Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος*
Διεθνολόγος- Γεωστρατηγικός Αναλυτής
.Παρά την απώλεια της Βρετανικής αυτοκρατορίας και την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από πολλά σημεία και περιοχές του πλανήτη (με το τέλος της αποικιοκρατίας), το Λονδίνο έχει διατηρήσει λίαν υπολογίσιμη και αξιοσημείωτη παρουσία σε στρατηγικής σημασίας γεωγραφικές ζώνες,ενώ διατηρεί στρατιωτική παρουσία που επηρεάζει καταστάσεις και προασπίζει τα Βρετανικά, Ευρωατλαντικά/Νατοϊκά και παγκόσμια συμφέροντα. Την ίδια στιγμή είναι πραγματικά εντυπωσιακός ο Βρετανικός ρόλος σε κατασκοπευτικές και άλλες επιχειρήσεις και αποστολές. Ασφαλώς ως κορυφαίος παράγοντας ισχύος και ενδυνάμωσης της παγκοσμιοποιημένης παρουσίας της Μ. Βρετανίας αποτελούν οι απόρρητες, συμφωνίες USA-UK από το 1947 (βάσει αποκλειστικών πληροφοριών του υπογράφοντα ,αναφέρομαι σε 247μυστικά πρωτόκολλα και συμφωνίες από τότε μέχρι σήμερα ), ενώ σε εκατέρωθεν στρατηγικής σπουδαιότητας βάσεις των δύο μερών (διακλαδικές- αεροπορικές- ναυτικές -κατασκοπευτικές κα) εδρεύουν κοινές ομάδες δράσης- ανάλυσης-συλλογής πληροφοριών ,συνεκπαίδευσης, κοινός αντιτρομοκρατικός σχεδιασμός,καταπολέμησης κυβερνοεγκλήματος κα). Άλλωστε πολλά επιμέρους θέματα,κινήσεις, αποστολές, επιχειρήσεις σχεδιάστηκαν από κοινού Είναι ελάχιστες οι περιπτώσεις που δεν πολέμησαν μαζί σε διάφορα μέτωπα της Ευρώπης-Ασίας-Ειρηνικού κα.
Στην περίπτωση των Βρετανικών κυρίαρχων βάσεων στην Κύπρο (Ακρωτήρι-Δεκέλεια) βρίσκονται σε θέσεις-κλειδιά Αμερικανοί ειδικοί σε πληροφοριακά-κατασκοπευτικούς τομείς,συντονισμό αεροπορικών αποστολών κα. Αμερικανοί αξιωματικοί έχουν ρόλο στην πολύ σημαντική κατασκοπευτική βάση του Αγίου Νικολάου, ενώ και στο ραντάρ της υψηλότερης κορυφής στο όρος Τρόοδος κατά καιρούς βρίσκονται Αμερικανοί των μυστικών υπηρεσιών της NSA-DIA- των υπηρεσιών ασφαλείας και πληροφοριών των κλάδων των ενόπλων δυνάμεων ΗΠΑ , της χαρτογραφικής/υδρογραφικής υπηρεσίας του Πενταγώνου ,δορυφορικών επικοινωνιών Από την βάση του Αγίου Νικολάου Αμερικανοί και Βρετανοί έχουν πλήρη εικόνα των όσων λαμβάνουν χώρα σε Μέση Ανατολή, Τουρκία, νότιο Καύκασο. Αίγυπτος, βόρεια Αφρική και Περσικό Κόλπο.
Οι βάσεις διατηρούν σύνδεση σε μόνιμη βάση με τις Αμερικανικές ανώτατες διοικήσεις σε Ευρώπη-Μέση Ανατολή και Αφρική, δηλαδή EUCOM-CENTCΟM-AFRICOM , με πυρηνικά υποβρύχια εν πλω, με το Αρχηγείο των Αμερικανικών και Νατοϊκών αεροπορικών δυνάμεων στο Ράμσταιν της Γερμανίας, τις Νατοϊκές διοικήσεις στην Μεσόγειο κλπ. Κατά καιρούς -πέραν της’ Ειδικής Σχέσης” ΗΠΑ-Μ.Βρετανίας στις βάσεις της Κύπρου υπήρχαν και υπάρχουν σύνδεσμοι από τον Καναδά, την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία.Δύο φορές απείλησαν οι Βρετανοί τα τελευταία 40 χρόνια να κλείσουν τις βάσεις, αλλά επενέβησαν οι Αμερικανοί και πλήρωσαν τα σχετικά έξοδα.
Αμερικανοί και Βρετανοί είναι τα πιο ενεργά μέρη του κατασκοπευτικού δικτύου /SIGNAL-ELECTRONIC INTELLIGENCE ECHELΟN γνωστό ως τα ‘πέντε μάτια” , που παρακολουθεί, καταγράφει , συλλέγει τα πάντα στον πλανήτη.Πέραν των δύο χωρών στο σύστημα ανήκουν η Νεά Ζηλανδία, η Αυστραλία και ο Καναδάς.Επιλεκτικά παρέχουν οι πέντε ειδικές πληροφορίες στη Γερμανία, στην Ιαπωνία, στη νότια Κορέα, στη Βραζιλία, στην Ολλανδία (απόρρητη περιοχή Ζούτκαμπ ), Δανία (μυστική βάση Αφλάντσειγκ/κοντά στην Κοπεγχάγη ) και στη Σουηδία.
