Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Στον απόηχο της απρόκλητης και βάναυσης εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, οι δυτικές χώρες απέλασαν εκατοντάδες Ρώσους “διπλωμάτες” για να εμποδίσουν τις συνεχείς και επιθετικής συμπεριφοράς προσπάθειες ως και εκβιασμούς των Ρωσικών μυστικών υπηρεσιών απέναντι στη Δύση. Όλες οι χώρες χρησιμοποιούν ορισμένους διπλωματικούς τρόπους και “αναρτήσεις” για σκοπούς συλλογής ευαίσθητων πληροφοριών, με τη Μόσχα να διαθέτει τεράστια δίκτυα πληροφοριών και κατασκοπείας σε παγκόσμιο επίπεδο,αλλά η μαζική απέλαση (που θα συνεχιστεί) μεγάλου τμήματος της διπλωματικής της παρουσίας δεν θα φανεί άμεσα να αλλάζει τα πράγματα, αλλά σε βάθος χρόνου (κάποιων μηνών) θα έχει σταδιακά ορισμένες επιπτώσεις και συνέπειες στις προσπάθειες της Μόσχας να συγκεντρώνει και να αντλεί καθοριστικής σημασίας πληροφορίες. Η πρωτοφανής απέλαση διπλωματών και αξιωματικών πληροφοριών από δυτικές πρεσβείες είναι άμεση απάντηση στον πόλεμο στην Ουκρανία, αλλά οι ίδιες οι απελάσεις στην τωρινή χρονική φάση δεν θα έχουν το ισχυρό αντίκτυπο σε αυτόν τον πόλεμο ή στην περαιτέρω λήψη στρατιωτικών αποφάσεων της Ρωσίας.Η προσπάθεια των δυτικών χωρών να «καθαρίσουν το σπίτι» είναι ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση , τη μόνιμη μείωση ως και τον “ακρωτηριασμό” του κραυγαλέου και φουσκωμένου κατασκοπευτικού δικτύου των σταθμών πληροφοριών της Ρωσίας που βρίσκονται σε πολλά κράτη στο εξωτερικό(Αμερική- Ευρώπη-Ασία/Ειρηνικός). Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό του Ρωσικού “διπλωματικού” προσωπικού που απελαύνεται αυτές τις ημέρες έχει φθάσει επίσημα τους 394 από την έναρξη της εισβολής του Φεβρουαρίου. Μόνο η Γερμανία απέλασε 40 μέλη της Ρωσικής αντιπροσωπείας, που είναι σημαντικός αριθμός και ουσιαστική ενέργεια μιας χώρας, που όπως πολλές άλλες, εισάγει Ρωσικό φυσικό αέριο.
Το Ρωσικό προσωπικό που εκδιώχθηκε από τις πρεσβείες και τα προξενεία είναι σε πολύ μεγάλο βαθμό αξιωματικοί των πληροφοριών και μυστικών υπηρεσιών με διπλωματική “κάλυψη” και προστασία. Οι περισσότερες, αν όχι όλες οι χώρες χρησιμοποιούν τη διπλωματική κάλυψη στο εξωτερικό ως πλατφόρμες συλλογής πληροφοριών. Είναι ένα ανοιχτό και κοινό «μυστικό». Οι ταυτότητες πολλών αξιωματικών πληροφοριών που λειτουργούν κάτω από ορισμένες “ταμπέλες’ είναι συνήθως γνωστές ή υπάρχουν υπόνοιες ως τέτοιες από τις υπηρεσίες ασφαλείας της χώρας υποδοχής. Είναι ουσιαστικά “ανεκτή” η ταυτότητα όσο παραμένει εντός συγκεκριμένων ορίων, που μερικές φορές αναφέρονται ως «κανόνες του παιχνιδιού». Η Ρωσία έχει ξεπεράσει εδώ και πολύ καιρό όλα τα όρια και οι πλατφόρμες πληροφοριών της από τις Ευρωπαϊκές πρωτεύουσες είναι απίστευτα αριθμητικά και ποιοτικά ενισχυμένες. Η Ρωσία είναι αποκλειστικά υπεύθυνη για διαδοχικές απόπειρες δολοφονίας στο Ηνωμένο Βασίλειο χρησιμοποιώντας χημικές τοξίνες(Νόβιτσοκ) και δηλητηρίαση από ραδιενέργεια(Πολώνιο 210) , ενώ προσπάθησε θρασύτατα να επηρεάσει ξένες εκλογές σε όλα τα κράτη της ΕΕ και στις ΗΠΑ. Πολλές από αυτές τις βρώμικες αποστολές και επιχειρήσεις είτε διεξήχθησαν είτε υποβοηθήθηκαν από Ρώσους αξιωματικούς πληροφοριών που λειτουργούσαν μέσα και έξω από τις πρεσβείες της Μόσχας στα διάφορα κράτη.
