια πραγματοποιείται την ίδια χρονική περίοδο που ο Τούρκος υπεξ Τσαβούσογλου πραγματοποιεί από προχθές εβδομαδιαίας διάρκειας επίσκεψη σε Νότια Αφρική, Ρουάντα, Γκαμπόν ,Ζιμπάμπουε και Σάο Τομέ και Πρίνσιπ (πρώην Πορτογαλική αποικία).Ο Έλληνας υπουργός είναι ο μοναδικός διαχρονικά που έχει επιδείξει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και σημασία για τις σχέσεις της χώρας μας με τα Αφρικανικά κράτη σε πάρα πολλούς επιμέρους τομείς(πολιτιστικό, εκπαιδευτικό, οικονομικό,υγειονομικό,κα). Στην Άκρα της Γκάνα θα επισκεφθεί και το εκεί Ελληνικό σχολείο, ενώ στην Λιμπρεβίλ της Γκαμπόν θα γίνει δεκτός και από τον πρόεδρο Μπόνγκο.
