Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Οι Ισραηλινές δυνάμεις ασφαλείας επιβεβαίωσαν ότι ο Γιάχια Σινουάρ ,επικεφαλής της Χαμάς ως και de facto ηγέτης της Γάζας, σκοτώθηκε σε μάχη κατά τη διάρκεια επιχείρησης των IDF στη Ράφα. Ο θάνατος του Σινουάρ σηματοδοτεί μια σημαντική νίκη για το Ισραήλ, δεδομένου του επιχειρησιακού ρόλου του στην ενορχήστρωση των βίαιων επιθέσεων της 7ης Οκτωβρίου στο νότιο Ισραήλ. Εγείρει επίσης κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με τη μελλοντική ηγεσία και την κατεύθυνση της Χαμάς στη Γάζα και πέρα από αυτήν, καθώς και αν το νέο κεντρικό και ηεγτικό πλαίσιο της οργάνωσης θα κατευθύνεται από το εξωτερικό.
Η εμπλοκή του Σινουάρ με τη Χαμάς χρονολογείται από την ίδρυση της οργάνωσης στα τέλη της δεκαετίας του 1980, όταν βοήθησε στη δημιουργία μιας ομάδας μαχητών που τελικά έγιναν οι Ταξιαρχίες Al-Qassam,(η στρατιωτική πτέρυγα της Χαμάς.) Μετά την απελευθέρωσή του το 2011 από τις Ισραηλινές φυλακές η επιρροή του αυξήθηκε γρήγορα. Έγινε στρατιωτικός αρχηγός της Χαμάς στη Γάζα το 2017 και ανήλθε σε πολιτικός αρχηγός τον Αύγουστο του 2024, μετά τη δολοφονία του Ισμαήλ Χανίγιε στο Ιράν από τις Ισραηλινές δυνάμεις τον προηγούμενο μήνα.
Ο κεντρικός ρόλος του στην ενορχήστρωση των τρομοκρατικών επιθέσεων της 7ης Οκτωβρίου τον κατέστησε πρωταρχικό στόχο για τις Ισραηλινές και Αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, με αποτέλεσμα πολλαπλές απόπειρες δολοφονίας. Η είδηση ότι σκοτώθηκε στο έδαφος της Ράφα (ενώ φέρεται να συμμετείχε σε μάχη κατά του Ισραηλινού στρατού αποτελεί έκπληξη), δεδομένου ότι πηγές των Μεσανατολικών μέσων ενημέρωσης ανέφεραν συνεχώς ότι περνούσε τον περισσότερο χρόνο του σε υπόγεια/τούνελ κρυμμένος(ο αρουραίος της Γάζας)
Ο θάνατός του τον καθιστά τον τέταρτο κορυφαίο ηγέτη της Χαμάς που δολοφονήθηκε από τις IDF ακολουθώντας άτομα όπως ο ιδρυτής της Χαμάς Αχμέντ Γιασίν, ο συνιδρυτής της Χαμάς Αμπντέλ Αζίζ αλ-Ραντίσι και ο πρώην ηγέτης Ισμαήλ Χανίγιε. Ο Χαλίντ Mασάλ ένας άλλος βασικός ηγέτης της Χαμάς, επέζησε από μια Ισραηλινή απόπειρα δολοφονίας στην Ιορδανία το 1997 και ζει επί χρόνια στο Κατάρ.
