Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Τα Aμερκανικά F16 που θα πάνε στην Ουκρανία θα μπορούσαν να την βοηθήσουν στο να αμυνθεί απέναντι στις Ρωσικές αεροπορικές επιθέσεις. Αλλά η μεγαλύτερη αξία τους θα είναι στο να αυξήσουν τη δυναμική των επερχόμενων Ουκρανικών αντεπιθέσεων με στόχο την ανακατάληψη κατεχόμενων περιοχών. Αυτό απαιτεί εκπαίδευση και άσκησεις , αλλά οι Ουκρανικές δυνάμεις είναι ικανές να το επιτύχουν. Στις 19 Μαΐου, ο Μπάιντεν είπε στην σύνοδο της G7 στη Χιροσίμα ότι οι ΗΠΑ υποστηρίζουν μια κοινή προσπάθεια εκπαίδευσης Ουκρανών πιλότων σε αεροσκάφη τέταρτης γενιάς, συμπεριλαμβανομένων των F-16. Τις τελευταίες δυο εβδομάδες, οι Αμερικανοί ενημέρωσαν τους Ευρωπαίους συμμάχους (Ολλανδία, Βέλγιο, Δανία, Νορβηγία) ότι εγκρίνουν τα σχέδιά τους για εξαγωγή F-16 στην Ουκρανία.Τον Φεβρουάριο ο Μπάιντεν είπε ότι η Ουκρανία «δεν χρειάζεται τώρα τα F-16», ενώ το Πεντάγωνο εκτίμησε ότι η διάθεση των F-16 θα ήταν πολύ δαπανηρή και ότι δεν ήταν μία από τις «τρεις κορυφαίες προτεραιότητες» της Ουκρανίας. Αλλά μέλη του Κογκρέσου και από τα δύο κόμματα επέμειναν να πιέζουν τον Μπάιντεν να τα εγκρίνει. Το F-16 είναι ένα σημαντικό αεροσκάφος τέταρτης γενιάς, αλλά όχι πανάκεια. Ο πτέραρχος Τζέιμς Χέκερ, διοικητής των Αμερικανικών αεροπορικών δυνάμεων στην στην Ευρώπη, επεσήμανε ότι «Θα βοηθήσει ασφαλώς αλλά δεν νομίζω ότι θα αλλάξει συντριπτικά το παιχνίδι. Δεν είναι σαν αεροσκάφος πέμπτης γενιάς». Ένα παράδειγμα τέτοιου είναι το stealth F-35, το οποίο ορισμένοι σύμμαχοι στην Ευρώπη αποκτούν για να αντικαταστήσουν τα F-16.
Τα F-16 θα μπορούσαν σύντομα να ενσωματωθούν στις Ουκρανικές αεροπορικές δυνάμεις. Μια πρόσφατη αξιολόγηση της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ /USAF προέβλεψε ότι θα χρειαζόταν μόνο τρεις μήνες για τη μετάβαση έμπειρων πιλότων στις ΗΠΑ και εκπαίδευση στα αεροσκάφη.Αλλά αυτό θα τους έδινε μόνο βασικά προσόντα στην αποστολή τους.Οι πιλότοι εκπαιδευτές των ΗΠΑ προτιμούν ένα συνολικό πρόγραμμα 17 εβδομάδων. Αυτό θα περιλαμβάνει τρεις εβδομάδες για τη χρήση προηγμένων πυραύλων αέρος-αέρος ως και άλλες τέσσερις εβδομάδες για χρήση πυρομαχικών αέρος-εδάφους. Η βιαστική αεροπορική εκπαίδευση θα μπορούσε να αυξήσει τον κίνδυνο οι Ουκρανοί πιλότοι να επιστρέψουν σε παλιές ή επικίνδυνες συνήθειες που ισχύαν επί Σοβιετικών πρότυπων.
Τα F-16 θα μπορούσαν να παίξουν σημαντικό ρόλο. Θα μπορούσαν να συμπληρώσουν την επίγεια αεράμυνα για την προστασία των Ουκρανικών πόλεων και επίγειων δυνάμεων. Λόγω της καμπυλότητας της γης, τα F-16 μπορούν να δουν ιπτάμενα αντικείμενα σε μεγαλύτερες αποστάσεις από τα επίγεια ραντάρ. Τα ραντάρ των F-16 έχουν μεγαλύτερη ικανότητα από αυτά των Ουκρανικών Mig-29. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα όπλα που χρησιμοποιούν τα F-16 για την κατάρριψη εναέριων στόχων μπορεί να είναι λιγότερο ακριβά από τους πυραύλους εδάφους.
