Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός αναλυτής .
Καθώς ο Ζελένσκι, προετοιμάζεται να συνομιλήσει με τον Πούτιν (εκτός απρόοπτου) τα περισσότερα ρωσικά αιτήματα είναι μη αποδεκτά για την Ουκρανία.Ο Πούτιν έχει εκθέσει μια σειρά από αιτήματα προς την Ουκρανία των οπίων απαιτεί την υλοποίησή τους για να σταματήσει τον πόλεμο κατά τηου Κιέβου..
Οι περισσότερες από αυτές τις απαιτήσεις είναι σχεδόν αδύνατο να ικανοποιηθούν από την Ουκρανία,Η Ρωσία έχει απαιτήσει μια πλήρη ουκρανική αποχώρηση από το Ντονέτσκ και το Λουγκάνσκ, την αναγνώριση των κατεχόμενων εδαφών ως ρωσικά, ένα ειδικό καθεστώς για την υποστηριζόμενη από τη Ρωσία εκκλησία και τη ρωσική γλώσσα στην Ουκρανία, την αποστρατιωτικοποίηση του Κιέβου και την απαγόρευση της ένταξης του Κιέβου στο ΝΑΤΟ
Σε αντάλλαγμα, στην Ουκρανία προσφέρονται αντιφατικές δηλώσεις σχετικά με πιθανές εγγυήσεις, που δεν έχουν ακόμη καθοριστεί και επιστροφή ορισμένων τμημάτων γης στις βορειοανατολικές επαρχίες του Σούμι και του Χάρκοβο.
Ο υπογράφων έχει συντάξει όλα τα αιτήματα που διατύπωσε ο Πούτιν και εξηγεί παρακάτω γιατί τα περισσότερα από αυτά είναι απίθανο να γίνουν αποδεκτά από την Ουκρανία.
Ανταλλαγές περιοχών.
Από το 2022, η Ρωσία απαιτεί από τα ουκρανικά στρατεύματα να αποσυρθούν από όλες τις περιοχές που η Ρωσία ελέγχει εν μέρει και ισχυρίζεται ότι έχει προσαρτήσει.
Η Ρωσία προσάρτησε παράνομα τη χερσόνησο της Κριμαίας της Ουκρανίας το 2014. Το Κρεμλίνο ανακοίνωσε επίσης την παράνομη προσάρτηση των περιφερειών Χερσώνας, Ζαπορίζια, Ντονέτσκ και Λουγκάνσκ το 2022 παρά το γεγονός ότι τις ελέγχουν μόνο εν μέρει.
Κατά τη διάρκεια των πρόσφατων συνομιλιών με τις ΗΠΑ.για ενδεχόμενες ανταλλαγές περιοχών ο Πούτιν φάνηκε να έχει “μαλακώσει” αυτό το μαξιμαλιστικό αίτημα.Όμως οι αναφορές για τέτοιες ανταλλαγές ήταν αντιφατικές και δεν έχουν ανακοινωθεί επίσημα συγκεκριμένα σχέδια ανταλλαγής.
Σύμφωνα με ορισμένες αναφορές, ο Πούτιν συμφώνησε να μην διεκδικήσει τις πόλεις της Χερσώνας και της Ζαπορίζια, τις οποίες η Ρωσία ισχυρίζεται ότι έχει προσαρτήσει αλλά δεν ελέγχει. Σε αντάλλαγμα, ο Πούτιν θέλει τα ουκρανικά στρατεύματα να αποσυρθούν από το υπόλοιπο τμήμα των περιφερειών Λουγκάνσκ και Ντονέτσκ.
Ο Πούτιν φέρεται να συμφώνησε να αποσύρει τα ρωσικά στρατεύματα από μικρά τμήματα των περιφερειών Sumy και Χάρκοβο με αντάλλαγμα την αποχώρηση των ουκρανικών στρατιωτικών δυνάμεων από την περιφέρεια του Ντονέτσκ Οι προτάσεις των ανταλλαγών γης είναι πολύ μονόπλευρες και όλες υπέρ της Ρωσίας και λογικά θα ήταν επίσης μια κόκκινη γραμμή για την Ουκρανία..
