Τα γεγονότα στην Συρία απ ότι φαίνεται τρέχουν με μεγάλη ταχύτητα, ενώ δηλαδή είναι σε εξέλιξη μια δεδομένη κατάσταση, ξαφνικά νέα γεγονότα αλλάζουν τα δεδομένα. Είχαμε για παράδειγμα πρόσφατα δει, μια κινητικότητα για δημιουργία τριπλής στρατιωτικής συμμαχίας μεταξύ Ρωσίας, ΗΠΑ και Κούρδων κατά της Τουρκίας, ώστε να ελεγχθεί η επιθετικότητα της Τουρκίας κατά των Κούρδων. Μάλιστα οι Αμερικανοί έχουν ήδη προχωρήσει σε κοινές περιπολίες με τις δυνάμεις των Κούρδων στην περιοχή Χασάκα, ενώ οι Ρώσοι έχουν δημιουργήσει κοινά παρατηρητήρια στις περιοχές που ελέγχονται από τις μονάδες προστασίας των Κούρδων (YPG) στο Αφρίν στην Βορειοδυτική Συρία στα σύνορα με την Τουρκία.
Και ενώ όλα αυτά είναι σε εξέλιξη, βλέπουμε ξαφνικά στην Αστάνα μια συμφωνία που βάζει τους Τούρκους εγγυητές !!! για δημιουργία ζωνών ασφαλείας στις περιοχές της επαρχίας του Idlib, βόρεια της πόλης Homs, ανατολικά της Ghouta κοντά στην Δαμασκό και στην Νότια Συρία, με εταίρους, τους Ρώσους, τους Τούρκους και τους Ιρανούς, δηλαδή αφήνοντας έξω τους αμερικανούς που ήδη έχουν εκφράσει την αντίθεση τους, αλλά και στην ουσία αδειάζοντας τους Κούρδους. Για να ακριβολογούμε βέβαια, ουσιαστικά στην προκειμένη περίπτωση οι Ρώσοι είναι αυτοί που παρουσιάζουν ένα διπλό πρόσωπο απέναντι στους Κούρδους αλλά και τους αμερικανούς. Από την άλλη βλέπουμε τους Τούρκους πάλι να συμφωνούν με τους Ιρανούς αλλά και να στηρίζουν μια συμμαχία υπέρ του Άσσαντ. Όλα αυτά δικαίως προκαλούν μεγάλο προβληματισμό για τις ηγεσίες και την αδυναμία ύπαρξης μιας συγκροτημένης σκέψης, που θα οδηγήσει σε λύσεις, στα τόσο πολύπλοκα προβλήματα που έχουν προκύψει στην περιοχή της ΝΑ Μεσογείου αλλά και γενικότερα.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τον τύπο, η ένοπλη αντιπολίτευση της Συρίας απέρριψε το ρωσικό σχέδιο για ασφαλείς ζώνες στη Συρία, χαρακτηρίζοντας το ως απειλή στην εδαφική ακεραιότητα της χώρας, τονίζοντας επίσης ότι δεν θα αναγνωρίσει το Ιράν ως εγγυήτρια δύναμη οποιουδήποτε σχεδίου κατάπαυσης πυρός. Η Τουρκία που υποστηρίζει τους Σύρους αντάρτες και το Ιράν που υποστηρίζει τον Σύρο πρόεδρο Μπασάρ Άσαντ, συμφώνησαν νωρίτερα χθες στη ρωσική πρόταση για “ζώνες αποκλιμάκωσης” στη Συρία !!!, μία κίνηση που χαιρετίστηκε από τα Ηνωμένα Έθνη αλλά αντιμετωπίστηκε με δυσπιστία από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Συγκεκριμένα ο εκπρόσωπος της αντιπολίτευσης Οσάμα Αμπού Ζάιντ δήλωσε την αντίθεση του αναφέροντας ότι, «Θέλουμε η Συρία να διατηρήσει την ακεραιότητα της», «Είμαστε εναντίον του διαμελισμού της Συρίας. Όσον αφορά τις συμφωνίες, δεν συμμετέχουμε στη συμφωνία αυτή και ασφαλώς ποτέ δεν θα την υποστηρίξουμε όσο το Ιράν αποκαλείται εγγυήτρια χώρα», «Έχουμε ήδη μια συμφωνία στα χέρια μας, γιατί δεν εφαρμόζεται;» , «Γιατί μεταπηδάμε τώρα σε ασφαλείς ζώνες;», «Η Ρωσία δεν ήταν ικανή ή δεν θέλει να εφαρμόσει τις υποσχέσεις που δίνει, και αυτό είναι θεμελιώδες πρόβλημα».
Η Ρωσία, η Τουρκία και το Ιράν δεν δημοσιοποίησαν το μνημόνιο άμεσα, διατηρώντας μια ασάφεια ως προς τις λεπτομέρειες του. Οι ασφαλείς ζώνες θεωρητικά πρόκειται να αποτελέσουν εδάφη χωρίς συρράξεις ώστε να επεκταθεί μια εκεχειρία και θα επιτηρούνται από ξένες δυνάμεις. Το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών εξέφρασε σε δήλωση του την αμφιβολία του για την συμμετοχή του Ιράν ως εγγυήτριας δύναμης της συμφωνίας και για τις επιδόσεις της Δαμασκού σε προηγούμενες συμφωνίες.
Ο γενικός γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες είπε σε δήλωση του ότι η πρόταση είναι ενθαρρυντική αλλά προειδοποίησε ότι θα πρέπει «να βελτιώνει πραγματικά τις ζωές των Σύρων».
Ο υπουργός Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας, Αντέλ Αλ Τζουμπέιρ, είπε κατά τη διάρκεια επίσκεψης του στην Ουάσιγκτον ότι η χώρα του υποστηρίζει τη δημιουργία ασφαλών ζωνών αλλά ότι θέλει να δει περισσότερες λεπτομέρειες. Ο ρώσος διαπραγματευτής Αλεξάντρ Λαβρέντιεφ είπε ότι υπό την πρόταση αυτή η Ρωσία μπορεί να στείλει παρατηρητές στις ασφαλείς ζώνες. Επίσης εάν συμφωνούσαν το Ιράν και η Τουρκία, θα μπορούσαν να προσκληθούν ανεξάρτητοι παρατηρητές.
Τώρα αν όλα αυτά δεν είναι αλαλούμ, πως αλλιώς θα μπορούσαν να χαρακτηρισθούν… Δεν μπορούμε να βρούμε άλλο τίτλο για αυτή την συμφωνία παρά «Συμφωνία της Συμφοράς», που κανένας δεν καταλαβαίνει ποιος είναι με ποιον και ποιος είναι ο τελικός στόχος. Δυστυχώς τα πράγματα δεν έχουν λογική και η αστάθεια θα αποτελεί για πολύ καιρό ακόμα τον πρωταγωνιστή στην ευρύτερη περιοχή …
Χρήστος Καλογερόπουλος – Βαλκάνιος
Στρατηγικός Αναλυτής
Εξειδικευμένος σε Θέματα Διεθνούς Ασφάλειας
στη ΝΑ Μεσόγειο
