Γράφει ο Δρ Δθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος -Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Η πρόσφατη συμμαχία των ΗΠΑ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Αυστραλίας έφεραν στο προσκήνιο πολλές από τις συμφωνίες που έχουν υπογράψει διάφορα φιλοδυτικά κράτη του Ειρηνικού και Ινδικού ωκεανού με κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ ,που λίγοι γνωρίζουν ότι είναι παγκόσμιας εμβέλειας. Η Αυστραλία και η Ιαπωνία είναι οι πιο προβεβλημένες , ενώ ακολουθούν η Νέα Ζηλανδία, η Νότια Κορέα,η Σιγκαπούρη , το Κατάρ κα.
Το ΝΑΤΟ και η Αυστραλία συμμετέχουν σε ένα πολυδιάστατο διάλογο και συνεργασία από το 2005. Η Αυστραλία είναι μία από μια από τις λίγες χώρες πέρα από τον Ευρωατλαντικό χώρο, που συχνά αναφέρεται ως «εταίρος και σύμμαχος σε όλο τον κόσμο». Σε κοινή πολιτική δήλωση τον Ιούνιο του 2012, το ΝΑΤΟ και η Αυστραλία ενδυνάμωσαν την αμοιβαία δέσμευσή τους για ενίσχυση της συνεργασίας σε όλα τα επίπεδα.. Από το 2013, άρχισαν οι επαφές για την προώθηση της σχέσης μέσω ενός Προγράμματος Ατομικής Σύμπραξης και Συνεργασίας και η συγκεκριμένη Συμφωνία ανανεώθηκε το 2019 για άλλα δέκα χρόνια
Η Αυστραλία από την πρώτη στιγμή υποστήριξε τις προσπάθειες για την ανάπτυξη και συμμετοχή των Αμερικανικών και Νατοϊκών δυνάμεων στο Αφγανιστάν το 2001, ενώ επί χρόνια συνέδραμε στο Ταμείο Ενίσχυσης του Εθνικού Αφγανικού Στρατού διαθέτοντας 600 εκατ δολ (AFGHAN ΝΑΤΙΟΝΑL FUND) .Επίσης συνέβαλε στην Αποστολή Αποφασιστικής Υποστήριξης.(από το 2014 στην RESOLUTE SUPPORT MISSION). Η Καμπέρα συμμετέχει επίσης στην αποστολή του ΝΑΤΟ για την εκπαίδευση των Ειδικών δυνάμεων σε θέματα αντιτρομοκρατίας κα του Ιράκ, ενώ έχει συμμετάσχει σε πολλές κοινές ασκήσεις με κράτη-μέλη της Ατλαντικής Συμμαχίας στο νότιο Ειρηνικό.
Οι προτεραιότητες στις σχέσεις ΝΑΤΟ -Αυστραλίας επικεντρώνονται στη τήρηση της τάξης και εφαρμογής ειρηνευτικών μέτρων σε κράτη που αντιμετωπίζουν σοβαρά μεταπολεμικά/μετεμφυλιοπολεμικά ζητήματα,ενώ βασίζονται στους διεθνείς κανόνες ,στην συμμετοχή σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος, συμπεριλαμβανομένης της κυβερνοάμυνας, της ανάλυσης και μελέτης των υβριδικών-ασύμμετρων απειλών ως και της ανθεκτικότητας.Επίσης σε ανταλλαγή πληροφοριών ,εμπειριών από πολεμικές επιχειρήσεις, σε κατασκοπευτική δραστηριότητα, στην από κοινού αντιμετώπιση της πειρατείας στο θαλάσσιο χώρο κα. Η συνεργασία στηρίζεται στον τακτικό πολιτικό διάλογο υψηλού επιπέδου, συμπεριλαμβανομένου και του ετήσιου διμερούς στρατηγικού διαλόγου, σε ανώτατο επίπεδο.
