Τουρκία-εξοπλισμοί-Ευρωπαίοι/
Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Οι σχέσεις στον αμυντικό-εξοπλιστικό τομέα πολλών κρατών της ΕΕ με την Τουρκία είναι πολύ στενές ως και κερδοφόρες για αμφότερες τις πλευρές. Έχουν μακράν διαδρομή συνεργασίας σε όλους τους κλάδους των ενόπλων δυνάμεων (χερσαίο-ναυτικό-αεροπορικό ), ενώ το πέρασμα της Τουρκίας και στους τομείς του διαστήματος και του κυβερνοχώρου διευρύνει τις επαφές , ενώ αρκετές από τις χώρες-μέλη της ΕΕ είναι πολύ χλιαρές στις αντιδράσεις τους απέναντι στην Ερντογανική Τουρκία και τις προκλητικές κινήσεις της σε Συρία-Ιράκ-Υπερκαυκασία-Λιβύη κα ,γιατί είναι κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ(βάσεις-Αμερικανικά πυρηνικά όπλα), δαπανά μεγάλα ποσά για στρατιωτικούς σκοπούς, δεν επιθυμούν να την δούνε να αλλάζει συμμαχίες και στρατόπεδο , είναι μία αγορά των 82 εκατ ανθρώπων ,ελέγχει μέσω των Στενών τα λαμβάνοντα χώρα γεγονότα στην Μαύρη Θάλασσα, διαδραματίζει υπολογίσιμο ρόλο στο πολιτικό Ισλάμ και στο μεταναστευτικό, ενώ αποτελεί τον δεύτερο στρατό στην Ατλαντική Συμμαχία.
Η στρατιωτική βιομηχανία στην Τουρκία τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια πραγματοποίησε τεράστια πρόοδο και εξέλιξη ,με αποτέλεσμα η 17η χώρα στο G20 να δαπανά τεράστια ποσά για εξοπλισμούς, διμερείς συνεργασίες , να κατασκευάζει περίπου το 62-65% των οπλικών συστημάτων σε εγχώρια βάση(ασφαλώς με την συνδρομή υπολογίσιμων κρατών και εταιριών της ΕΕ ), ενώ και εκτός του Ευρωπαϊκού κύκλου διατηρεί συνεργασίες με κράτη όπως η Νορβηγία, η Ουκρανία, η Μεγάλη Βρετανία, η Ελβετία , ο Καναδάς η Νότια Αφρική , η Νότια Κορέα κα.
Επιπλέον εξάγει δικά της οπλικά συστήματα σε κράτη-κυρίως Ισλαμικά- όπως το Πακιστάν , η Ινδονησία, το Κατάρ, το Ομάν , η Μαλαισία , ακόμα και στην Σαουδική Αραβία και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (μέχρι πρόσφατα που υποβαθμίστηκαν κάθετα οι διμερείς πολιτικό-διπλωματικό -στρατιωτικές σχέσεις της). Μέχρι το 2010 διατηρούσε πολύ δυνατέςσχέσεις σε θέματα εξοπλιστικά-πληροφοριών κλπ με το Ισραήλ. Μετά το 2017 λόγω προμήθειας του αντιπυραυλικού συστήματος S400 ‘ άνοιξε πανιά ” και προς την Ρωσία, ενώ λόγω του συγκεκριμένου ζητήματος πάγωσε μία διμερής συνεργασία με τις ΗΠΑ που έχει ιστορία έξι δεκαετιών.(άλλωστε ειδικά στον αεροπορικό τομέα ήταν πάντοτε Αμερικανοποιημένη ), με αποτέλεσμα να ανασταλεί η συμμετοχή της στο πρόγραμμα συμπαραγωγής του αεροσκάφους 5ης γενιάς F-35 και να αποχωρήσουν από την Αριζόνα και την Φλόριντα οι ιπτάμενοι και μηχανικοί αξιωματικοί της..Επιπλέον έχουν “παγώσει” και άλλα προγράμματα με τις ΗΠΑ ,που αφορούν επιθετικά και μεταγωγικά ελικόπτερα κλπ.