Ο θάνατος του Σινουάρ διακόπτει επίσης αυτό που φαινόταν να είναι αδιέξοδο σε πιθανές διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ. Θεωρούμενος ο πιο ασυμβίβαστος από τους ηγέτες της Χαμάς, ήταν βασικό εμπόδιο σε οποιαδήποτε πραγματική μορφή διπλωματικής δέσμευσης. Αν και δεν συμμετείχαν άμεσα στις συνομιλίες, οι εκπρόσωποι της Χαμάς φέρεται να χρειάζονταν την έγκρισή του για τυχόν παραχωρήσεις και τηρούσαν πιστά τις οδηγίες του. Οι κόκκινες γραμμές του στις διαπραγματεύσεις -μερικές από τις οποίες δεν ήταν αποδεκτές για τους Ισραηλινούς- περιελάμβαναν την πλήρη αποχώρηση του Ισραήλ από τη Γάζα, την απελευθέρωση Παλαιστίνιων κρατουμένων υψηλού προφίλ και διαβεβαιώσεις για την ανοικοδόμηση της Γάζας.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των μυστικών υπηρεσιών των ΗΠΑ, η στάση του Σινουάρ είχε σκληρύνει τις τελευταίες εβδομάδες, με αποτέλεσμα οι Αμερικανοί διαπραγματευτές να πιστεύουν ότι η Χαμάς δεν ενδιαφέρεται πλέον για την επίτευξη εκεχειρίας ή συμφωνίας ομήρων. Αντίθετα, φάνηκε ότι ο Σινουάρ προσπάθησε να κλιμακώσει τη σύγκρουση, ελπίζοντας ότι ένας μεγαλύτερος περιφερειακός πόλεμος θα μπορούσε να πιέσει το Ισραήλ να περιορίσει τις επιχειρήσεις του στη Γάζα.(είχε πολύ στενές σχέσεις με το Ιράν)
Η Ισραηλινή κυβέρνηση πιθανότατα θα αντιμετωπίσει εσωτερική πολιτική πίεση για να ξανανοίξει τις διαπραγματεύσεις, ειδικά μέσω ενδιάμεσων – των ΗΠΑ, του Κατάρ και της Αιγύπτου – για να εξασφαλίσει την απελευθέρωση των ομήρων. Οποιεσδήποτε επικείμενες διαπραγματεύσεις μπορούν επίσης να χρησιμεύσουν ως λυδία λίθος για την επιχειρησιακή ικανότητα της Χαμάς στη μεταπολεμική εποχή. Αν η Χαμάς συνεχίσει να απαιτεί την πλήρη απόσυρση της Ισραηλινής παρουσίας από τη Γάζα και την απελευθέρωση των Παλαιστινίων αιχμαλώτων, μπορεί να υποδηλώνει την πιθανή αψήφηση της ομάδας παρά τις απώλειες της ηγεσίας. Μένει να δούμε πώς ο θάνατος του Σινουάρ θα επηρεάσει τις επιχειρήσεις της Χαμάς στη Γάζα.
Παρά το γεγονός ότι έχει αποδυναμωθεί σημαντικά μετά από ένα χρόνο πολέμου κατά του Ισραηλινού στρατού, η στρατιωτική πτέρυγα της Χαμάς είναι σε μεγάλο βαθμό αποκεντρωμένη και ενδέχεται να συνεχίσει να λειτουργεί με απουσία της ηγεσίας του. Είναι πιθανό ότι ο SΣινουάρ είχε ένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης σε εφαρμογή σε περίπτωση θανάτου του. Ωστόσο, δεν υπάρχει ακόμη ξεκάθαρο τέλος για τη μεγαλύτερη σύγκρουση στην περιοχή. Ανεξάρτητα από την έκβαση του πολέμου στη Γάζα, η σύγκρουση έχει διευρυνθεί σε Λίβανο και φυσικά μ το Ιράν.
Μένει ακόμη να φανεί αν η Χαμάς θα θεωρήσει τον θάνατο του Σινουάρ ως αναντικατάστατη απώλεια που οδηγεί στην ήττα της ή ως πολεμική θυσία, η οποία πιθανότατα θα έχει μικρό αντίκτυπο στην απελευθέρωση ομήρων ή στην αποκλιμάκωση των μαχών , ενώ αντίθετα μπορεί να ενθαρρυνθεί η οργάνωση.Οψόμεθα.
ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΑΖΑ ΚΑΙ ΕΥΡΥΤΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΣΙΝΟΥΑΡ.
