Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Η επιχείρηση ανατροπής και απαγωγής του Μαδούρο και της Σίλιας Φλόρες ήταν μια συντριπτική επιτυχία σε τακτικό επίπεδο, καθώς η πολεμική αεροπορία των ΗΠΑ/USAF έλεγχε τους ουρανούς, τα ραντάρ ενώ το ηλεκτρικό δίκτυο της Βενεζουέλας είχε μπλοκαριστεί .Πολλές από τις επιχειρησιακές λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς – και πιθανώς απόρρητες – ο αμερικανικός στρατός φάνηκε να υπερνικά την αεράμυνα της Βενεζουέλας, ενώ οι ειδικές δυνάμεις επιχειρήσεων/DELTA FORCE, και οι υπηρεσίες επιβολής του νόμου συμμετείχαν στην επιδρομή στο χώρο του Μαδούρο. . Μόνο ο χρόνος θα δείξει αν η επιχείρηση ήταν επιτυχής σε στρατηγικό επίπεδο.
Τις τελευταίες εβδομάδες, οι αναλυτές έχουν συζητήσει την περίφημη αρχή του «Αχυρώνα Κεραμικής» για τη Βενεζουέλα που σημαίνει ότι « αν το παραβιάσεις, θα το κατέχει ς».Ο Τραμπ φάνηκε να αναλαμβάνει την ευθύνη της πρόκλησης, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ θα «κυβερνούν» τη χώρα μέχρι να πραγματοποιηθεί μια δίκαιη και ομαλή μετάβαση.
Υπαινίχθηκε μια ρύθμιση παρόμοια με μια προσωρινή κυβέρνηση, στην οποία θα συμμετέχουν διορισμένοι, ο υπεξ Μάρκο Ρούμπιο και άλλοι στην κυβέρνηση των ΗΠΑ. Εξίσου αξιοσημείωτη ήταν η έλλειψη αναφορών του στην δημοκρατική αντιπολίτευση της Βενεζουέλας.
Ασαφής παραμένει η τύχη των ατόμων που βρίσκονται ακόμα στη Βενεζουέλα, όπως ο υπουργός εσωτερικών Ντιοσντάδο Καμπέλο και ο υπουργός άμυνας στρατηγός Βλαντιμίρ Παντρίνο Λόπεζ (οι δυο σκληροπυρηνικοί) .Άρα υπάρχει δρόμος και για να παραφράσω τον Ουίνστον Τσώρτσιλ, «δεν είναι η αρχή του τέλους, αλλά το τέλος της αρχής».
Η Βενεζουέλα θα εισέλθει σε μια μακρά μετάβαση με ακόμη μεγαλύτερη συμμετοχή των ΗΠΑ στη διαμόρφωση της μελλοντικής κυβέρνησης, καθώς και στη διμερή σχέση με την Ουάσινγκτον.
Η επιχείρηση συνάδει επίσης με την μεταβαλλόμενη γεωπολιτική της Λατινικής Αμερικής. Καταρχάς, σηματοδοτεί ότι το «Συμπερασματικό Πόρισμα Τραμπ» που περιγράφεται στη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας (NSS) του 2025 δεν είναι απλή αλαζονεία. Το NSS διακήρυξε την πρόθεση των Ηνωμένων Πολιτειών να «αποκαταστήσουν την αμερικανική υπεροχή» στο Δυτικό Ημισφαίριο, και το Συμπερασματικό Πόρισμα Τραμπ δηλώνει ότι η κυβέρνηση «θα αρνηθεί σε ανταγωνιστές εκτός Ημισφαίριου την ικανότητα να τοποθετούν δυνάμεις ή άλλες απειλητικές δυνατότητες ή να κατέχουν ή να ελέγχουν στρατηγικά ζωτικής σημασίας περιουσιακά στοιχεία στο δυτικό Ημισφαίριο .
Η επιχείρηση ευθυγραμμίζεται με έναν πιο ενεργό ρόλο των ΗΠΑ στο Δυτικό Ημισφαίριο, όπως προαναγγέλθηκε από την NSS.
Έκανε επίσης μια άμεση σύγκριση με τη δύναμη και την επιχειρησιακή ικανότητα που επέδειξε στην πρώτη του θητεία κατά του Διοικητή των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν/IRGC υποστρατήγου Κασέμ Σουλεϊμανί (δολοφονήθηκε στη Βαγδάτη) , καθώς και στην Επιχείρηση «Σφυρί Μεσονυχτίου» κατά της πυρηνικής υποδομής του Ιράν το καλοκαίρι του 2025.