Οι απελάσεις θα περιορίσουν το τεράστιο μέγεθος του αποτυπώματος συλλογής πληροφοριών της Ρωσίας στις Ευρωπαϊκές χώρες, κάτι που θα έχει ορισμένες αρνητικές επιπτώσεις στις προσπάθειες συγκέντρωσής τους σε χώρες στις οποίες πολλοί από τους αξιωματικούς τους είναι πλέον persona non grata. Οι υπηρεσίες πληροφοριών είναι εξειδικευμένες γραφειοκρατίες όπως όλες οι άλλες και οι απελάσεις σε κάποιο βάθος χρόνου θα προκαλέσουν αναποτελεσματικότητα ως και μειωμένη παραγωγικότητα. Θα είναι ανατρεπτικό, ως και προσωρινό, με τις Ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών να επιδιώξουν αναπροσαρμογή στα νέα δεδομένα. Αυτό που μπορεί να μην είναι προσωρινό είναι η συνολική μείωση της Ρωσικής πρόσβασης. Οι απελάσεις θα μπορούσαν και θα έπρεπε να οδηγήσουν σε επίσημες μόνιμες μειώσεις του συνολικού αριθμού των Ρώσων που επιτρέπεται να τοποθετούνται σε πρεσβείες σε χώρες της Δυτικής Ευρώπης, της Ιαπωνίας και των κρατών του Ειρηνικού.
Δεν υπάρχει αριθμητική ισοδυναμία ανάμεσα στο προσωπικό των Ρώσων “διπλωματών” με τους αντίστοιχους δυτικούς στις πρεσβείες τους στη Μόσχα.Προφανώς, η λειτουργία, από την άποψη της συλλογής πληροφοριών, είναι πολύ πιο δύσκολη και συγκαλυμμένη στη Ρωσία από ό,τι είναι σε ανοιχτές κοινωνίες, κάτι που φυσικά έχει ως αποτέλεσμα μικρότερα διπλωματικά και μυστικά αποτυπώματα. Ωστόσο, η κλίμακα των επισήμων αποτυπωμάτων των Ρωσικών μυστικών υπηρεσιών στα Ευρωπαϊκά κράτη είναι κατάφωρα εκτός ισορροπίας και δημιουργεί πραγματικές απειλές στα κράτη υποδοχής τους. Η επιστροφή σε κάποια ομοιογενή ισοδυναμία όσον αφορά τα επίσημα αποτυπώματα πληροφοριών είναι μια σημαντική συμβολική δήλωση από τη Δύση και ένα πρακτικό βήμα για τον περιορισμό της μακροχρόνιας υπερβολικής εμπλοκής των Ρωσικών ύπουλων επιχειρήσεων στο εξωτερικό. Αυτά τα τιμωρητικά μέτρα είναι μια απαραίτητη απάντηση στην επιθετικότητα της Ρωσίας στην Ουκρανία, αλλά οι απελάσεις δεν θα είναι χωρίς τις δικές τους αρνητικές συνέπειες για τις δυτικές χώρες.(προφανώς λόγω των αμοιβαίων απελάσεων από την Ρωσία).
Στην Ελλάδα ο αριθμός των Ρώσων “διπλωματών” παραείναι μεγάλος και εμπλέκονται σε πολλούς χώρους,όπως στα διάφορα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, στα ΜΜΕ , σε μεγάλες εταιρίες, σε προμήθειες στρατιωτικού και βιομηχανικού υλικού, για αυτό και για λόγους εθνικής ασφάλειας ,εκτιμάται ότι θα ήταν προς τη σωστή κατεύθυνση να προστεθούν και άλλοι Ρώσοι στον κατάλογο των απελάσεων που είναι γνωστός ο ρόλος τους στις αρμόδιες αρχές.
Τα “παιχνίδια των κατασκόπων.”…. και γιατί διώχθηκαν τόσοι πολλοί Ρώσοι διπλωμάτες…
