Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Οι αρχηγοί των μυστικών υπηρεσιών των πλείστων Ευρωπαϊκών κρατών-μελών του ΝΑΤΟ(μεταξύ των οποίων της Γερμανίας,της Γαλλίας,του Ηνωμένου Βασιλείου της Ολλανδίας κα) εκτιμούν ότι ανεξάρτητα των εξελίξεων στο Ουκρανορωσικό μέτωπο η Μόσχα προετοιμάζει διαφόρων μορφών επιθέσεις κατά της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης.
Ο επικεφαλής της υπηρεσίας εξωτερικών πληροφοριών της Γερμανίας υποστηρίζει ότι η Ρωσία συνεχίζει να δοκιμάζει την αποφασιστικότητα της συμμαχίας του ΝΑΤΟ, με την εισβολή στην Ουκρανία να είναι μόνο το πρώτο βήμα για την επερχόμενη παράταση της πολεμικής αντιπαράθεσης.
Ο Μπρούνο Kαλ, επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πληροφοριών της Γερμανίας (BND), δήλωσε σε κλειστή συζήτηση εκτιμήσεων γα τα επερχόμενα ότι υπάρχουν σαφείς ενδείξεις πληροφοριών ότι το Κρεμλίνο ετοιμάζεται να δοκιμάσει την ικανότητα των μελών του ΝΑΤΟ να επιβάλουν το άρθρο 5 του Καταστατικού της Ατλαντικής Συμμαχίας δηλαδή τη συλλογική αμυντική υποχρέωση που θεωρεί ότι «μια επίθεση σε ένα είναι μια επίθεση στο σύνολο».” Οι πληροφορίες έχουν εκτιμήσει ότι τα γεράκια στο καθεστώς του Πούτιν – έχοντας δει αυτό που κατηγοριοποιούν ως την αδύναμη συλλογική αντίδραση της Συμμαχίας στην «ειδική στρατιωτική επιχείρησή» της στην Ουκρανία – καθίστανται όλο και περισσότερο έτοιμα να δοκιμάσουν την αποφασιστικότητα του ΝΑΤΟ επεκτείνοντας τις ενέργειές τους πέρα από τα σύνορα της Ουκρανίας.
Είμαστε αρκετά σίγουροι και έχουμε πληροφορίες που δείχνουν ότι η Ουκρανία είναι μόνο ένα βήμα για το ταξίδι της Ρωσίας προς τα δυτικά, δήλωσε ο Kαλ.Αυτό δεν σημαίνει ότι αναμένουμε ότι οι στρατοί των αρμάτων μάχης της θα κυλήσουν προς τα δυτικά, αλλά βλέπουμε ότι η συλλογική αμυντική υπόσχεση του ΝΑΤΟ θα δοκιμαστεί..
Σύμφωνα με πληροφορίες του υπογράφοντα υπάρχουν συνεχιζόμενες συνομιλίες μεταξύ ανώτερων Ρώσων αξιωματούχων, για το πότε θα είναι η κατάλληλη στιγμή για να δοκιμαστεί η αποφασιστικότητα της Δύσης, ιδιαίτερα αυτή των ΗΠΑ, στο αν θα απαντήσει στην επιθετικότητα της Μόσχας. Αυτές οι υβριδικές και ασύμμετρες ενέργειες πιθανότατα θα υπολείπονται της πλήρους στρατιωτικής εμπλοκής:
Οι επικεφαλής των δυτικών υπηρεσιών ασφαλείας εκτιμούν ότι δεν χρειάζεται οι Ρώσοι α στείλουν στρατιές αρμάτων μάχης. Αρκεί να στείλουν ‘μικρούς πράσινους άνδρες’ στην Εσθονία για να προστατεύσουν τις υποτιθέμενες καταπιεσμένες Ρωσικές μειονότητες στη Βαλτική .(όπως έγινε το 2014 στην Κριμαία)
Ο όρος “μικροί πράσινοι άνδρες” επινοήθηκε για να αναφερθεί στο Ρωσικό στρατιωτικό προσωπικό που ήταν μασκοφόροι, μετέφεραν τακτικά όπλα και εξοπλισμό και ντύθηκαν με στολές χωρίς διακριτικά κατά τα αρχικά στάδια της πρώτης εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, η οποία περιελάμβανε την προσάρτηση της Κριμαίας το 2014.
Οι επιθέσεις μη επανδρωμένων αεροσκαφών της Ουκρανίας προσφέρουν τέσσερα μεγάλα μαθήματα για τους στρατηγιστές των πυρηνικών των ΗΠΑ
Τις ημέρες μετά την επίθεση της Ουκρανίας στο εσωτερικό της Ρωσίας, οι αναλυτές έχουν προχωρήσει χωρίς ανάσα επισημαίνοντας ότι η επιχείρηση, που αποτυπώθηκε με θεαματική λεπτομέρεια σε βίντεο, άλλαξε σημαντικά τον χαρακτήρα της στρατιωτικής σύγκρουσης – ή ακόμη και ορισμένους σύγχρονούς κανόνες του πολέμου.
Ίσως και έτσι. Υπήρχαν πολλά νέα στοιχεία στην «Επιχείρηση Spiderweb» της Ουκρανίας, η οποία κατέστρεψε μια ντουζίνα ή περισσότερα μεγάλα Ρωσικά στρατιωτικά αεροσκάφη – συμπεριλαμβανομένων των βομβαρδιστικών που ήταν ικανά να μεταφέρουν πυρηνικά όπλα – σε όλο το μήκος και το πλάτος της Ρωσίας, χρησιμοποιώντας μη επανδρωμένα αεροσκάφη που εκτοξεύτηκαν από εμπορευματοκιβώτια που βρίσκονται κοντά σε Ρωσικά αεροδρόμια.
Αλλά στον τομέα της πυρηνικής αποτροπής η επίθεση ήταν διαφωτιστική με άλλο τρόπο: Ενίσχυσε αρχές που κρύβονται σε κοινή θέα εδώ και χρόνια. Για τους πυρηνικούς στρατηγούς των ΗΠΑ, η επίθεση απέδωσε τουλάχιστον τέσσερα κρίσιμα μαθήματα.
1. Υπερβάλλουν για το κίνδυνο πυρηνικής κλιμάκωσης για τις συμβατικές επιθέσεις
Οι επιθέσεις μη επανδρωμένων αεροσκαφών της Ουκρανίας ήταν ένα πλήγμα στην ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ότι οι μη πυρηνικές στρατιωτικές επιθέσεις σε πυρηνικές-σχετικές εγκαταστάσεις ή περιουσιακά στοιχεία θα οδηγήσουν αυτόματα σε ανεξέλεγκτη πυρηνική κλιμάκωση.
Όπως έχω επί χρόνια υποστηρίξει πάρα πολλοί αναλυτές πυρηνικών υποθέσεων φαίνεται να υπερβάλουν για τον κίνδυνο ότι αν μια χώρα με πυρηνικά όπλα αντιμετωπίζει επιθέσεις σε τοποθεσίες ή περιουσιακά στοιχεία που σχετίζονται με πυρηνικά όπλα ή περιουσιακά στοιχεία από συμβατικά οπλικά συστήματα ή διπλής φύσης (συστήματα που σχετίζονται τόσο με τις πυρηνικές όσο και για τις συμβατικές αποστολές), τότε αυτή η χώρα θα αισθανθεί συντριπτική πίεση να κλιμακωθεί στη χρήση πυρηνικών όπλων, ίσως ακόμη και πριν από την αξιολόγηση της έκτασης των επιθέσεων. Αυτή η λογική φαίνεται πειστική. Αλλά είναι εμπειρικά αστήρικτη.
Η Ρωσία απατά στην Ουκρανική επίθεση. Αλλά τα Ρωσικά πυρηνικά αντίποινα στην Ουκρανία φαίνονται απίθανα, ακόμη και αφού η Ρωσία κατέβασε το 2024 το πυρηνικό όριο.Οι Ουκρανικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε πολλές Ρωσικές βομβαρδιστικές βάσεις φαίνεται να είναι ακριβώς το είδος της επίθεσης που θα πυροδοτούσε το χαμηλότερο όριο της Ρωσίας για την προσφυγή σε πυρηνικά όπλα. Ωστόσο, καμία τέτοια χρήση δεν έχει υλοποιηθεί.
