Δρ Αθανάσιος Ε.Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Η Ρωσία κλιμακώνει τον ναυτικό της πόλεμο κατά της Ουκρανίας ,αφού τις τελευταίες επτά ημέρες, η πρώτη γραμμή της επιθετικότητας της Μόσχας κατά της Ουκρανίας δείχνει να έχει μετατοπιστεί νότια προς τη Μαύρη Θάλασσα, τοποθετώντας μεγάλες πόλεις-λιμάνια όπως το Μικολάιβ και την Οδησσό απευθείας στο στόχαστρο των ναυτικών πυραυλικών χτυπημάτων. Ενώ οι αριθμοί είναι δύσκολο να επαληθευτούν , το μεγαλύτερο μέρος των πρόσφατων πυραυλικών επιθέσεων σε Ουκρανικούς στόχους ειδικά στην Οδησσό προήλθε από τη Μαύρη Θάλασσα. Νωρίτερα την προηγούμενη εβδομάδα, η Ρωσία πραγματοποίησε «άσκηση» με πραγματικά πυρά εναντίον πιθανών θαλάσσιων στόχων στο βορειοδυτικό τμήμα της θάλασσας. Τα καθημερινά χτυπήματα της Ρωσίας σε Ουκρανικούς στόχους κατά μήκος της ακτής της Μαύρης Θάλασσας αντιπροσωπεύουν μια υπολογίσιμη κλιμάκωση. Σηματοδοτούν μια στροφή στη Ρωσική στρατηγική προς την ενίσχυση των συστοιχιών πυραύλων στην κατεχόμενη Κριμαία με αντιπλοϊκούς πυραύλους κρουζ Kh-22 και P-800 Onyx, οι οποίοι συνήθως πετούν με εξαιρετικά υψηλή ταχύτητα και, καθώς φτάνουν στους στόχους τους, μπορούν να κατέβουν σε χαμηλό ύψος (έως τριάντα δύο πόδια, καθιστώντας δύσκολη την αναχαίτιση τους κατά μήκος του νερού ή της ξηράς).
Ενώ είναι αμφίβολο ότι η Ρωσία σχεδιάζει να αποδεκατίσει την Οδησσό στο βαθμό που ερήμωσε τη Μαριούπολη, η δύναμη με την οποία σφυροκοπά την περιοχή του νότιου λιμανιού ανησυχεί τους ανθρώπους εκεί, καθώς και τους ναυτικούς αναλυτές του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. Άλλωστε μόνο σε μια νύχτα(πριν 4 ημέρες) , οι Ρωσικές δυνάμεις εκτόξευσαν τουλάχιστον τριάντα πυραύλους κρουζ, κυρίως από πλοία στη Μαύρη Θάλασσα, σύμφωνα με την Ουκρανική πολεμική αεροπορία. Ένα χτύπημα έφτασε επικίνδυνα κοντά στο κινεζικό προξενείο και κατέστρεψε έναν τοίχο του κτιρίου.Το Κρεμλίνο έχει κλιμακώσει σημαντικά τις εντάσεις αφού τορπίλισε την Πρωτοβουλία Μαύρης Θάλασσας για τα σιτηρά,επιτέθηκε στην υποδομή του λιμανιού της Οδησσού και στη συνέχεια εξέδωσε μονομερή δήλωση από το Ρωσικό υπουργείο άμυνας ότι όλα τα πλοία της Μαύρης Θάλασσας που πλέουν στα Ουκρανικά λιμάνια θεωρούνται πιθανοί μεταφορείς στρατιωτικού φορτίου. Η δήλωση πρόσθεσε ότι ανεξάρτητα από το ποιες σημαίες φέρουν τα πλοία, θα θεωρηθούν ότι είναι με τη πλευρά του Κιέβου.
Αν υπάρχουν μακροχρόνιες αμφιβολίες για το πόσο θα φτάσει η Ρωσία για να πνίξει τις εξαγωγές αγροτικών προϊόντων της Ουκρανίας, απλά διαβάστε τα λόγια της αρχισυντάκτριας του Russia Today και απύθμενα προπαγανδίστριας του Κρεμλίνου, Mαργαρίτα Σιμονιάν : «Όλη μας η ελπίδα είναι σε λιμό… Η πείνα θα ξεκινήσει τώρα, και θα άρουν τις κυρώσεις τους και θα γίνουν φίλοι μαζί μας, γιατί θα καταλάβουν ότι είμαστε απαραίτητο».(!) Το Ουκρανικό υπουργείο άμυνας ανέφερε προχθές ότι η κίνηση της Μόσχας «δημιουργεί σκόπιμα στρατιωτική απειλή στους εμπορικούς δρόμους και το Κρεμλίνο έχει μετατρέψει τη Μαύρη Θάλασσα σε επικίνδυνη ζώνη». Σε μια έξυπνη κίνηση αντιποίνων, το υπουργείο άμυνας της Ουκρανίας αντέδρασε με τη δική του ανακοίνωση ότι, από τις 21 Ιουλίου, θα αρχίσει επίσης να θεωρεί όλα τα πλοία με προορισμό τη Ρωσία και τα κατεχόμενα λιμάνια της Αζοφικής ως μεταφέροντα στρατιωτικό φορτίο. Το Κίεβο κήρυξε επίσης το βορειοανατολικό τμήμα της Μαύρης Θάλασσας κλειστή στρατιωτική περιοχή. Αυτό θα μπορούσε ενδεχομένως να την καταστήσει πιο δαπανηρή -αν όχι αδύνατη- για εμπορικά πλοία που προορίζονται για Ρωσικά λιμάνια, όπως το σημαντικό λιμάνι εξαγωγής πετρελαίου στο Novorossiysk, στο να αποκτήσουν ασφάλιση.
