Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος- Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Ο Ερντογάν πλησιάζοντας χρονικά την κρίσιμη διετία 2022-2023(λόγω της συμπλήρωσης 100χρόνων από την Μικρασιατική καταστροφή ,ως και την Συνθήκη της Λωζάνης), προωθεί σειρά μεγαλεπήβολων και φαραωνικών σχεδίων ,παρά τα λίαν υπολογίσιμα εσωτερικά και οικονομικά προβλήματα που αντιμετωπίζει. Προκειμένου να υλοποιήσει τις Τουρκικές ‘φαντασιώσεις ‘μιας μεγάλης δύναμης, η Τουρκία όχι μόνο αναπτύσσει ένα οπλοστάσιο διεθνούς εμβέλειας(αυτή είναι η πραγματικότητα) ως και παρουσίας πέραν των συνόρων της , αλλά παντοιοτρόπως προσπαθεί να ενταχθεί στον κύκλο των κορυφαίων στρατιωτικών δυνάμεων του κόσμου μέσα στα επόμενα χρόνια. Η κατασκευή ενός ειδικού πλοίου πολλαπλών αποστολών /μίνι αεροπλανοφόρου (με Ισπανική συνδρομή) αποτελεί στοιχείο ενισχυμένης επιχειρησιακής πλατφόρμας που σχετίζεται και εξυπηρετεί αυτόν τον στόχο, δηλαδή της τάσης περιφερειακής υπερδυναμοποίησης(βάσει μελέτης κορυφαίας Γερμανικής ‘δεξαμενής σκέψης’ ( Βερολίνου) που είναι στην διάθεση του υπογράφοντα/Ιούλιος 2021.
Στο εγγύς μέλλον-βάσει της μελέτης- η Τουρκία θεωρεί ότι τα πολεμικά της πλοία, βαμμένα σε χρώμα ανοιχτό γκρι , να φέρουν την κόκκινη σημαία με λευκό μισοφέγγαρο και αστέρι, ” να σαρώνουν το Αιγαίο, την ανατολική Μεσόγειο τη Μαύρη Θάλασσα ως και να φθάνουν μέχρι την Αραβική Θάλασσα και τον κόλπο των πετρελαίων”. Το ναυτικό της -σύμφωνα με τον επικεφαλής των ναυτικών δυνάμεων ναύαρχο Αντνάν Οζμπάλ – θα μπορεί να επιχειρήσει σε περιοχές του Ατλαντικού ως και του Ινδικού Ωκεανού. Το δόγμα της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας» των απόστρατων ναυάρχων Γκουρντενίζ και Γιαιγτζί ως και το όραμα της μετατροπής του Τουρκικού παράκτιου ναυτικού (μέχρι σήμερα) σε έναν ισχυρό ωκεάνιο στόλο ,χρησιμεύουν ως βασικό κίνητρο για την υλοποίηση ενός τέτοιου αναθεωρητικού σχεδίου .
Στο επίκεντρο αυτού του σχεδίου είναι η κατασκευή του ‘μίνι αεροπλανοφόρου ” / παράλληλα αποβάθρας προσγείωσης ελικοπτέρων (LHD) το γνωστό ως TCG Anadolu (αριθμός Pennant L 400),που βρίσκεται στο τελικό στάδιο κατασκευής αυτή την χρονική περίοδο στο ναυπηγείο Sedef στην Κωνσταντινούπολη /Τούζλα. Με μήκος σχεδόν 231 μέτρα, ύψος 58 μέτρα και εκτόπισμα μεταξύ 24.660 και 27.436 τόνων, το TCG Anadolu θα είναι το μεγαλύτερο πολεμικό πλοίο που κατασκευάστηκε ποτέ στην Τουρκία. Ακόμη και αν η πραγματική Τουρκική συνεισφορά στη ναυπήγηση είναι 65 %, ο σχεδιασμός του πλοίου αποτελεί ένα κατάλληλα προσαρμοσμένο αντίγραφο της Ισπανικής κατηγορίας Juan Carlos I, ως και ένα παραπλήσιο μοντέλο που έχει χρησιμοποιηθεί από το ναυτικό της Αυστραλίας (σαν τα δύο αεροπλανοφόρα του, HMAS Canberra (L 02) και HMAS Adelaide ( L 01), με έντονη παρουσία σε νότιο Ινδικό, νότιο Ειρηνικό μέχρι ακόμα τον βόρειο Ειρηνικό,εγγύτατα της ασταθούς Κορεατικής χερσονήσου. Αρχικά σχεδιασμένο για “μίνι αεροπλανοφόρο’ η Τουρκία το 2015 προχώρησε στην μετατροπή του πλοίο , με ‘άλμα σκι’/ για καθέτου απογείωσης αεροσκάφη , κάτι που έχουμε δει σε παρόμοια και αντίστοιχα Κινεζικά, Ρωσικά, Ινδικά και Βρετανικά πλοία.
Το αρχικό Τουρκικό σχέδιο προέβλεπε να βρίσκονται επί του πλοίου 12 υπερσύγχρονα Αμερικανικά F-35B Lightning II καθέτου απογείωσης. Όμως στα πλαίσια των επιβληθεισών κυρώσεων της τροπολογίας CAATSA ( για την στάση Ερντογάν να προμηθευτεί υψηλής τεχνολογίας Ρωσικά αντιπυραυλικά συστήματα τύπου S400) οι ΗΠΑ απέκλεισαν την σύμμαχο στο ΝΑΤΟ Τουρκία, από τον κατάλογο των πελατών του αεροσκάφους ,αλλά και από τον αντίστοιχο των συμμετεχόντων κρατών στο κοινό πρόγραμμα μαχητικών 5ης γενιάς ,που άρχισε το 1999. Με δεδομένο ότι κανένα κατάλληλο μαχητικό αεροσκάφος 5ης γενιάς δεν θα είναι διαθέσιμο στο άμεσο μέλλον, η Τουρκία βρέθηκε σε αμηχανία.