Η Αυστραλία είναι ένας εταίρος και σύμμαχος των πιο ενισχυμένων Νατοϊκών συνεργασιών από κοινού με τη Φινλανδία, τη Γεωργία, την Ιορδανία, τη Σουηδία και την Ουκρανία. Οι βασικοί τομείς συνεργασίας είναι αμοιβαία επωφελείς και στηρίζονται μεταξύ άλλων στην ενισχυμένη διαλειτουργικότητα των στρατιωτικών τους δυνάμεων.Από το 2014 στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας Διαλειτουργικής Συνεργασίας , η Αυστραλία συμμετέχει στην Πλατφόρμα Διαλειτουργικότητας που φέρνει τους 30 Νατοϊκούς συμμάχους μαζί με 24 εταίρους από όλες τις ηπείρους να συμμετέχουν ενεργά στις επιχειρήσεις του ΝΑΤΟ.(πχ Γκάνα-Κολομβία-Μαλαισία-Κουβέιτ-Πακιστάν κα)
Η Αυστραλία είναι επίσης μία από τις έξι χώρες που έχουν διευρυμένες επαφές σε διάλογο και συνεργασία με το ΝΑΤΟ (γνωστές ως «Enhanced Opportunities Partners») σε αναγνώριση της ιδιαίτερα σημαντικής συνεισφοράς τους στις επιχειρήσεις του ΝΑΤΟ καθώς και σε άλλους αντικειμενικούς σκοπούς της Συμμαχίας. Για να εμβαθύνει τη διαλειτουργικότητα, η Αυστραλία συμμετέχει επί χρόνια σε πολλές επιτροπές του ΝΑΤΟ σε ζητήματα όπως διοικητικής μέριμνας , ανταλλαγής επιχειρησιακών πληροφοριών,αεροπορική συνεργασία, κωδικοποίηση και συνεργασία σε συμβατικούς εξοπλισμούς , αντιμετώπιση της διασποράς των όπλων και υλικών μαζικής καταστροφής (χημικά -πυρηνικά- ραδιολογικά και βιολογικά) , διαστημικά θέματα ,ενώ η Αυστραλία συνεργάζεται με όλες τις υπηρεσίες του ΝΑΤΟ στους τομείς των χερσαίων , ναυτικών και αεροπορικών δυνάμεων.
Η Αυστραλία συμμετέχει επίσης ανά τακτά χρονικά διαστήματα σε στρατιωτικές ασκήσεις του ΝΑΤΟ που είναι ανοικτές σε εταίρους και σε σύμμαχες χώρες. εκτός Ευρωατλαντικού χώρου.
Για σχεδόν 14 χρόνια η Αυστραλία ήταν ένας από τους μεγαλύτερους υποστηρικτές του ΝΑΤΟ στην Διεθνή Δύναμη Ασφάλειας ISAF στο Αφγανιστάν . Στο πλαίσιο μιας Περιφερειακής Δύναμης Ανασυγκρότησης(PRT) στην επαρχία Ουρουζγκάν στο νότιο Αφγανιστάν, το Αυστραλιανό προσωπικό παρείχε ασφάλεια ως και παράδοση έργων ανασυγκρότησης και υποστήριξης του τοπικού πληθυσμού. Επιπλέον, η Δύναμη Ειδικών Επιχειρήσεων της Αυστραλίας ενεργούσε σε άμεση υποστήριξη δυνάμεων της ISAF (Βρετανών-Ολλανδών-Καναδών-Ρουμάνων και Εσθονών) στην ιδιαίτερα επικίνδυνη επαρχία Ουρουζγκάν. Από το 2015 έως την άνοιξη του 2021, η Αυστραλία υποστήριξε ανελλιπώς την αποστολή Resolute Support (RSM) του ΝΑΤΟ που ήταν υπεύθυνη για να εκπαιδεύσει, συμβουλεύσει ως και να ενισχύσει τις Αφγανικές στρατιωτικές και αστυνομικές δυνάμεις.