Δεν έχει στρατηγικό νόημα για την Ουκρανία να παραδώσει στη Ρωσία το 30% του Ντονέτσκ που εξακολουθεί να ελέγχει και στο οποίο η Ρωσία δεν έχει καταφέρει να καταλάβει σε πάνω από τρία χρόνια μαχών”. Επιπρόσθετα οι Ουκρανοί το τελευταίο καιρό έχουν καταφέρει σημαντική προώθηση των μονάδων τους σε Σούμι και Χάρκοβο.
Από στρατιωτική σκοπιά είναι επιτακτική ανάγκη για το Κίεβο να κρατησει πόλεις όπως το Κραματόρσκ και το Σλαβιάνσκ (στην περιφέρεια του Ντονέτσκ), οι οποίες είναι σημαντικές αμυντικές θέσεις και κόμβοι μεταφορών και επικοινωνιών..
Αν η Ουκρανία εγκαταλείψει όλο το Ντονέτσκ θα χάσει τη σημερινή οχυρωμένη αμυντική της γραμμή και θα πρέπει να ανοικοδομήσει αυτή τη γραμμή σε λιγότερο ευνοϊκή ανοιχτή ύπαιθρο πιο κοντά στην πόλη Ντνίπρο.Αυτό θα είναι δαπανηρό και χρονοβόρο.
Οι αναλυτές λένε επίσης ότι, αντί να φέρει ειρήνη, μια αποχώρηση από το Ντονμπάς θα ανοίξει απλώς την όρεξη του Πούτιν για περισσότερα εδάφη.Αν η Ουκρανία αποσυρθεί από το Ντονμπάς, αύριο ο Πούτιν θα απαιτήσει ουκρανική αποχώρηση από τη Χερσώνα και τη Ζαπορίζια, και στη συνέχεια από το Χάρκοβο και την Οδησσό. Εκτιμάται ότι ο Ζελένσκι δεν θα συμφωνούσε σε μονομερή αποχώρηση από τη περιφέρεια Ντονέτσκ
De jure αναγνώριση
Το Κρεμλίνο έχει επίσης απαιτήσει σταθερά από την Ουκρανία να αναγνωρίσει τις εισβολές στις περιοχές του.
Προηγουμένως, ο Τραμπ φέρεται να επέπλεε την ιδέα της πιθανής αναγνώρισης της Κριμαίας ως Ρωσικής de jure. Ωστόσο, η Ουκρανία έχει απορρίψει τα αιτήματα για αναγνώριση τυχόν κατεχόμενων εδαφών ως ρωσικά de jure. Εκτιμάται ότι η τελική απόφαση των ΗΠΑ μπορεί να συνεπάγεται de facto αναγνώριση, αλλά θα “υπολείπεται της αναγνώρισης de jure” λόγω της ευρωπαϊκής και της ουκρανικής αντιπολίτευσης.Θα ήταν απολύτως αδύνατο για την Ουκρανία να αναγνωρίσει οποιαδήποτε κατεχόμενα εδάφη ως ρωσικά de jure. Η ουκρανική κοινή γνώμη είναι συντριπτικά εναντίον αυτού, και ορισμένοι αναλυτές υποστηρίζουν ότι θα ισοδυναμούσε με πολιτική αυτοκτονία για τον Ζελένσκι.
Αυτό καθιστά επίσης μια πλήρη ειρηνευτική συμφωνία αδύνατη, δεδομένου ότι θα αναμενόταν να περιλαμβάνει μια εδαφική διευθέτηση.Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι ο Πούτιν και ο Τραμπ θα μπορούσαν να πιέσουν για μια μερική ή συντομευμένη ειρηνευτική συμφωνία που δεν θα ορίζει καμία de jure αναγνώριση εδαφών.
ΜΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ ΣΤΟ ΝΑΤΟ
Η Ουκρανία θεωρεί ότι η ένταξη στο ΝΑΤΟ είναι η καλύτερη δυνατή εγγύηση ασφαλείας για τη μεταπολεμική χώρα.Η προεδρία του Τραμπ έκανε αυτόν τον στόχο άπιαστο.Μετά τη συνάντησή του με τον Πούτιν στην Αλάσκα, ο Τραμπ μίλησε για άλλη μια φορά κατά του δρόμου της Ουκρανίας, στο ΝΑΤΟ ευθυγραμμιζόμενος ουσιαστικά με τη μακροχρόνια απαίτηση της Ρωσίας να παραμείνει η Ουκρανία ένα ουδέτερο κράτος εκτός της συμμαχίας.Πάντως σε καμία περίπτωση δεν πρέπει η Ουκρανία να εγκαταλείψει τον στόχο της να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, καθώς είναι η καλύτερη εγγύηση της ασφάλειας και της επιβίωσής της.
Η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία το 2014, όταν δεν υπήρξαν συνομιλίες για την ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ. Η κοινή γνώμη πριν από την εισβολή της Ρωσίας δεν ήταν επίσης υπέρ της ένταξης στο πολιτικό -στρατιωτικό μπλοκ που σημαίνει ότι η επιθετικότητα της Μόσχας δεν ήταν αντίδραση στην επέκταση του ΝΑΤΟ αλλά μάλλον μια κίνηση για να υπονομεύσει την κυριαρχία της Ουκρανίας.
Η ένταξη του Κιέβου στο ΝΑΤΟ θα σήμαινε ότι οποιαδήποτε πιθανή νέα επίθεση από τη Ρωσία θα θεωρούνταν επίθεση εναντίον όλων των χωρών μελών της συμμαχίας, οι οποίες – σύμφωνα με το άρθρο 5 – θα ήταν υποχρεωμένες να απαντήσουν συλλογικά και να αντιμετωπίσουν την επιθετικότητα.
Νωρίτερα, ο Ζελένσκι χαρακτήρισε την απομάκρυνση της ένταξης της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ από τις διαπραγματεύσεις “μεγάλο δώρο προς τη Ρωσία” από την Ουάσινγκτον, λέγοντας ότι η ένταξη του Κιέβου θα ενισχύσει τη στρατιωτική συμμαχία.Η Ρωσία θα μπορούσε να επιστρέψει σε 5-10 χρόνια, αν δεν είμαστε προετοιμασμένοι. Δεν θα επιστρέψουν το Κίεβο έναν ισχυρό στρατό, μια συμμαχία, και ενότητα.”Οι ειδικοί έχουν πει, ωστόσο, ότι αυτό είναι μεταξύ των πολύ λίγων ρωσικών απαιτήσεων που μπορούν να διαπραγματευτούν κατά τη διάρκεια πιθανών ειρηνευτικών συνομιλιών, δεδομένου ότι οι ΗΠΑ είναι δημοσίως κατά της πρόσκλησης ένταξης της Ουκρανίας.Αποστρατιωτικοποίηση Η “αποστρατιωτικοποίηση” και η “αποναζιστκοποίηση ” ήταν δύο ψευδή προσχήματα που χρησιμοποίησε το Κρεμλίνο για να ξεκινήσει την πλήρους κλίμακας εισβολή του στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.Στην αρχή της πλήρους κλίμακας εισβολής της Ρωσίας, ο Ζελένσκι απέρριψε και τους δύο όρους ως “εντελώς ακατανόητους”.Στην αρχή της πλήρους κλίμακας εισβολής, η Ρωσία απαίτησε από την Ουκρανία να μειώσει τον στρατό της σε 50.000 άτομα προσωπικό, πέντε φορές λιγότερους από όσους είχε η χώρα μέχρι το 2022,Η Μόσχα φέρεται επίσης να επιδίωξε να διασφαλίσει ότι το Κίεβο δεν θα αναπτύξει, παράγει, αγοράζει ή δεν ανέπτυξε πυραυλικά όπλα οποιουδήποτε είδους με βεληνεκές άνω των 250 χιλιομέτρων στο έδαφός του.