.Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Συνεχίζονται στην έδρα του ΟΗΕ(στη Νέα Υόρκη) οι ‘περίτεχνες’ και διπλωματικά ‘πονηρές” ως και ομιχλώδεις παρεμβάσεις αλλά και ‘ουρές” επί των προσχεδίων και των κειμένων ,από την πλευρά του Λονδίνου για επιμέρους ζητήματα του Κυπριακού, κάτι που παρατηρείται εκ νέου το τελευταίο 48ωρο , στην επικείμενη απόφαση για την παράταση της παρουσίας της Ειρηνευτικής Δύναμης UNFICYP στη “νεκρή ζώνη’ στη μεγαλόνησο ,για άλλο ένα χρόνο .Αν και δεν υπάρχει περίπτωση απόσυρσης των περίπου 1020 στελεχών της Δύναμης (λογικά σήμερα ή το πολύ αύριο θα έχει ληφθεί απόφαση του ΣΑ/ΟΗΕ) εντούτοις στα συνεχή προτεινόμενα προσχέδια η ” γνωστή” Βρετανική διπλωματία υποστηρίζει ότι οι αποφάσεις και ανακοινώσεις για την Κύπρο δεν θα πρέπει να κινούνται στο ίδιο μοντέλο και να είναι περιοριστικές ,αλλά θα πρέπει να είναι διευρυμένες και να επιτρέπουν τροποποίησες καθώς και ‘ευέλικτη διπλωματική προσέγγιση’.
Η στάση του Λονδίνου στα όσα έγιναν πρόσφατα για την έκδοση ανακοίνωσης του προεδρεύοντα του ΣΑ/ΟΗΕ που να καταδικάζει την συμπεριφορά του δίδυμου Ερντογάν-Τατάρ για τα όσα προκλητικά εξάγγειλαν στις 20 Ιουλίου για την μερική αποστρατιωτικοποίηση τμήματος της περιφραγμένης περιοχής των Βαρωσίων /Αμμόχωστου ,σε συνδυασμό με τις δηλώσεις της ειδικής αντιπροσώπου του ΓΓ/ΟΗΕ στην Κύπρο Ελίζαμπεθ Σπέχαρ,έχουν ενοχλήσει πολύ τη Λευκωσία,και τον πρόεδρο Νίκο Αναστασιάδη.Συγκεκριμένη αναφορά στη βάση λύσης του Κυπριακού(διζωνική-δικοινοτική ομοσπονδία) «χωρίς ουρές» ζήτησαν σε συντριπτικό βαθμό τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας από την Μ. Βρετανία, στην χθεσινή συζήτηση του δεύτερου προσχεδίου ψηφίσματος για την ανανέωση της θητείας της UNFICYP -που είχε επιδοθεί την περασμένη Παρασκευή – στο οποίο όμως συμπεριλαμβάνονταν κάποιες αναφορές που είχε ζητήσει η Τουρκία και που ‘αλλοίωναν ‘ διάφορες διαχρονικές θέσεις των ψηφισμάτων.
Βασικό θέμα αντιπαράθεσης ήταν χθες η τέταρτη παράγραφος του προοιμίου, στο τέλος της οποίας η Μ. Βρετανία πρόσθεσε στην αναφορά για τις «παραμέτρους μιας διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας όπως ορίζεται στα σχετικά ψηφίσματα» φράση που αναφέρει ότι “οι παράμετροι αυτές να είναι αρκετά ευρείς για να καλύπτουν μια σειρά από πρακτικές και νομικές ρυθμίσεις’ Όπως έγινε και με την ανακοίνωση για το περιοχικό- πιλοτικό άνοιγμα των Βαρωσίων οι ΗΠΑ, Κίνα, Ινδία και Ιρλανδία πρωτοστάτησαν στην υποστήριξη της θέσης για κρυστάλλινη και ξεκάθαρη αναφορά. Η Μ Βρετανία ειδικά τους τελευταίους μήνες – ακόμη και στην άτυπη πενταμερή της Γενεύης στα τέλη Απριλίου -ζητά ευρεία ερμηνεία των ψηφισμάτων, καθώς θεωρεί εμπόδιο, την ‘σφικτή γλώσσα” και υποστηρίζει ότι αν υπερισχύσει μία διευρυμένη ερμηνεία τότε πιθανότατα το φθινόπωρο να έχουμε νέα Πενταμερή,οπότε η Άγκυρα θα κινηθεί πιο ευέλικτα και εποικοδομητικά.Αξίζει να σημειωθεί ότι στην ίδια παράγραφο είχε προστεθεί μία επιπρόσθετη αναφορά -τις παραμονές τις συνάντησης Γκουτέρες – Αναστασιάδη και Ακιντζί, στο Βερολίνο-με στόχο να διευκολυνθεί ο τότε Τουρκοκύπριος ηγέτης να αποδεχθεί τους όρους αναφοράς και να επαναληφθούν οι διαπραγματεύσεις στη βάση του πλαισίου Γκουτέρες. Τελικά οι ‘όροι αναφοράς’ εγκαταλείφθηκαν από τον ίδιο το ΓΓ του ΟΗΕ, αφού η Τουρκία και Τουρκοκύπριοι μιλούν πλέον για δύο ισοδύναμα κράτη , οπότε τώρα το Λονδίνο ζητά περαιτέρω αλλοίωση των προνοιών των ψηφισμάτων(προφανώς να υιοθετηθούν και άλλες απόψεις….)