Λόγω της πολυδιάστατης προκλητικής εμπλοκής και παρουσίας της Τουρκίας απέναντι σε Ελλάδα και Κύπρο σε Κυπριακή ΑΟΖ και ανατολική Μεσόγειο , ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε προς κράτη-κλειδιά της ΕΕ το θέμα της επιβολής κυρώσεων /εμπάργκο όπλων στην Τουρκία) Εστάλησαν επιστολές σε Μαδρίτη-Βερολίνο και Ρώμη (κυρίως) ζητώντας να επιβληθούν περιορισμοί.Υπάρχουν και άλλα κράτη της ΕΕ που διατηρούν στενές στρατιωτκό-εξοπλιστικές σχέσεις και συνεργασίες με την Άγκυρα, μεταξύ των οπαίων η Ολλανδία, η Φινλανδία, η Σουηδία, η Τσεχία , αλλά η Ιταλία, η Ισπανία και η Γερμανία είναι αυτές που διατηρούν διακλαδικές συνεργασιακές και πολύ συμφέρουσες διασυνδέσεις με την Τουρκία.
Για πολλούς και διαφόρους λόγους είναι πρακτικά αδύνατο να ουσιαστικοποιηθεί μία τέτοια σημαντική πρόταση. Δεν συμφέρει οικονομικά κάτι τέτοιο σε Ευρωπαϊκές αεροδιαστημικές και άλλες βιομηχανίες.. Ας ληφθεί υπόψη ότι σχεδόν ένα χρόνο πριν κάποιες από αυτές τις χώρες υποσχέθηκαν να εφαρμόσουν εμπάργκο όπλων στην Άγκυρα λόγω της εισβολής του Τουρκικού στρατού ανατολικά του Ευφράτη (από το Ταλ Αμπιάντ μέχρι το Ρας ε Λείν) με την Άγκυρα να πλήττει τους Κούρδους , και άλλα έλεγαν οι σύμμαχοι ρητορικά και υποσχεσιολογικά , ενώ κανονικά συνέχιζαν την στρατιωτική συνεργασία με την Άγκυρα(μάλιστα εκείνη την χρονική περίοδο η Γερμανία έστειλε στην Τουρκία στρατιωτικό υλικό αξίας 29 εκατ ευρώ..
Η Τουρκία μόνο για το 2019 επέφερε κέρδη στην Γερμανική αμυντική βιομηχανία σχεδόν 350 εκατ ευρώ. Πάνω από το ένα τρίτο των Γερμανικών εξαγωγών στρατιωτικού εξοπλισμού (σε παγκόσμια βάση) , έχει αποδέκτη την Τουρκία .Ειδικά σε ναυτικά και χερσαία οπλικά συστήματα. Πολλά από αυτά χρησιμοποιούνται κατά των Κούρδων σε Συρία και Ιράκ ,ενώ χρησιμοποιήθηκαν Γερμανικά άρματα μάχης και μηχανοκίνητα εναντίον του πολέμαρχου Χαφτάρ το 2020 στην δυτική Λιβύη. Αν και έγιναν ερωτήσεις στην Γερμανική Βουλή από εκπροσώπους των Πράσινων , ως και αριστερών βουλευτών που υποστήριζαν το εμπάργκο όπλων , ο κυβερνητικός συνασπισμός CDU-CSU-SPD είναι εναντίον της θέσης να διακοπεί η παράδοση όπλων ,πυρομαχικών και ανταλλακτικών στην Άγκυρα. Γερμανικά μηχανοκίνητα και φορτηγά (των εταιριών MAN και Mercedes -Rheinmetall ) υποστήριζαν τις επιτυχείς Τουρκο-Λιβυκές επιχειρήσεις .
.
