Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Μια κοινή έρευνα Βρετανών, Σκανδιναβών και Ολλανδών στρατιωτικών αναλυτών εντόπισε ευρωπαϊκά εξαρτήματα σε ρωσικά μαζικής παραγωγής drones κρούσης που χρησιμοποιούνται σε επιθέσεις που έχουν καταστρέψει μεγάλο μέρος του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας της Ουκρανίας. Τα drones έχουν επίσης παραβιάσει τον εναέριο χώρο της ΕΕ. Ένας μικροσκοπικός αυστριακός αισθητήρας σχεδιασμένος για ακριβή έλεγχο κίνησης πραγματοποίησε ένα εντυπωσιακό ταξίδι σε όλο τον κόσμο. Λίγο καιρό μετά την πώλησή του σε μια εταιρεία στο Χονγκ Κονγκ, εμφανίστηκε στην Ουκρανία μέσα σε ένα στρατιωτικό drone μεγάλης εμβέλειας που εκτοξεύτηκε από τη Ρωσία. Η πορεία του προσφέρει μια μελέτη για το πώς τα ευρωπαϊκά αγαθά μπορούν ακόμα να ενσωματωθούν σε ρωσικά οπλικά συστήματα. Το drone ήταν μια ρωσική έκδοση του ιρανικού Shahed-136, γνωστού ως Geran-2. Μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής της στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, η Ρωσία απέκτησε την ιρανική τεχνολογία Shahed και επένδυσε στη μαζική παραγωγή του Geran-2. Αυτό το εκρηκτικό drone έχει έκτοτε γίνει το πιο ευρέως χρησιμοποιούμενο μη επανδρωμένο αεροσκάφος (UAV) μεγάλης εμβέλειας για την προσβολή στόχων βαθιά μέσα στην Ουκρανία. Ο υπογράφων μελέτησε επί εβδομάδες αρχεία Νατοϊκών πληροφοριών που τεκμηριώνουν τα απομεινάρια αρκετών ρωσικής κατασκευής Shaheds που βρέθηκαν στην Ουκρανία. Σύμφωνα με τα έγγραφα, εκτός από ρωσικά και κινεζικά εξαρτήματα, τα drones Geran-2 περιλαμβάνουν πολλά εξαρτήματα από Αμερικανούς, Ευρωπαίους, Ιάπωνες και Ταϊβανέζους κατασκευαστές. Αξίζει να σημειωθεί ότι ορισμένα από αυτά τα εξαρτήματα κατασκευάστηκαν το 2024 και το 2025 – μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής και την εφαρμογή κυρώσεων. Αυτή η έρευνα αποκαλύπτει πώς αυτός ο αυστριακός αισθητήρας κατέληξε σε ένα ρωσικό drone επίθεσης – και πόσα άλλα δυτικά εξαρτήματα, συμπεριλαμβανομένων αυτών που υπόκεινται σε περιορισμούς, συνεχίζουν να εισέρχονται σε ρωσικά drones μέσω τρίτων χωρών Τα αρχεία των ουκρανικών υπηρεσιών δείχνουν επίσης ότι ορισμένα δυτικά εξαρτήματα εισέρχονται σε ρωσικά drones ως μέρος συσκευών που κατασκευάζονται και πωλούνται από την Κίνα. Χρησιμοποιώντας αυτές τις οδούς εφοδιασμού, η Ρωσία είχε αυξήσει την παραγωγή της εγχώριας έκδοσης των drones Shahed σε 3.000 μονάδες ανά μήνα μέχρι το τέλος του 2025, σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία που τηρεί η Ουκρανική πολεμική αεροπορία Το εργοστάσιο παραγωγής Shahed στην Ειδική Οικονομική Ζώνη Αλαμπούγκα στο Ταταρστάν της Ρωσίας προβλήθηκε σε βίντεο που δημοσίευσε το Ρωσικό υπουργείο άμυνας. Οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες πληροφοριών ανησυχούν επίσης για την κλίμακα των σχετικά φθηνών, μαζικής παραγωγής drones Shahed της Ρωσίας, σύμφωνα με την έρευνα. Το drone Geran-2 έχει μεγάλη στρατηγική σημασία για την Ευρωπαϊκή Ένωση, εν μέρει λόγω της εμβέλειας του περίπου 2.000 χιλιομέτρων, σύμφωνα με πηγή σε ευρωπαϊκή υπηρεσία πληροφοριών. Το εκτιμώμενο ανώτερο εύρος των ρωσικών drones Geran-2 θέτει σχεδόν ολόκληρη την Ευρώπη εντός εμβέλειας. Το ερώτημα για τις κυβερνήσεις και τους κατασκευαστές της ΕΕ είναι εάν μπορούν να σταματήσουν τη ροή ευρωπαϊκών εξαρτημάτων που τροφοδοτούν την παραγωγή drones της Ρωσίας μέσω Κίνας, Χονγκ Κονγκ και αναπτυσσόμενων χωρών. Ρωσικά Shahed έχουν ήδη εμφανιστεί στην ΕΕ .Έχουν ήδη σημειωθεί αρκετά περιστατικά με αυτό το drone πέρα από τα σύνορα στη Ρουμανία, στα οποία παραβιάστηκε ο ρουμανικός εναέριος χώρος ή βρέθηκαν συντρίμμια.