Αλλαγή του καθεστώτος
Αυτή είναι η πιο σημαντική στιγμή στην πρόσφατη ιστορία της Βενεζουέλας – και για την ευρύτερη περιοχή της Λατινικής Αμερικής. Αυτή η επιχείρηση υπερβαίνει μια απλή έκδοση: Είναι μια προσπάθεια αλλαγής καθεστώτος. Προς το παρόν, η Ροντρίγκεζ – η οποία ήταν σε μεγάλο βαθμό μέρος του καθεστώτος Μαδούρο – είναι στην εξουσία, αν και δεν φαίνεται να έχει την υποστήριξη όλων των παρατάξεων εντός του κυβερνώντος κόμματος.
Η Ροντρίγκεζ δεν μπορεί να εγγυηθεί τη σταθερότητα που απαιτείται για την οικονομική αναγέννηση της Βενεζουέλας .Ο Τσαβισμός δεν απολαμβάνει πλέον την ευρεία λαϊκή υποστήριξη που είχε πριν από δύο δεκαετίες . Η Ροντρίγκεζ είναι συνταγματικά υποχρεωμένη να προκηρύξει νέες εκλογές εντός τριάντα ημερών .Ο Τραμπ ζήτησε μια ασφαλή και συνετή μετάβαση, αλλά πολλοί εδραιωμένοι παράγοντες είναι πιθανό να αντισταθούν σε ουσιαστική αλλαγή..
Η στρατηγική Τραμπ
Η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας του Τραμπ για το 2025 σκιαγράφησε ένα « πλαίσιο Τραμπ» του Δόγματος Μονρόε του 1823 , με έμφαση στην ασφάλεια του Δυτικού Ημισφαιρίου. Αυτή η επιχείρηση μας λέει ότι το πλαίσιο Τραμπ «έχει τεθεί επίσημα σε ισχύ»
Οι αντίπαλοι των ΗΠΑ παρακολουθούν. Η επιχείρηση θα θεωρηθεί στο Πεκίνο και στη Μόσχα ως ένα σαφές σημάδι της δέσμευσης Τραμπγια μια τάξη ασφαλείας συμβατή με τα αμερικανικά συμφέροντα. Η επιχείρηση, δημιουργεί μια μοναδική ευκαιρία για την Ουάσινγκτον να μετατρέψει τις προτιμήσεις ασφαλείας της σε στρατηγική πραγματικότητα, εξασφαλίζοντας ότι οι δυνάμεις εκτός ημισφαιρίου, όπως η Κίνα και η Ρωσία, αποκλείονται από ουσιαστική επιρροή στο Καράκας και στα κράτη της Καραϊβικής και Λατινικής Αμερικής.
Ο Τραμπ έστειλε επίσης ένα μήνυμα σε άλλους ηγέτες στην περιοχή. Ανέφερε την Κολομβία και την Κούβα ως χώρες των οποίων οι ηγέτες θα πρέπει τώρα να γνωρίζουν τις συνέπειες της μη συνεργασίας με τις ΗΠΑ
Επιπτώσεις γα το πετρέλαιο.
Ο Τραμπ μίλησε για την επαναφορά των αμερικανικών πετρελαϊκών εταιρειών που εκδιώχθηκαν από την εθνικοποίηση της πετρελαϊκής βιομηχανίας από τη Βενεζουέλα το 1976. Αλλά λίγες αμερικανικές εταιρείες είναι πιθανό να επιστρέψουν στη χώρα μέχρι να υπάρξει ένα αξιόπιστο νομικό και δημοσιονομικό καθεστώς και σταθερή κατάσταση ασφαλείας Οι εταιρείες που έχουν τις υπάρχουσες δραστηριότητες είναι πολύ πιο πιθανό να τις αναβιώσουν και να τις επεκτείνουν εάν το περιβάλλον είναι ασφαλές.
Οι ΗΠΑ έχουν πολλές επιλογές πολιτικής στη διάθεσή τους. Για παράδειγμα, η κυβέρνηση θα μπορούσε να επιτρέψει την εξαγωγή πετρελαίου που βρίσκεται επί του παρόντος σε δεξαμενόπλοια, να επεκτείνει τις άδειες και να επιτρέψει στη Βενεζουέλα να πουλάει πετρέλαιο σε τιμές αγοράς, όλα με σκοπό τη μεγιστοποίηση των εθνικών εσόδων.
Ωστόσο, μέχρι να υπάρξει σαφήνεια σχετικά με τις κυρώσεις και τις άδειες και περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το ποιος διαχειρίζεται στην πραγματικότητα την κεντρική τράπεζα και το υπουργείο οικονομικών, οι προοπτικές για την παραγωγή και τις εξαγωγές πετρελαίου της Βενεζουέλας θα παραμείνουν αβέβαιες.