Από το 1991 ως το 2017 η Τουρκία ήταν στην πέμπτη θέση σε εισαγωγή όπλων , με την Γαλλία να συμπεριλαμβάνεται στις χώρες που της πουλούσαν όπλα Συγκριτικά με την τετραετία 2009-2013 η εισαγωγή όπλων-πυρομαχικών αυξήθηκε κατά 170%(από συγκεκριμένες Ευρωπαϊκές χώρες) ενώ και οι εξαγωγές παρουσίασαν εντυπωσιακή άνοδο με παραλήπτες την Ουκρανία, το Αφγανιστάν , το Αζερμπαϊτζάν , τη Σαουδική Αραβία, το Τουρκμενιστάν και το Κατάρ. Η Τουρκία λαμβάνει από διάφορα κράτη επί χρόνια από πιστόλια-αυτόματα όπλα, μέχρι άρματα μάχης-τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού-ελικόπτερα-μηχανές για πτητικά μέσα κα.
Στο πυροβολικό έχει συνεργασίες με τις ΗΠΑ σε Μ-270, με τη Νότιο Κορέα στα πυροβόλα Τ-155 FIRTINA , ενώ μόνη της κατασκευάζει πολλά οπλικά συστήματα, όπως τεθωρακισμένα οχήματα KAPLAN-COBRA-PARS, πυροβόλα KASIRGA-SAKARYA αντιαεροπορικά συστήματα HISAR-KORKUT ALKA DEWS, μη-επανδρωμένα αεροσκάφη “Μπαιρακτάρ”(μίνι και τακτικά) και “Άνκα “(για συλλογή πληροφοριών-εναέρια επιτήρηση ) συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου KORΑL-REDET-MILKAR με προεξέχουσα την κορυφαία εταιρία ASELSAN που κατασκευάζει μεταξύ άλλων και συστήματα παρεμβολών σε ραντάρ κα. Σύντομα βγαίνει σε παραγωγή και συμμετοχή σε πολεμικές αποστολές το νέο drone AKSUNGUR της εταιρίας ΤΑΙ. Στον τομέα των drones η Τουρκία θεωρείται από τις κορυφαίες στον κόσμο , με σημαντικές επιτυχίες κατά των δυνάμεων του Ασαντ, του Χαφτάρ , και των Αρμένιων ενώ σε σχολές των πεζοναυτών στην Βιρτζίνια των ΗΠΑ, ως και στη σχολή πολέμου στην Πενσυλβάνια το καθηγητικό προσωπικό μελετά την δράση των Τουρκικών μη-επανδρωμένων αεροσκαφών( ο υπογράφων έχει πρόσβαση σε όλες αυτές)
Φέτος στις 100 κορυφαίες εταιρίες στρατιωτικού υλικού σε παγκόσμιο επίπεδο υπάρχουν στον κατάλογο 5 Τουρκικές με την ASELSAN να δεσπόζει .Το αρματικό της δυναμικό είναι κατά βάση Γερμανικής προέλευσης LEOPΑRD.(παλιότερα ήταν και πολλά Αμερικανικά).Σημειώνω ότι η Άγκυρα διαθέτει πιο πολλές σε αριθμό “Λεοπαρδάλεις” από ότι ο Γερμανικός στρατός.
Στο πολεμικό ναυτικό έχει συνεργασίες στα ιπτάμενα μέσα με την Ιταλία, σε ελικόπτερα ATR72MPA , και AGUSTA BELL AB-212ASW ανθυποβρυχιακού πολέμου , και με την Ισπανία CN-235 της CASΑ(αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας).
Με την Γερμανία κυριαρχεί συμπαραγωγή στα 6 τύπου 214 υποβρύχια (σαν τα δικά μας του τύπου “Παπανικολής”) σε φρεγάτες κλάσης Ιστανμπούλ σε αναβάθμιση φρεγατών τύπου ΒARBAROS-PREVEZE κα