Οι Βρετανικές βάσεις στην Κύπρο είναι ενεργό τμήμα του ECHELON (ειδικά ο σταθμός Άγιος Νικόλαος ) και των διαφόρων υψηλά διαβαθμισμένων προγραμμάτων GHOSTHUNTER (Κύπρος-Γιβραλτάρ), και GHOSTWOLF (παρακολουθεί τα ίντερνετ καφέ κα). Οι πιο σημαντικές βάσεις του ECHELON είναι στο PINE GAP της βόρειας Αυστραλίας, στο FORT MEADE της πολιτείας Μέριλαντ,στην Αεροπορική βάση MENWITH HILL στο βόρειο Γιόρκσαρ/Χάρογκειτ στη Μ. Βρετανία, η βάση -αρχηγείο GCHQ Τσέλντενχαμ (Μ Βρετανία), η Καναδική βάση LEITRIM στο Οντάριο και η Νεοζηλανδική (κορυφαία για νότιο Ινδικό-νότιο Ειρηνικό) στο WAIHOPAI Άλλες βάσεις είναι η SUGAR GROVE στη Δυτική Βιρτζίνια, η FORT GORDΟN στην πολιτεία GEORGIA, η αεροπορική βάση LACKLAND στο Σαν Αντόνιο του Τέξας, η ΜISAWA στην Ιαπωνία, το νησί DIEGO GARCΙA στο κέντρο του Ινδικού Ωκεανού (αρχιπέλαγος Τσάγκος) , καθώς και η μικρή μυστική Γερμανική βάση στην περιοχή PAMIR-GEBURGE στα χαοτικά Πακιστανο-Αφγανικά σύνορα της γραμμής DURANDE.
Στην Κύπρο πέραν των Βρετανικών μυστικών κινήσεων και πρωτοφανών δραστηριοτήτων παρακολούθησης και συλλογής πληροφοριών η Μ. Βρετανία διατηρεί 6 πολύ μικρούς σταθμούς παρακολούθησης (Οι Κύπριοι δεν έχουν ιδέα…) πρωτοστατεί στην συγγραφή όλων των ανακοινώσεων και ψηφισμάτων του ΣΑ/ΟΗΕ, ενώ στην Ειρηνευτική Δύναμη UNFICYP που είναι αναπτυγμένη από το 1964 στην μεγαλόνησο , η Μ. Βρετανία διαθέτει στρατιωτικό τμήμα στην αποστρατικοποιημένη ζώνη του κεντρικού τομέα που διέρχεται από την Λευκωσία (μεταξύ Μάμαρι- δυτικά Λευκωσίας και Καιμακλί -ανατολικά Λευκωσίας ) .Τέλος η Μ. Βρετανία στον παγκόσμιο χάρτη διαθέτει και διατηρεί επί πολλά χρόνια 16 υπερπόντιες βάσεις ήτοι στην Ανταρκτική , στο σύμπλεγμα των Βερμούδων , την Αγκουίλα στην Καραϊβική,το Ντιέγκο Γκαρσία (κοινή στα νησιά με τις ΗΠΑ) στα νησιά Κάιμαν-Βίρτζιν στην Καραϊβική,στο Γιβραλτάρ , στα νησιά Τουρκς και Κάικος στον Ατλαντικό,τον νησάκι Μοντσεράτ στην Καραϊβική,το σύμπλεγμα Πίκερν στον Ειρηνικό, σε Ακρωτήρι-Δεκέλεια/Κύπρος,τα γνωστά Φώκλαντς/Μαλβίνας -νότια Τζόρτζια-νότια Σάντουιτς στο νότιο Ατλαντικό , σε Κατάρ-Μπαχρείν-Μπελίζε (Κεντρική Αμερική) στο σουλτανάτο του Μπρούνει στη νοτιοανατολική Ασία , καθώς και τα πολύ στρατηγικής σημασίας νησιά Αναλήψεως, Αγίας Ελένης και Τριστάν ντα Κούνια(έναντι δυτικής Αφρικής), Στην Αγία ΅Ελένη μετά την ήττα στο Βατερλό το1815 έζησε σε εξορία και άφησε την τελευταία του πνοή ο Ναπολέων Βοναπάρτης.Συμπερασματικά η Μ. Βρετανία παρά το τέλος της αυτοκρατορίας ‘που κυβερνούσε τα κύματα’ διατηρεί ακόμα υπολογίσιμες υπερπόντιες κτήσεις, οι οποίες εμπλέκονται και συνδέονται με πολλά…που έχουν σχέση με την παγκόσμια ασφάλεια.
* Ο υπογράφων το 2015 παρουσίασε στο ΝΑΤΟ σειρά μελετών για την διμερή ως και πολυμερή σύγκλιση των κρατών των “πέντε ματιών’ στον παγκόσμιο χάρτη και κυρίως σε θέματα κατασκοπείας/συλλογής πληροφοριών ως και διπλωματικό-στρατιωτικής συνεργασίας.