Ένας μπαλαντέρ σε όλα αυτά είναι ο Ερντογάν , ένας από τους λίγους ηγέτες του ΝΑΤΟ που μπορούν να τηλεφωνήσουν γρήγορα τόσο τον Πούτιν όσο και τον Ζελένσκι. Ενώ ο Ερντογάν δεν μπόρεσε να διασώσει τη συμφωνία για τα σιτηρά, έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει μερικώς τον Πούτιν επιμένοντας, για παράδειγμα, στο ότι τα πλοία που πλέουν από και προς τη Ρωσία έχουν επαρκή ασφαλιστική κάλυψη. Πριν από λίγες εβδομάδες, η Τουρκία δυσκόλεψε τη ζωή των Ρωσικών και των Λευκορωσικών αεροπορικών εταιρειών αναστέλλοντας την παροχή ανεφοδιασμού και εξυπηρέτησης των αεροσκαφών τους (Boeing και Airbus )στα Τουρκικά αεροδρόμια. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Ερντογάν και ο Πούτιν έχουν προγραμματιστεί να συναντηθούν προσωπικά τον Αύγουστο.
Οι φίλα διακείμενοι των Ρώσων στη Μέση Ανατολή και την Αφρική, όπως η Αίγυπτος, η οποία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις εισαγωγές σιτηρών της Ουκρανίας, εκτιμάται ότι πρέπει να εντείνει περαιτέρω την πίεση στη Μόσχα για να ανοίξει εκ νέου τις εμπορικές ναυτιλιακές λωρίδες στη Μαύρη Θάλασσα. Η Αιθιοπία, η χώρα που φιλοξενεί την Αφρικανική Ένωση παρέλαβε σχεδόν 300.000 τόνους τροφίμων από την Ουκρανία στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας για τα σιτηρά — και άλλους 90.000 τόνους σιτηρών ως μέρος μιας ξεχωριστής πρωτοβουλίας, είπε ο Zελένσκι.. Η Αιθιοπία είναι μία από τις επτά χώρες της Ανατολικής Αφρικής που αντιμετωπίζουν πρωτοφανή επίπεδα επισιτιστικής ανασφάλειας, σύμφωνα με το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα. Η Νότια Αφρική και η Αφρικανική Ένωση μπορούν να βοηθήσουν στην αποτροπή της περαιτέρω πείνας στην ήπειρο με κυρώσεις κατά της Ρωσίας . αν η Μόσχα συνεχίσει να εμποδίζει τις εξαγωγές τροφίμων από την Ουκρανία.
Με δύο από τις κύριες βιομηχανίες της Οδησσού να παρεμποδίζονται σοβαρά -το λιμάνι και ο τουρισμός /και ο τομέας της φιλοξενίας- δεν είναι σαφές πόσο ακόμη το στολίδι της Ουκρανίας στην ακτή της Μαύρης Θάλασσας μπορεί να αντέξει την επίθεση της Ρωσίας χωρίς ισχυρότερη υποστήριξη από τους δυτικούς συμμάχους. Τώρα που η Ρωσία έχει περάσει άλλη μια κόκκινη γραμμή με τη στόχευση υποδομών κρίσιμης σημασίας για την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων, οι δυτικές πρωτεύουσες πρέπει να αντιμετωπίσουν τη Ρωσική επιθετικότητα με νέες απαντήσεις – συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης ένοπλων στολίσκων για τη συνοδεία εμπορικών πλοίων που μεταφέρουν αγροτικά προϊόντα από Ουκρανικά λιμάνια ή την παροχή πολύ περισσότερων συστοιχιών αντιαεροπορικών/αντιπυραυλικών συστημάτων Patriot που να μπορούν να αναχαιτίσουν τους Ρωσικούς. Στο τέλος της ημέρας πρέπει να τεθεί το ερώτημα: Γιατί μια μικρή ομάδα ανδρών στο Κρεμλίνο αποφασίζει για την τύχη εκατοντάδων εκατομμυρίων ανθρώπων σε όλο τον κόσμο στο αν θα έχουν τροφή στα πιάτα τους;Σκεπτικισμός σε δυτικούς για τα προσεχή βήματα.Οι δυτικοί ηγέτες γνώριζαν ότι οι Ουκρανικές δυνάμεις ήταν πολύ απίθανο να εκτοπίσουν τις Ρωσικές δυνάμεις από παγιωμένες θέσεις στην αντεπίθεση που ξεκίνησε την άνοιξη, αναφέρει προχθές η Wall Street Journal. Βαθιά και φονικά ναρκοπέδια, εκτεταμένες οχυρώσεις και η Ρωσική αεροπορία έχουν συνδυαστεί για να εμποδίσουν σε μεγάλο βαθμό τις σημαντικές προόδους των Ουκρανικών στρατευμάτων. Το δυτικό στρατιωτικό δόγμα υποστηρίζει ότι για να επιτεθεί σε έναν καλά αμυνόμενο αντίπαλο, μια επιτιθέμενη δύναμη πρέπει να είναι τουλάχιστον τρεις φορές το μέγεθος του εχθρού και να χρησιμοποιεί ένα καλά συντονισμένο συνδυασμό αεροπορικών και χερσαίων δυνάμεων. Τα στρατεύματα του Κιέβου δεν διαθέτουν τη μάζα, την εκπαίδευση και τους πόρους για να ακολουθήσουν αυτές τις συνταγές. Κανένας δυτικός στρατός δεν θα προσπαθούσε επίσης να παραβιάσει τις καθιερωμένες άμυνες χωρίς να ελέγχει τους ουρανούς.
Ο Ζελένσκι αναγνώρισε σε συνέντευξή του στη Wall Street Journal τον Μάιο ότι η Ρωσία έχει αεροπορική υπεροχή στο μέτωπο και ότι η έλλειψη προστασίας για τα Ουκρανικά στρατεύματα σημαίνει ότι «ένας μεγάλος αριθμός στρατιωτών θα πεθάνει» στη μάχη. Η Ουκρανία ήλπιζε να βρει “κενά” στις οχυρώσεις της Ρωσίας, να πλημμυρίσει στρατεύματα και να προκαλέσει τον όλεθρο που πέτυχαν οι δυνάμεις της πέρυσι μεταξύ των εχθρικών τάξεων σε Χάρκοβο και Χερσόνα.Αντίθετα, απροσδόκητα πυκνά ναρκοπέδια επιβραδύνουν τις αρχικές επιτιθέμενες δυνάμεις του Κιέβου, αφήνοντάς τις εκτεθειμένες σε χτυπήματα από Ρωσικά αεροσκάφη και πυραύλους.
Προς το παρόν δεν υπάρχει κάποια αλλαγή στην στάση των ΗΠΑ σχετικά με το αν θα παρασχεθούν πύραυλοι μεγάλου βεληνεκούς στην Ουκρανία παρά την αυξανόμενη πίεση από νομοθέτες στο Κογκρέσο και την κυβέρνηση του Κιέβου, αναφέρει η Washington post. Η Ουκρανία θέλει πυραύλους αξίας 1,5 εκατομμυρίων δολαρίων ο καθένας, βάρους δύο τόνων, που μπορούν να χτυπήσουν στόχους έως και 190 μίλια μακριά στο να πλήξουν τις Ρωσικές βάσεις πίσω από τις γραμμές του μετώπου. Ο Μπάιντεν είπε τον Μάιο ότι η δυνατότητα παροχής ATACMS, του τακτικού πυραυλικού συστήματος του Στρατού, είναι «ακόμη στο παιχνίδι» παρά τις προηγούμενες αρνήσεις. Ο αριθμός των ATACMS στα αμερικανικά αποθέματα είναι σταθερός, εν αναμονή αντικατάστασης με την επόμενη γενιά, μεγαλύτερης εμβέλειας Precision Strike Missile, που ονομάζεται Prism, ( το Prism, αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους),
Η Lockheed Martin εξακολουθεί να κατασκευάζει 500 ATACMS κάθε χρόνο, αλλά όλη αυτή η παραγωγή προορίζεται για πώληση σε άλλες χώρες. Από πέρυσι, η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει επικαλεστεί αρκετούς λόγους για να καθυστερήσει. Η άρνηση αρχικά επικεντρώθηκε στις ανησυχίες ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να εκτοξεύσει τους πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς στο Ρωσικό έδαφος, κλιμακώνοντας τη σύγκρουση σε αντιπαράθεση ΗΠΑ-Ρωσίας. Η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων ενέκρινε ένα δικομματικό ψήφισμα με το οποίο προέτρεψε τις ΗΠΑ να παράσχουν «αμέσως» τους πυραύλους. δήλωσε ο γνωστός Ρεπουμπλικανός πρόεδρος της Επιτροπής Μάικλ Μακόλ. Η Βρετανία και η Γαλλία έχουν ήδη προμηθεύσει πυραύλους κρουζ/SCALP/STORM SHADOW με βεληνεκές περίπου 140 μιλίων με την προϋπόθεση ότι δεν θα χρησιμοποιούνται για επίθεση σε Ρωσικό έδαφος.
Σε Μαύρη Θάλασσα και Οδησσό κλιμακώνεται ο πόλεμος.Μεγάλη ανησυχία για επισιτιστικά θέματα.