Ο Ζελένσκι επέμεινε επανειλημμένα ότι η Ουκρανία δεν θα συμφωνήσει να μειώσει τις ένοπλες δυνάμεις της ,ακόμη και αν το Κίεβο λάβει πρόσκληση για ένταξη στο ΝΑΤΟ.Ρωσική γλώσσα και εκκλησίαΗ Μόσχα συνεχίζει να δικαιολογεί την πλήρους κλίμακας εισβολή της στην Ουκρανία υποστηρίζοντας ότι υπερασπίζεται τον ρωσόφωνο πληθυσμό.Ο λαός που η Ρωσία ισχυρίζεται ότι προστατεύει, ωστόσο, απορρίπτει συντριπτικά αυτούς τους ισχυρισμούς.Πάνω από το 80% των ρωσόφωνου Ουκρανών βλέπουν αρνητικά τη Ρωσία, έδειξε την έρευνα που δημοσιεύθηκε τον Μάιο από το think tank Razumkov Center με έδρα το Κίεβο σε συνεργασία με το Φόρουμ Ασφαλείας του Κιέβου.Αν και τα ουκρανικά είναι η επίσημη κρατική γλώσσα, πολλοί Ουκρανοί μιλούν ρωσικά λόγω αιώνων Ρωσοποίησης που έλαβε χώρα από τη Ρωσική αυτοκρατορία και τη Σοβιετική Ένωση.Για τους περισσότερους, το να μιλούν ρωσικά δεν σημαίνει πίστη στη Ρωσία. Ωστόσο, το Κρεμλίνο εκμεταλλεύεται τη γλώσσα ως εργαλείο προπαγάνδας, υποδηλώνοντας ότι οι Ρώσοι Ουκρανοί θέλουν να ενωθούν με τη Μόσχα.«Ένα βήμα προς τα πίσω στη γλώσσα είναι ένα βήμα προς την απώλεια του κράτους. Η Ουκρανική ήταν, είναι, και θα παραμείνει η μοναδική κρατική γλώσσα και καταγγέλλονται τα αιτήματα του Πούτιν ως “κυνικά και απαράδεκτα”.Ενώ η Ρωσία απεικονίζει τη ρωσική γλώσσα ως απλώς μια «γλώσσα επικοινωνίας», στην πραγματικότητα, έχει από καιρό χρησιμοποιηθεί ως «ένα εργαλείο της αυτοκρατορικής πολιτικής , που χρησιμοποιείται για αιώνες για να επιβάλει αισθήματα κατωτερότητας στην Ουκρανία να καταστείλει τον ουκρανικό πολιτισμό και να προσπαθήσει να διαγράψει την εθνική ταυτότητα των Ουκρανών.Το Πατριαρχείο Μόσχας είναι μέρος του ίδιου μηχανισμού προπαγάνδας του Πούιν.Η ρωσική προπαγάνδα έχει επιδιώξει να απεικονίσει την κίνηση της Ουκρανίας να απαγορεύσει την εκκλησία που συνδέεται με τη Μόσχα ως “φράξια χριστιανών”.Ο Ορθόδοξος Χριστιανισμός παραμένει ο πιο ευρέως διαδεδομένος ενώ τα βήματα κατά της εκκλησίας βασίζονται σε στοιχεία της συνεργασίας της με τη Ρωσία.Πάνω από 170 μέλη κληρικών που συνδέονται με τη Μόσχα έχουν τεθεί υπό ποινική έρευνα μετά το ξέσπασμα του πολέμου πλήρους κλίμακαςΣτους κατηγορούμενους περιλαμβάνονται επισκόποι και ανώτεροι κληρικοί, ορισμένοι από τους οποίους φέρονται να έχουν δικαιολογήσει ανοιχτά τη ρωσική επιθετικότητα ή συνεργάζονται με τις ρωσικές δυνάμεις.Το 2024, περίπου το 63% των Ουκρανών τάχθηκε υπέρ της απαγόρευσης της UOC-MP, που ελέγχεται από τον Πούτιν.