Για να είμαστε σαφείς, τα πυρηνικά κράτη μπορούν κάλλιστα να καταφύγουν σε πυρηνική χρήση για να εξαναγκάσουν τον τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε απαράδεκτο κόστος, όπως η καταστροφή ενός μεγάλου τμήματος του πυρηνικού οπλοστασίου αυτού του κράτους. Αλλά η επιχείρηση της Ιουνίου είναι περαιτέρω απόδειξη ότι οι επιθέσεις που υπολείπονται αυτού του ορίου δεν είναι πιθανό να προκαλέσουν μια μεγάλη πυρηνική ανταλλαγή.
2. . Οι πυρηνικές δυνάμεις είναι τόσο αξιόπιστες όσο και η άμυνά τους
Οι επιθέσεις της Ουκρανίας απεικόνιζαν έντονα την ευπάθεια του στόλου των βομβαρδιστικών των ΗΠΑ, ο οποίος συχνά κάθεται στην άσφαλτο. Οι απειλές για drones είναι μόνο μία από τις ποικίλες απειλές αέρα και πυραύλων για τις ΗΠΑ, αν και σίγουρα αποτελεί μια που έχει λάβει λιγότερη προσοχή στην κοινότητα των στρατηγικών δυνάμεων. Η έκθεση της Στρατηγικής Επιτροπής του Κογκρέσου του 2023 και μια πρόσφατη μελέτη γνωστών Ατλαντιστών για την αντιπυραυλική άμυνα κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να ενισχύσουν την αεράμυνα ως και πυραυλική άμυνά τους. Συγκεκριμένα, πρέπει να δώσουν προσοχή στην αντιμετώπιση των εξαναγκαστικών επιθέσεων σε μη στρατιωτικές και στρατιωτικές υποδομές,
Αναλογιζόμενος τις Ουκρανικές επιθέσεις, ο στρατηγός Thomas Bussiere, ο αρχηγός της Παγκόσμιας Διοίκησης Κρούσης της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ/USAF, δήλωσε στις 5 Ιουνίου ότι η Πολεμική Αεροπορία αναπτύσσει ήδη συστήματα αντι-drone γύρω από στρατηγικές αεροπορικές βάσεις. Τα πλήγματα στη Ρωσία υπογραμμίζουν ότι αυτές οι προσπάθειες θα πρέπει να βελτιωθούν και να επεκταθούν, ίσως υπό την αιγίδα του προτεινόμενου ‘ΘΌΛΟΥ” της κυβέρνησης Τραμπ. Αυτή η ενεργός άμυνα πρέπει να ολοκληρωθεί με τη βελτίωση της ανίχνευσης, τον καλύτερο συντονισμό μεταξύ των υπεύθυνων οργανισμών και την προώθηση παθητικών μέτρων, όπως η χρήση σκληρών καταφυγίων κατά τη διάρκεια της ειρήνης, καθώς και των αεροπορικών ειδοποιήσεων και των εφεδρικών αεροδρομίων σε συγκρούσεις ή κρίσεις.
3. Τα drones θα πρέπει να συνυπολογιστούν στον σχεδιασμό πυρηνικών δυνατοτήτων
Υπάρχει μια άλλη αλήθεια στις πυρηνικές υποθέσεις που κατέστησε ακόμη πιο αληθινή από τη λειτουργία της επίθεσης τη 1η Ιουνίου.Οι προηγμένες και αναδυόμενες τεχνολογίες μπορούν να συμπληρώσουν ισχυρά τα πυρηνικά όπλα στη διατήρηση των στρατηγικών πυρηνικών δυνάμεων ενός αντιπάλου σε κίνδυνο.