Ο απόστρατος πτέραρχος της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ Φίλιπ Μπρίτλαβ πρώην ανώτατος Αμερικανός και Συμμαχικός Διοικητής (SACEUR) στην Ευρώπη ως και βετεράνος πιλότος F-16, έχει επισημάνει ότι η αεροπορική δύναμη είναι επίσης κρίσιμη για τις επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων. (Οι χερσαίες δυνάμεις που συνεργάζονται με την αεροπορία ενεργούν πάνω σε κοινές επιχειρήσεις). Οι επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων λειτουργούν σαν μια ορχήστρα δύναμης πυρός. Το πυροβολικό “μαλακώνει” την άμυνα του εχθρού σε μεγάλες αποστάσεις. Τα άρματα μάχης και τα οχήματα μάχης πεζικού διαπερνούν τις άμυνες. Το πεζικό εμπλέκεται και καταστρέφει τις επίγειες δυνάμεις και βοηθά στην προστασία των τεθωρακισμένων.
Η αεροπορία παρέχει υποστήριξη πυρός και κινητικότητα τόσο σε κοντινές όσο και σε επιχειρήσεις σε βάθος . Κατά καιρούς, οι ΗΠΑ έχουν μάθει την αξία των επιχειρήσεων συνδυασμένων όπλων με αρκετά δύσκολο τρόπο. Η απόπειρα του 1980 για τη διάσωση των διπλωματικών ομήρων των ΗΠΑ στο Ιράν απέτυχε εν μέρει επειδή ορισμένα στρατιωτικά στοιχεία είχαν πολύ μικρή προηγούμενη εμπειρία σε τέτοια συνεργασία. Ο νόμος Goldwater-Nichols του 1986(περί διακλαδικότητας) ώθησε το υπουργείο άμυνας να δώσει έμφαση στις επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων. Ήταν μια εκπληκτική επιτυχία στον Πόλεμο του Κόλπου 1990–91. Τον περασμένο Ιανουάριο, τα Ουκρανικά στρατεύματα άρχισαν να μαθαίνουν περισσότερα για τις επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων στην περιοχή εκπαίδευσης Γκράφενβορ στη Γερμανία. Ενώ οι χερσαίες δυνάμεις των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ διεξάγουν τέτοια εκπαίδευση μαζί με την αεροπορία, η Ουκρανία δεν έχει τα κατάλληλα γρήγορα μαχητικά αεροσκάφη. Τα F-16 μπορεί να καλύψουν αυτό το κενό καλύτερα από τα Mig-29.Με βάση τις τρέχουσες απειλές από τις Ρωσικές αντιαεροπορικές άμυνες και μαχητικά αεροσκάφη, τα F-16 θα αντιμετωπίσουν προκλήσεις στο να υποστηρίξουν στρατεύματα στο έδαφος. Οι επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων απαιτούν υψηλού επιπέδου νοημοσύνη για τον εντοπισμό του εχθρού, έγκαιρο συντονισμό για την κατεύθυνση των δυνάμεων και εμπιστοσύνη ότι όλα τα στοιχεία θα κάνουν τη δουλειά τους. Οι αποτελεσματικές επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων απαιτούν ειδικευμένους πιλότους και παρατηρητές εδάφους. Οι ονομαζόμενοι ελεγκτές επιθέσεων κοινών τερματικών σταθμών (JTACs), οι εντοπιστές ορίζουν στόχους για τα αεροσκάφη προς επίθεση. Η εκπαίδευση στο JTAC μπορεί να διαρκέσει πέντε ή περισσότερους μήνες.
Κατά τη διάρκεια της προσεχούς περιόδου μαχών , οι ένοπλες δυνάμεις της Ουκρανίας πιθανότατα θα διεξάγουν καινοτόμες επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων, βασικά με τη συμμετοχή χερσαίων δυνάμεων. Καθώς τα F-16 θα φθάνουν στην Ουκρανία ενώ το προσωπικό εκπαιδεύεται, οι συνδυασμένες μάχες όπλων της Ουκρανίας θα μοιάζουν με πιο εξελιγμένες επιχειρήσεις τύπου ΝΑΤΟ. Ακόμα και έτσι, μπορεί να απαιτηθεί κάποιος χρόνος για να πραγματοποιηθεί πλήρως η συμβολή των F-16 στις επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων του Κιέβου γιατί όλα απαιτούν τον χρόνο τους.
Τα δυτικά F-16 θα συνδράμουν στην Ουκρανία,αλλά απαιτούν και το χρόνο τους….