Το ΝΑΤΟ όσο και η Αυστραλία είναι μέλη του Παγκόσμιου Συνασπισμού για τις επιχειρήσεις κατά του ISIS(επιχείρηση INHERENT RESOLVE ) . Η Αυστραλία συμμετέχει επίσης ως ένας από τους επιχειρησιακούς εταίρους στην αποστολή του ΝΑΤΟ στο Ιράκ (στην στρατιωτική ακαδημία της Αλ Ρουσταμίγια) που είναι μία μη-πολεμική/ συμβουλευτική ως και εκπαιδευτική αποστολή που άρχισε τον Ιούλιο του 2018 και στοχεύει στην ενίσχυση των Ιρακινών δυνάμεων ασφαλείας, ώστε να είναι σε θέση να αποτρέψουν την τυχόν επιστροφή του ISIS, και να καταπολεμήσουν την τρομοκρατία σταθεροποιώντας τη χώρα τους.
Η Αυστραλία και το ΝΑΤΟ συνεργάζονται επίσης στον τομέα της ασφάλειας στον θαλάσσιο χώρο.. Στο παρελθόν, το ναυτικό της Αυστραλίας συνεργάστηκε με το ΝΑΤΟ για την καταπολέμηση της πειρατείας στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας /Κόλπο του Άντεν/Βορειοδυτικό Ινδικό ωκεανό στο πλαίσιο της προηγούμενης επιχείρησης Ocean Shield.
Ευρύτερη συνεργασία της Ατλαντικής συμμαχίας με την Αυστραλία υφίσταται στο πλαίσιο του προγράμματος “Επιστήμη για την Ειρήνη και την Ασφάλεια” του ΝΑΤΟ, με κορυφαίους τομείς πρακτικής συνεργασίας την προηγμένη τεχνολογία ,κυβερνοασφάλεια, την βαλλιστική/πυραυλική τεχνολογία, την τεχνητή νοημοσύνη ως και την ενεργειακή ασφάλεια. Συγκεκριμένα, εμπειρογνώμονες από την Αυστραλία συμμετέχουν σε ένα έργο από πάνω προς τα κάτω με στόχο την αύξηση της ενεργειακής απόδοσης σε στρατόπεδα ως και τη μείωση της κατανάλωσης ορυκτών καυσίμων, ως και σε ειδικά προγράμματα για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Η Αυστραλία συνέβαλε σε μια σειρά έργων Trust Fund, συμπεριλαμβανομένου ενός έργου Trust Fund του ΝΑΤΟ που σχεδιάστηκε για τον καθαρισμό μη εκρηκτικών πυρομαχικών στο Saloglu του Αζερμπαϊτζάν (2010) καθώς και από το 2015 στο Ουκρανικό Ιατρικό Ταμείο Αποκατάστασης. Για πρώτη φορά, τον Δεκέμβριο του 2020, η Αυστραλία συμμετείχε σε μια συνάντηση υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ, μαζί με την Ιαπωνία, τη Φινλανδία, τη Νότια Κορέα, τη Νέα Ζηλανδία, τη Σουηδία και τον Ύπατο Εκπρόσωπο/ Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοσέπ Μπορέλ για να συζητήσουν τις αλλαγές στην παγκόσμια ισορροπία δυνάμεων καθώς και την επεκτατική πολιτική της Κίνας. Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Γενς Στόλντεμπεργκ επισκέφθηκε την Αυστραλία τον Αύγουστο του 2019. και προχώρησε στην υπογραφή επιμέρους συμφωνιών ανταλλαγής ναυτικών πληροφοριών , προστασίας ενεργειακών στόχων κα , ενώ μέσα στο 2021 η Συμμαχία και η Καμπέρα δήλωσαν ότι θα ενδυναμώσουν σε όλους τους χώρους την συνεργασία τους.
Αυστραλοί στρατιωτικοί βρίσκονται για εκπαιδευτικούς και άλλους λόγους στην δυτική Ουκρανία,ως σύνδεσμοι σε διάφορα στρατηγεία του ΝΑΤΟ, ενώ Ειδικές Δυνάμεις της Αυστραλίας συμμετέχουν σε πολλές διευρυμένες ασκήσεις του ΝΑΤΟ σε Ατλαντικό ωκεανό, Βαλτικές χώρες, Αρκτικό περιβάλλον, Αφρικανικά κράτη κα.
