Συνήθως ένα ποτό βοηθάει στο «λιώσιμο του πάγου» και την επαναπροσέγγιση δυο ανθρώπων που έχουν ψυχρανθεί. Στη γεωπολιτική σκακιέρα όμως τα πράγματα εξελίσσονται διαφορετικά.
Μιλάμε για την τήξη των αρκτικών πάγων κάτι που φαντάζει πολύ μακρινό και άσχετο με τη Μεσόγειο. Λόγω της διαρκούς μείωσης του στρώματος των πάγων, εκτιμάται ότι σε μερικά χρόνια ο Αρκτικός Ωκεανός θα ενταχθεί στο διεθνές σύστημα θαλάσσιων μεταφορών. Να επισημάνουμε πως όταν αναφερόμαστε στη τήξη των αρκτικών πάγων δεν εννοούμε στη πλήρη εξαφάνιση τους, αλλά στη μείωση του στρώματος τους σε τέτοιο βαθμό ώστε να είναι διαχειρίσιμο καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους από τα ρωσικά παγοθραυστικά.
Αυτό σημαίνει ότι διαμορφώνεται ένα είδος «δακτυλίου ταχείας κυκλοφορίας». Ένας διάδρομος στην ευρασιατική περιφέρεια, που περιορίζει τον ρόλο των ανοικτών ωκεάνιων θαλάσσιων διαδρομών, δηλαδή τον προνομιακό χώρο κυριαρχίας των ΗΠΑ, σε αντίθεση με την Κίνα και τη Ρωσία που ευνοούνται. Οι πιθανές συνέπειες από αυτήν την εξέλιξη αναμένεται να είναι κοσμογονικές.
Ο διάδρομος αυτός συμπληρώνεται από το πλέγμα των κλειστών θαλασσών στο εσωτερικό της Παγκόσμιας Νήσου και συγκεκριμένα, τη Βαλτική, τη Μαύρη Θάλασσα και κυρίως τη Μεσόγειο Θάλασσα, η οποία αποτελεί, το κέντρο της. Και κέντρο του κέντρου θεωρείται η Ανατολική Μεσόγειος.
Έτσι αυτονομείται από τις ανοικτές ωκεάνιες εκτάσεις όχι μόνο η Ευρασία αλλά και ολόκληρη η «Παγκόσμια Νήσος», όπως θεωρείται κατά την κλασική ορολογία του θεμελιωτή της αγγλοσαξονικής γεωπολιτικής σκέψης Sir Halford Mackinder, το σύμπλεγμα Ευρασίας-Αφρικής.
Το Πολεμικό Ναυτικό της Ρωσίας έχει ήδη εντείνει την παρουσία και τις περιπολίες του στη Βαλτική, στον Βόρειο Ατλαντικό και στην Αρκτική, όπως αναφέρουν αξιωματούχοι του NATO.
Ταυτόχρονα, η Κίνα μέσω του περιβόητου «Νέου Δρόμου του Μεταξιού» (One Belt One Road) , εδραιώνει στο εσωτερικό της Ευρασίας την οικονομική της πρωτοκαθεδρία, εκμεταλλευόμενη τις δημιουργούμενες συνθήκες και περισφίγγοντας την Ευρασία .
Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις παρουσίασαν φέτος μια νέα στρατηγική για την εθνική άμυνα που προβλέπει ότι η αποτροπή της Ρωσίας και της Κίνας μετατρέπεται σε προτεραιότητα. Αποφάσισαν να επανασυστήσουν τον Δεύτερο Αμερικανικό Στόλο, σχεδόν επτά χρόνια μετά τη διάλυση του. Ο στόλος θα είναι αρμόδιος για την Ανατολική Ακτή και τον βόρειο Ατλαντικό Ωκεανό, όπως διευκρίνισε ο ναύαρχος Ρίτσαρντσον.
Όπως προκύπτει λοιπόν, το διεθνές σύστημα βρίσκεται σε μια φάση δραστικής μετάλλαξης και στο μέλλον η Ανατολική Μεσόγειος ενδέχεται να έχει σημαντικότερο ρόλο απ’ αυτόν που κατέχει σήμερα.
Αυτόν ακριβώς τον ρόλο φαίνεται πως διεκδικεί η Τουρκία, που φιλοδοξεί να εξελιχθεί στην κυρίαρχη δύναμη της Ανατολικής Μεσογείου και συνακόλουθα σε μια από τις πιο σημαντικές ρυθμιστικές δυνάμεις του διεθνούς συστήματος. Για αυτό λοιπόν ενδέχεται να λειτουργεί με τόσο πειρατικό και ριψοκίνδυνο τρόπο, γιατί είναι πολύ μεγάλο το διακύβευμα. Στον κύριο σχεδιασμό της περιλαμβάνεται ο ακρωτηριασμός του Ελληνισμού και η σταδιακή παρεμπόδιση εξάσκησης των κυριαρχικών του δικαιωμάτων.
Θα την αφήσουν οι μεγάλοι δρώντες του διεθνούς συστήματος ; Μάλλον όχι, γιατί κανένας δεν θέλει μια αυτόνομη, απείθαρχη Τουρκία η οποία θα μπορεί να επηρεάζει δραστικά τα συμφέροντα του. Εκτός αυτού η εξέλιξη της σε πόλο ισχύος της δημιουργεί συνεχώς εχθρούς και αντιπαραθέσεις που την φθείρουν.
Η Ελλάδα από την άλλη, φαίνεται ότι δεν ενδιαφέρεται να διαδραματίσει κάποιο σημαντικό ρόλο, αλλά προτιμά την σιγουριά του «καλού παιδιού» που δεν διαπραγματεύεται, δεν έχει εθνοκεντρική στρατηγική και περιμένει στωικά να την προστατεύσουν οι σύμμαχοι της. Επικαλείται το Διεθνές Δίκαιο, αγνοώντας ότι η εφαρμογή του εξαρτάται από τους συσχετισμούς ισχύος (Κίνα αγνοεί απόφαση Δικαστηρίου Χάγης, Τουρκία αγνοεί αποφάσεις Σ.Α. Ο.Η.Ε για εισβολή στην Κύπρο) και την αποτρεπτική ικανότητα. Δυστυχώς σήμερα μια μερίδα της κυβερνώσας αριστεράς αναπολεί τις «καλές εποχές που ζήσαμε υπό τους Οθωμανούς» και μια άλλη μεγαλύτερη επηρεάζεται από τη προβολή της «ήπιας ισχύος» της Τουρκίας.
Του Απόστολου Τσιμογιάννη
* Ο Απόστολος Τσιμογιάννης είναι ανώτατος αξκός (ε.α), με μεγάλη επιτελική και διοικητική εμπειρία στον τομέα των Millitary Logistics. Έχει υπηρετήσει σε ανάλογη επιτελική θέση του NATO/NSPA. Είναι τακτικό μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Logistics.
