Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος- Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Η Τουρκία και το Κατάρ θα εκμεταλλευτούν από κοινού το διεθνές αεροδρόμιο της Καμπούλ, με την Άγκυρα να παρέχει ασφάλεια μέσω ιδιωτικής εταιρείας, σύμφωνα με το προσχέδιο συμφωνίας με τους Ταλιμπάν, ανέφεραν στον υπογράφοντα χθες δύο πηγές εξοικειωμένες με τις συζητήσεις στη Ντόχα . Το προσχέδιο της συμφωνίας θα οριστικοποιηθεί μετά την ολοκλήρωση της αποχώρησης των ΗΠΑ στις 31 Αυγούστου.(μέσα στον Σεπτέμβριο) Ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν εκτιμάται ότι θα εγκρίνει την συμφωνία , ενώ για τις επαφές που έχουν γίνει στη Ντόχα έκανε λόγο μέσα στο Σαββατοκύριακο, από την Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το Μαυροβούνιο.(όπου πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη)
Αναμένεται να λάβουν χώρα προσεχώς κάποιες διαβουλεύσεις για το θέμα με τους συμμάχους της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ, και ειδικότερα με τις τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Γερμανία.Η Τουρκία ολοκλήρωσε πριν τρεις ημέρες την απόσυρση των στρατευμάτων της που συμμετείχαν στις επιχειρήσεις ISAF-RSM της Ατλαντικής Συμμαχίας από το αεροδρόμιο της Καμπούλ αφού οι συνομιλίες με την ηγεσία των Ταλιμπάν δεν κατέληξαν σε μια συμφωνία που θα επέτρεπε στην Άγκυρα αποκλειστικά να διατηρήσει τον πλήρη στρατιωτικό-αστυνομικό έλεγχο του αερολιμένα “Χαμίτ Καρζάι’.
Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του υπογράφοντα από την Ντόχα οι δύο πλευρές συμφώνησαν στο εξής προσχέδιο που επιλύει πολλά από τα επιμέρους ζητήματα.
*Τα κύρια σημεία του σχεδίου συμφωνίας περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων ,ότι η Τουρκία θα αναγνωρίσει τους Ταλιμπάν ως νόμιμη κυβέρνηση του Αφγανιστάν τοπροσεχές διάστημα.
*Τουρκία και Κατάρ θα λειτουργούν το αεροδρόμιο σε κοινοπραξία Η Άγκυρα θα παρέχει ασφάλεια σε ορισμένους χώρους του μέσω ιδιωτικής εταιρείας, το προσωπικό της οποίας θα αποτελείται από Τούρκους απόστρατους στρατιωτικούς και αστυνομικούς με διαχρονική εμπειρία στο Αφγανιστάν και οι οποίοι θα ομιλούν Παστού ή Ούρντου .Το Κατάρ θα καλύψει σε συντριπτικό βαθμό τα έξοδα, ενώ οι Τoυρκικές Αερογραμμές και η QATAR AIRWAYS θα πραγματοποιούν πολλές επιπρόσθετες πτήσεις , για διευκολύνσεις ξένων επιχειρηματιών ,διπλωματών κα.
*Ότι στελέχη των Τουρκικών Ειδικών Δυνάμεων της στρατοχωροφυλακής θα εξασφαλίσουν την ασφάλεια του Τουρκικό τεχνικού προσωπικού, και δεν θα εξέρχονται ποτέ της περιμέτρου του αεροδρομίου.
Ένα ανοικτό ζήτημα επί της συμφωνίας είναι ότι η πρώην Αφγανική κυβέρνηση του Γκάνι είχε ήδη αναθέσει τη σύμβαση συνολικά για το αεροδρόμιο τον περασμένο Οκτώβριο του 2020 σε μία κοινοπραξία με έδρα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, και τώρα θα πρέπει να υπάρξει σχετική επίλυση του θέματος.
Η Τουρκία συνεχίζει να διατηρεί ανοιχτή την πρεσβεία της στην Καμπούλ και δεν έχει εκκενώσει τον πυρήνα του διπλωματικού της προσωπικού, συμπεριλαμβανομένου του πρέσβη και του στρατιωτικού κλιμακίου(με επικεφαλής συνταγματάρχη) Υπάρχουν επίσης Τουρκικών Ειδικές Δυνάμεις στην Καμπούλ για την προστασία της πρεσβείας, του προξενείου και Τουρκικών πνευματικών κέντρων καθώς και στο Ισλαμαμπάντ,( την πρωτεύουσα του Πακιστάν,) ως εφεδρείες για ενδεχόμενα απρόοπτα.(περίπου 50 άτομα)
Τα τελευταία χρόνια, η Τουρκία προστάτευε το στρατιωτικό τμήμα του αεροδρομίου της Καμπούλ από τυχόν εξωτερικές επιθέσεις. Νωρίτερα το καλοκαίρι, η Άγκυρα ήταν κοντά στο να καταλήξει σε συμφωνία με τις ΗΠΑ για συνέχιση της αποστολής, αλλά η σαρωτική προέλαση από τους Ταλιμπάν τελευταία άλλαξε δραματικά τις συνθήκες. Τούρκοι αξιωματούχοι δήλωσαν αργά χθες βράδυ πως εκτιμούν ότι η διατήρηση παρουσίας τους στο Αφγανιστάν θα συνδράμει στο να προστατεύσουν τα Τουρκικά εμπορικά και πολιτικά συμφέροντα στη χώρα, συμπεριλαμβανομένης και της αποτροπής κυμάτων προσφύγων να εισέλθουν στην Τουρκία ζητώντας άσυλο στην Ευρώπη. Οι αξιωματούχοι τόνισαν ότι η παρουσία των Τουρκικών δυνάμεων ασφαλείας στο αεροδρόμιο της Καμπούλ θα συνδράμει στο να διευκολύνουν την μεταφορά ξένης βοήθεια και επενδύσεων στη χώρα (κατά τη μεταβατική περίοδο) ως και να εξασφαλίσει σχετική σταθερότητα στην πόλη.
Την μετρημένη αριθμητικά Τουρκική τεχνικό-στρατιωτική παρουσία στην Καμπούλ υποστηρίζουν το Κουβέιτ,το Πακιστάν το Αζερμπαϊτζάν ,το Ουζμπεκιστάν , το Τατζικιστάν, και αρκετά κράτη της Δύσης(αλλά όχι φανερά για πολλούς και διαφόρους λόγους). Πάντως οι πιο θετικοί είναι οι Αμερικανοί,και οι Γερμανοί.