Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Βαθύτατες προεκτάσεις και πολυδιάστατες επιπτώσεις που οδηγούν σε μία νέα τάξη πραγμάτων από την ανατολική Μεσόγειο μέχρι την Ινδική υποήπειρο προκαλούν οι νέες και εκκωφαντικές συμφωνίες του Αμερικανού προέδρου Τραμπ,με τα κράτη του Κόλπου των πετρελαίων και της ευρύτερης Μέσης Ανατολής .Οι συμφωνίες με τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ(όπου βρίσκεται σήμερα) και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η απόσυρση των κυρώσεων στη πληγωμένη από 12ετη πολύνεκρο εμφύλιο πόλεμο Συρία,η νομιμοποίηση του Ισλαμιστή ηγέτη Αλ Σάραα στη Δαμασκό, η διατήρηση αποστάσεων από το Ισραήλ,η διακοπή των αεροπυραυλικών επιθέσεων κατά των Χούθι στην Υεμένη,η προωθούμενη στενή και πολυδιάστατη πολιτικό -στρατιωτική-τεχνολογική συνεργασία με τον Οίκο των Σαούντ ,ως και η κυοφορούμενη αναβάθμιση των επαφών με την Ερντογανική Τουρκία, δημιουργούν από τις πρώτες ημέρες των πρωτοβουλιών νέα δεδομένα.
Παραδοσιακά, το πρώτο προγραμματισμένο ταξίδι ενός προέδρου των ΗΠΑ στο εξωτερικό είναι προσεκτικά βαθμονομημένο για να μεγιστοποιήσει τον γεωστρατηγικό αντίκτυπο. Ο Τραμπ, ωστόσο, δεν είναι παραδοσιακός πρόεδρος. Η επίσκεψή του στο Κατάρ, τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα επικεντρώνεται συντριπτικά στις οικονομικές σχέσεις της Αμερικής με αυτά τα κράτη. Ανακοινώνονται πωλήσεις όπλων και επενδυτικά σχέδια αξίας τρισεκατομμυρίων δολαρίων , για εταιρείες με έδρα τον Κόλπο στις ΗΠΑ ως και για Αμερικανικές εταιρείες στον Κόλπο.
Η περίπτωση της Τουρκίας
Ο Τραμπ από την πρώτη του τετραετία διατηρεί πολυδιάστατες σχέσις με την Άγκυρα και προσωπικά με τον Ερντογάν.Πέραν της εμπλοκής της Τουρκιας ως χώρας που φιλοξενεί κατά καιρούς διασκέψεις για τα Ουκρανορωσικά,ο Τραμπ βλέπει την Τουρκία να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη Μέση Ανατολή, στον Κόλπο,αλλά και σε περιοχές της ανατολικής Αφρικής.
Η αλλαγή στάσης του στη Συρία, πέραν των οικονομικών παραμέτρων ,επηρεάζεται σημαντικά από τη Τουρκία και τη Σαουδική Αραβία. Ο Ερντογάν ήταν σε ανοικτή ακρόαση,με τα όσα συζητούσαν ο Τραμπ ο Αλ Σάραα και οι Σαουδάραβες.Ο πρόεδρος των ΗΠΑ με διάφορες κινήσεις του διαφοροποιείται τελευταία από τις Ισραηλινές ενέργειες σε Γάζα και Λίβανο και σε επιμέρους ‘καυτά” μέτωπα ευνοεί την Τουρκία.
Η διάλυση του PKK στη Τουρκία μετά από 4 δεκαετίες αντάρτικων πολεμικών επιχειρήσεων , οι αναμενόμενες εξελίξεις με τους Κούρδους στη βόρεια Συρία, και ,η ενισχυτική πρόσφατη “κρυφή διαμεσολάβηση της Άγκυρας και του Ριάντ στην Ινδο-πακιστανική πολεμική αντιπαράθεση, ενίσχυσαν τις επαφές των ΗΠΑ με την Τουρκία..Αναμένεται επίσκεψη Ερντογάν στην Αμερικανική πρωτεύουσα , ενώ δεν αποκλείεται νωρίτερα να συζητήσει με τον Τραμπ, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ τον άλλο μήνα στη Χάγη.Προφανώς η Αθήνα και η Λευκωσία παρακολουθούν τις εξελίξεις γιατι προδιαγράφονται καταιγιστικές αλλαγές και τεκτονικές επιπτώσεις για την γεωπολιτική σταθερότητα και ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής