Η μεταπολεμική εξέλιξη του πεζικού βασίστηκε σε δύο νέα μέσα: το ΤΟΜΑ και το Ε/Π. Για τα ΤΟΜΑ έχυσαν τόνους μελάνης στην τότε ΕΣΣΔ. Το ελληνικό πεζικό όμως, προτίμησε να μείνει γαντζωμένο στον Β’ΠΠ, αφού τα παπάκια (Μ113) δεν επιφέρουν καμμιά αλλαγή στην τακτική μάχης σε σχέση με τα ημι-ερπυστριοφόρα της εποχής αυτής (απλά είναι κλειστά από πάνω και δεν βρέχονται οι φαντάροι). Δύο φορές και από τύχη βρέθηκαν oι Έλληνες με ΤΟΜΑ (τα ΑΜΧ10 και τα ΒΜΡ-1) και σκίστηκαν να τα ξεφορτωθούν και να γυρίσουν στο λατρεμένο τους παπάκι.
Μια τρίτη ευκαιρία ήταν το ελληνικό ΚΕΝΤΑΥΡΟΣ (εξέλιξη του ΛΕΩΝΙΔΑΣ από την ΕΛΒΟ, με προοπτική και εξαγωγών), αλλά πάλι προτιμούν να πάρουν και επί πλέον παπάκια από τις ΗΠΑ. Οι τούρκοι κάτι κατάλαβαν, κάτι τους είπαν, και αναβάθμισαν τα Μ113 από ΤΟΜΠ σε ΤΟΜΑ (ACV-15).
Το ΤΟΜΑ συνδυάζει τα χαρακτηριστικά του οχήματος μεταφοράς προσωπικού με αυτά του ελαφρού άρματος. Αυξάνει λοιπόν κατακόρυφα τις επιλογές του διοικητή. Πολλοί σοβιετικοί και μετά ρώσοι αξιωματικοί έχουν γράψει για τη δυνατότητα της ανεξάρτητης κίνησης των ΤΟΜΑ, ανεξάρτητη από άρματα, ενίοτε δε και από το πεζικό (δηλ. τα ΤΟΜΑ πάνε μόνα τους, σχηματίζοντας αυτό που οι ρώσοι λένε bronegruppa). Το κόλπο έχει εφαρμοστεί με επιτυχία στο Αφγανιστάν.
Ένα παράδειγμα των δυνατοτήτων που προσδίδουν είναι η διάβαση ποταμών. Τα άρματα θέλουν γέφυρες. Τα ΤΟΜΑ είναι αμφίβια. Κολυμπούν απέναντι σε απίθανα σημεία όπου ο εχθρός δεν περιμένει διάβαση, διεισδύουν στις γραμμές του και είτε αποκλείουν-απομονώνουν το σημείο όπου θα γίνει η κύρια διάβαση, είτε, σε άλλα σενάρια, εκτελούν βαθιά υπερκέραση (obkhod στα ρώσικα). Στον ΕΣ ο φαντάρος θα κατέβει από το Μ113 τουλάχιστον στα 500μ από τον εχθρό και μετά θα περπατάει ή θα τρέχει δίπλα στα τανκς. Θα τους φάνε λάχανο και μετά θα φταίει ο θείος Χένρυ. Όπως και το ’74.
ΔΡ.ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΔΡΟΥΓΟΣ
