ΓεωπολιτικάσυμφέρονταΕυρωπαίωνευνοούνεπαφέςτηςΆγκυραςμετην ΕΕ.

ΔρΑθανάσιοςΕ.Δρούγος

Διεθνολόγος-ΓεωστρατηγικόςΑναλυτής

ΗSAFEείναιέναστρατηγικόσχέδιογιατηνυποστήριξηκοινών

αμυντικώνέργωνκαιτημείωσητηςεξάρτησηςτηςηπείρουαπό

εξωτερικέςστρατιωτικέςσυμμαχίες.Αποτελείμέροςενόςευρύτερου

οράματοςύψους800δισ.ευρώγιατηνανοικοδόμησητωναμυντικών

δυνατοτήτωντηςΕυρώπηςωςτο2030

ΈνααπόταβασικάχαρακτηριστικάτηςSAFEείναιότιεπιτρέπειτη

συμμετοχήαπόχώρεςεκτόςΕΕ.ΥποψήφιακράτηόπωςηΤουρκίαως

καιεκείναμευφιστάμενεςαμυντικέςεταιρικέςσχέσειςμπορούννα

συμμετάσχουνμέσωσυμφωνιώνσυνεργασίαςμετηνΕΕ.

ΓιατηνΤουρκία(όπωςτοβλέπουνοιΤούρκοικαισειράΕυρωπαϊκών

χωρών)ανοίγειτηνπόρταγιατηβαθύτερησυμμετοχήστηνευρωάμυνα,

καθώςηεγχώριαβιομηχανίαόπλωντηςεπεκτείνεται,μεέμφασηστα

συστήματαdronesωςκαισεάλλεςπροηγμένεςτεχνολογίες.

(πυραυλική).

ΗΕλλάδαέχειαπαιτήσειναλάβουνομόφωνηέγκρισηόλεςοιεταιρικές

σχέσειςμετρίτεςχώρες,επικαλούμενηταάρθρα212και218της

ΣυνθήκηςτηςΕΕ.Ωστόσο,ηΓερμανία,Ισπανίαωςκαιοινομικοί

σύμβουλοιτηςΕΕαντιτάχθηκανστηνκίνησηκαιηπρότασητελικά

απορρίφθηκε.Ωστόσο,ηΕπιτροπήδήλωσεότιτοάρθρο212θα

παραμείνειτονομικόθεμέλιογιατιςμελλοντικέςσυμφωνίες.

ΑνηΤουρκίακαιηΕΕκαταλήξουνσεσυμφωνίαβάσειτουάρθρου212,

θαμπορούσεναδημιουργηθείέναευρύπλαίσιοσυνεργασίαςπουθα

περιλαμβάνειτεχνικές,χρηματοπιστωτικέςκαιβιομηχανικέςπτυχέςτης

άμυνας..(μεπλειοψηφικήέγκρισηαπότακράτημέλητηςΕΕ.)

Οιπροτάσειςέργωνπρέπειναυποβληθούνωςτις30Ιουνίου2027και

ταπλήρη150δισ.ευρώαναμένεταιναδιανεμηθούνμέχριτοτέλοςτου

2030.

ΟαμυντικόςτομέαςτηςΤουρκίαςστοχεύειστηναύξησητωνεξαγωγών

προςτηνΕυρώπη.ΧώρεςόπωςηΓερμανία,ηΙταλία,ηΙσπανίακαιη

Πολωνίαέχουνεκφράσειτηνυποστήριξήτουςστηντουρκική

συμμετοχήσεπεριφερειακέςαμυντικέςπρωτοβουλίες..

• ΈναπρόσφατοπαράδειγμααυτήςτηςσυνεργασίαςείναιοπροηγμένοςεκπαιδευτήςαεροσκαφώντηςΤουρκίας,HÜRJET,οοποίοςείναιπρογραμματισμένοςγιαχρήσησεένακέντροεκπαίδευσηςπιλότωντουΝΑΤΟστοBadajozτηςΙσπανίας.Στατέλητου2024οΤούρκοςκατασκευαστήςμηεπανδρωμένωναεροσκαφώνBaykarεξαγόρασετηνιταλικήPiaggioAerospaceΠαράτιςδυνατότητεςαμυντικήςσυνεργασίας,οιπολιτικέςεντάσειςμεταξύΤουρκίαςκαιΕΕεπιμένουν.ΤοΕυρωπαϊκόΚοινοβούλιοέχειεπανειλημμέναεπικρίνειτηνΆγκυραγιατηνοπισθοδρόμησηστιςδημοκρατικέςμεταρρυθμίσεις.Οργανώσειςγιαταδικαιώματατωνδικαιωμάτων,συμπεριλαμβανομένουτουFreedomHouse,έχουνσημάνεισυναγερμόγιατηδιάβρωσητωνδημοκρατικώνθεσμώνστηνΤουρκία.ΗέκθεσητουΟργανισμούΘεμελιωδώνΔικαιωμάτωντηςΕΕγιατο2024επικαλέστηκεσυνεχιζόμενεςπροκλήσειςστηνΤουρκίαπουσχετίζονταιμετηδικαστικήανεξαρτησίακαιτηνελευθερίατηςέκφρασης.ΤοΣυμβούλιοτηςΕυρώπηςέχειεπίσηςκινήσειδιαδικασίεςκατάτηςΤουρκίαςγιαπαράλειψηεφαρμογήςαποφάσεωντουΕυρωπαϊκούΔικαστηρίουΑνθρωπίνωνΔικαιωμάτων.ΟιαμυντικέςδυνατότητεςκαιηστρατηγικήθέσητηςΤουρκίαςδυσκολεύουντιςευρωπαϊκέςκυβερνήσειςστονατηνπαραβλέψουν.ΤοπρόγραμμαSAFEπροσφέρειμιαεπίσημηπορείαπροςτηνΤουρκίαγιαναεπιδιώξειστενότερουςαμυντικούςδεσμούςμετηνΕΕ.ΓιατηνΕΕ,ηπρόκλησηθαείναιηεξισορρόπησητωνστρατηγικώνστόχωνμετηδέσμευσήτηςγιαδημοκρατικέςαξίες.