Το ψήφισμα για την απαραίτητη παρουσία της Ειρηνευτικής Δύναμης (που λογικά θα γίνει αποδεκτό σήμερα) θα ζητά από τον Πορτογάλο ΓΓ του ΟΗΕ να υποβάλει ανά εξάμηνο έκθεση για την αποστολή των καλών του υπηρεσιών.Η UNFICYP (1014-1020 άτομα) βρίσκεται στην Κύπρο από το 1964 , βάσει της απόφασης 186 του ΣΑ/ΟΗΕ και μετά τις δραματικές ώρες και ταραχές που έλαβαν χώρα μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων στο θύλακα των Κόκκινων τη βορειοδυτική πλευρά του νησιού και τους Τουρκικούς αεροπορικούς βομβαρδισμούς. Καλύπτει μία ζώνη από τα Κόκκινα και τον Κάτω Πύργο μέχρι την περιοχή Μάμαρι (δυτικά Λευκωσίας) μήκους 90χλμ, από εκεί διέρχεται μέσα από την Λευκωσία(30 χλμ) -μέχρι το Καιμακλί (ανατολικά Λευκωσίας ) και από εκεί μέχρι την Δερύνεια της επαρχίας Αμμόχωστου.(μήκος 65 χλμ).
Την στρατιωτική δύναμη των κυανόκρανων απαρτίζουν μονάδες από την Μ. Βρετανία, την Αργεντινή, τη Σλοβακία,την Ουγγαρία, την Παραγουάη,τη Χιλή ,τη Βραζιλία και τη Σερβία. Ενώ την αστυνομική στελέχη από την Ιρλανδία, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη,τη Σλοβακία, τη Κίνα,την Ιορδανία, τη Ρουμανία, την Ιταλία, τη Ρωσία, την Ινδία και το Πακιστάν.
Έντονα επικριτικός ο Αναστασιάδης
Ο Νίκος Αναστασιάδης σε σειρά συνεντεύξεων του από την Αθήνα όπου είχε επαφές με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και συμμετείχε στην τριμερή με την Ιορδανία, επέκρινε την Μ. Βρετανία ως και την Ειδική Αντιπρόσωπο του ΓΓ/ ΟΗΕ στην Κύπρο, Ελίζαμπεθ Σπέχαρ. Ερωτηθείς ειδικά για τις θέσεις της όπου έκανε λόγο για μη-περιοριστικά ψηφίσματα ο Νίκος Αναστασιάδης είπε ότι «δεν είναι τυχαία η αποθράσυνση του κ. Ερντογάν, γιατί υπάρχουν ακριβώς κάποιοι, που έχουν την εντύπωση ότι μπορεί να μεταφράζουν ακόμη και τα ψηφίσματα, την καθαρότητα των ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών». Είπε μεταξύ άλλων ότι ανάλογες ερμηνείες ή ανάλογες προσπάθειες, που υποβάλλονται από τη Μ Βρετανία, για να βρεθεί τάχα ένας συμβιβασμός, δεν βοηθούν. Και πρόσθεσε ότι «Ιδέες οι οποίες θεωρούνται τάχα γεφυρωτικές, οι οποίες όμως εν τη ουσία ικανοποιούν σταδιακά αυτό που η Τουρκία επιδιώκει. Με αποτέλεσμα αντί να περιορίζουν την αυθαιρεσία, αυξάνουν αντίθετα την αναθεωρητικότητα, την επιθετικότητα, γενικότερα τις έκνομες ενέργειες»
Σχετικά με το ενδεχόμενο πραγματοποίησης και σύγκλισης μίας δεύτερης Πενταμερούς υπό τον ΓΓ των Ηνωμένων Εθνών τόνισε ότι το Σεπτέμβριο που θα τον συναντήσει στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ , θα διαπιστώσει που κινούνται οι εξελίξεις,ενώ τόνισε ότι επιδιώκει να συνεχίσει τις συζητήσεις από εκεί που διακόπηκαν οι επαφές στο Κραν Μοντανά της Ελβετίας το 2017. Υπεραμύνθηκε της θέσης ότι αυτός τότε δεν αποχώρησε,αλλά υπεύθυνη για την κατάρρευση των συνομιλιών ήταν η Άγκυρα που ήθελε τις εγγυήσεις,στρατιωτική παρουσία και βάση.
Όσον αφορά το καυτό ζήτημα με τους Αμμοχωστιανούς πρόσφυγες ανέφερε ότι κατά τη γνώμη του ευθύνεται η Τουρκική αδιαλλαξία για την μη-επιστροφή τους στις κατοικίες τους , και έκανε τη γενικόλογη εκτίμηση ότι”θα αποδοθεί το δίκαιο’.
Τέλος χαρακτήρισε ως ‘θετική την επικριτική ανακοίνωση της ΕΕ για τα Βαρώσια και τον Σεπτέμβριο για την Τουρκική συμπεριφορά θα δούμε περαιτέρω αντιδράσεις αν και οι δυσχέρειες από ορισμένα κράτη-μέλη της ΕΕ για κυρώσεις στην Άγκυρα παραμένουν.