Αυτή η πιθανότητα είναι ιδιαίτερα δελεαστική, καθώς οι στρατηγιστές των πυρηνικών των ΗΠΑ παλεύουν με το γεγονός ότι το οπλοστάσιο πυρηνικών όπλων της Κίνας αναμένεται να φτάσει σχεδόν την ισοτιμία με το πυρηνικό οπλοστάσιο των ΗΠΑ στα μέσα της δεκαετίας του 2030. Επειδή η διατήρηση σε κίνδυνο των πυρηνικών όπλων ενός αντιπάλου είναι ένα σημαντικό μέρος του τρόπου με τον οποίο οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτρέπουν τον πυρηνικό πόλεμο, η ανάπτυξη του πυρηνικού οπλοστασίου της Κίνας ασκεί πίεση στις Ηνωμένες Πολιτείες να αυξήσουν το μέγεθος του δικού τους πυρηνικού οπλοστασίου. Τα προηγμένα συμβατικά όπλα θα μπορούσαν να συμπληρώσουν αυτές τις δυνάμεις ή ακόμη και να μειώσουν τον βαθμό στον οποίο οι Ηνωμένες Πολιτείες θα χρειαστεί να επεκτείνουν τις πυρηνικές δυνάμεις τους. Ίσως τα drones θα μπορούσαν να διαδραματίσουν ρόλο σε αυτή την εξίσωση.
4. Ειδικές δυνάμεις θα πρέπει να βρίσκονται στο επίκεντρο του μεγάλου ανταγωνισμού εξουσίας
Οι δυνάμεις ειδικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ, οι οποίες έχουν απασχοληθεί με την αντιτρομοκρατία και την αντιεξέγερση στη Μέση Ανατολή για δύο δεκαετίες, μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στον ανταγωνισμό των ΗΠΑ με μεγάλες δυνάμεις όπως η Ρωσία, σηματοδοτώντας την επιστροφή στις ρίζες τους στην εποχή του Ψυχρού Πολέμου. Η επίθεση της Ουκρανίας σε Ρωσικά βομβαρδιστικά γίνεται καλύτερα κατανοητή στο πλαίσιο μιας μακράς ιστορίας επιχειρήσεων πίσω από τις εχθρικές γραμμές για να διαταράξει και προκαλέσει χάος στα αεροδρόμια.
Η επιχείρηση Spiderweb της Ουκρανίας ήταν σίγουρα τολμηρή και θα μειώσει την ικανότητα της αεροπορίας μεγάλου βεληνεκούς της Ρωσίας για κάποιο χρονικό διάστημα. Επιπλέον, από την επίτευξη ενός νέου κεφαλαίου στην ιστορία του πολέμου, ωστόσο, οι επιθέσεις θα πρέπει να ωθήσουν την κυβέρνηση των ΗΠΑ να αντιμετωπίσει τις ευπάθειες και τις ευκαιρίες στις οποίες οι πυρηνικοί στρατηγιστές έχουν επικεντρωθεί εδώ και χρόνια.
».Η Γερμανία και άλλοι πιστεύουν ότι η «επιτυχία» της στρατηγικής της Ρωσίας πριν από μια δεκαετία θα μπορούσε να είναι το σχέδιο για τη μελλοντική ασύμμετρη επίθεση της Μόσχας στη Δύση.
Υπό τη νέα κυβέρνηση του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς – ήδη του δεύτερου μεγαλύτερου παρόχου στρατιωτικής και οικονομικής βοήθειας στην Ουκρανία στον πόλεμό της με τη Ρωσία – η Γερμανία έχει δηλώσει ότι θα συνεχίσει την υποστήριξή της και έχει δεσμευτεί να βοηθήσει το Κίεβο στην ανάπτυξη νέων οπλικών συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς.
Ο Μερτς απώθησε επίσης τον ισχυρισμό του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ότι η Ουκρανία και η Ρωσία ομολόγησαν την ευθύνη για τον πόλεμο όταν συναντήθηκαν στην Ουάσινγκτον την περασμένη εβδομάδα, επισημαίνοντας ότι η Ουκρανία στοχεύει στρατιωτικά περιουσιακά στοιχεία, ενώ η Ρωσία συνέχισε να πλήττει περιοχές αμάχων στις πόλεις της Ουκρανίας.