Αλλά η εγχώρια ιδιαίτερα αναπτυγμένη στρατιωτική τεχνολογία των μη επανδρωμένων αεροσκαφών/drones έδειξε μια προς το παρόν” διέξοδο’. Τον Μάρτιο του 2020, η Τουρκία προκάλεσε εκτεταμένες απώλειες στον Συριακό στρατό χρησιμοποιώντας drones και νέες στρατιωτικές τακτικές που έχουν εντυπωσιάσει Αμερικανούς,Γερμανούς και Βρετανούς , πολιτικούς -στρατιωτικούς, αλλά και κορυφαίους αναλυτές(ο ίδιος ο Πούτιν μπροστά στον Ερντογάν παραδέχθηκε τις πολύ μεγάλες απώλειες του στρατού του Άσαντ) Και στη δυτική Λιβύη το νέο Τουρκικό στρατιωτικό δόγμα προκάλεσε σοκ στην Αλ Ουατίγια, στην Ταρχούνα και στην Τρίπολη στις δυνάμεις του Χάφταρ , ενώ στον πόλεμο των 44 ημερών στον θύλακα του Ναγκόρνο Καραμπάχ το φθινόπωρο του 2020 στο νότιο Κάυκασο οι Αζέροι με Τουρκική συνδρομή επικράτησαν των Αρμενίων και με κύρια “αιχμή” τα μη-επανδρωμένα αεροσκάφη.
Προφανώς λόγω των προβλημάτων με τα F-35B το TCG Anadolu, το οποίο βρίσκεται στο τελικό στάδιο κατασκευής μετατρέπεται τώρα στο πρώτο αεροπλανοφόρο στον κόσμο/πλοίο ειδικών αποστολών που θα φιλοξενεί 30 έως 50 drones που θα χρησιμοποιούνται για κατασκοπεία, αναγνώριση επιτήρηση, εντοπισμό στόχων και προφανώς μάχιμες αποστολές.
Μόλις τον Μάρτιο του 2021 ο Haluk Bayraktar ανακοίνωσε ότι η Baykar (κατασκευάστρια εταιρεία) αρχίζει να αναπτύσσει το TB-3, δηλαδή ένα πολεμικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος που προορίζεται για αποκλειστική χρήση στο “μίνι αεροπλανοφόρο”(μέσα σε έναχρόνο-15 μήνες) Ωστόσο, υπάρχουν ακόμη αρκετά τεχνικά εμπόδια που πρέπει οι Τούρκοι να ξεπεράσουν.. Για παράδειγμα, το άλμα σκι/κάθετος απογείωση από μόνη της ασκεί μια περιοριστική επίδραση στο φορτίο και την εμβέλεια των όπλων ενός αεροσκάφους που δεν πρέπει να υποτιμηθεί. Επιπλέον, τα διπλωμένα φτερά, τα οποία τα Τουρκικά μοντέλα δεν έχουν ακόμη ,έχουν επιπτώσεις επί του σκάφους, ως επίσης και οι ανθεκτικές συσκευές συγκράτησης για την προσγείωση στο κατάστρωμα.
Επιπλέον, τα ναυτικά drones είναι εκτεθειμένα στον αέρα της θάλασσας και στις σκληρές απαιτήσεις για ενισχυμένους τροχούς και εξοπλισμό προσγείωσης. Εκτός από την προγραμματισμένη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ο επικεφαλής του Προεδρείου της Τουρκικής Αμυντικής Βιομηχανίας (SSB), Δρ Ισμαήλ Ντεμίρ ανέφερε επίσης τη χρήση ελικοπτέρων ως και το Hürjet που είναι ένα ελαφρύ μονοκινητήριο αεροσκάφος ( υπό ανάπτυξη) που θα μπορούν να βρίσκονται στο κατάστρωμα του .
Το Αnadolu ασφαλώς μπορεί να ενδυναμώσει την περιρρέουσα Τουρκική αυτοπεποίθηση και κύρος και θα μπορεί να αποτελέσει απειλή.Αλλά από στρατιωτική άποψη, η επιτυχία του είναι πιθανό να είναι ως ένα βαθμό περιορισμένη. Το TCG Anadolu μπορεί πράγματι να εκτελέσει τις αποστολές /πολλαπλών ρόλων σε περίπτωση αμφίβιας επίθεσης. Για να γίνει αυτό, ωστόσο, τα πλοία συνοδείας του πρέπει να είναι σε επαρκή αριθμό για να σχηματίσουν μια ομάδα μάχης ευρύτερης συνδρομής και υποστήριξης.. Η επιλογή του Τουρκικού μη επανδρωμένου αεροσκάφους λειτουργεί πολύ καλά κυρίως απέναντι σε εχθρό- αντίπαλο που στερείται ισχυρής και διασυνδεδεμένης αεροπορικής παρουσίας. Συνεπώς τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη ΄έχουν σημαντικά πλεονεκτήματα , αλλά δεν μπορούν να υποκαταστήσουν πλήρως όλες εκείνες τις επιλογές που εξέλιπαν από τον αποκλεισμό της συμπαραγωγού Τουρκίας από το πρόγραμμα F-35.
Λόγω των κυρώσεων από τις ΗΠΑ η Άγκυρα θα αναπτύξει drones επί του ‘μίνι αεροπλανοφόρου’ Anadolu /Γερμανική μελέτη/Αποκλειστικό
