Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε.Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Τα επόμενα βήματα μέσα στο 2024 σχεδιάζουν Αθήνα και Άγκυρα,ενώ εξακολουθούν να διατηρούνται σε ήπιο πλαίσιο οι καθημερινές διμερείς σχέσεις των τελευταίων μηνών(μετά τις τρεις συναντήσεις των δυο ηγετών σε Βίλνιους, Νέα Υόρκη και Αθήνα) .Η εμπλοκή της Τουρκίας σε αρκετά περιφερειακά/ υποπεριφερειακά μέτωπα,όπως στη Μέση Ανατολή, στη Λιβύη, στο νότιο Καύκασο,στο Αφρικανικό Σαχέλ (Μάλι), αλλά κυρίως οι διμερείς σχέσεις με τους Αμερικανούς (εξοπλιστικά , PKK/Συρία κα ) κυριαρχούν και θα κυριαρχούν στην ατζέντα της διπλωματικής κινητικότητας του Ερντογάν.Τους τελευταίους μήνες (με εξαίρεση σειρά τοπικών προκλητικών ενεργειών σε βάρος της UNFICYP στην περιοχή της “πράσινης γραμμής ” στη Κύπρο (Πύλα, Άγιος Δομέτιος κλπ) η Τουρκία (συγκριτικά με το πρόσφατο παρελθόν) εμφανίζεται πιο συγκρατημένη , χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει παραιτηθεί ορισμένων διαχρονικών στόχων της.
Λόγω της συνέχισης μέσα το 2024 των πολέμων στην ευρύτερη γειτονιά μας(και ειδικά της Ουκρανορωσικής πολεμικής σύγκρουσης η οποία θα χειροτερεύσει ακόμα πιο πολύ ), αλλά και του πολέμου στη Γάζα (που ενδέχεται να επεκταθεί),η Άγκυρα θα επικεντρωθεί σε μεγάλο βαθμό σε αυτούς αφού στο ιδιαίτερα ασταθές τόξο από τη Μαύρη Θάλασσα μέχρι τον κόλπο του Άντεν/Ερυθρά Θάλασσα επιδιώκει να έχει ρόλο σε πολιτικό- στρατιωτικά κα ζητήματα.Σε ότι αφορά τις σχέσεις της με το ΝΑΤΟ η αριθμητική ενδυνάμωση της KFΟR στο Κόσοβο (με την αποστολή δύναμης εκεί) , ως και αεροσκαφών της στις αποστολές εναέριας περιπολίας της Ατλαντικής Συμμαχίας στη Βαλτική λογικά θα την εμφανίζουν ότι -παρά τις ισχυρές και επίμονες “ματιές” και φλερτ προς τη Μόσχα-θα διατηρεί τους δεσμούς της με τη δυτική Συμμαχία.Μόλις θα ξεπεραστεί (λίαν προσεχώς) το τυπικό θέμα της αποδοχής της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ(αφού η Στοκχόλμη συμμετέχει σε όλα τα όργανα του Ευρωατλαντισμού) πληροφορίες μου φέρουν,ότι η περίπτωση της διέλευσης πλοίων από τα Στενά/ καθεστώς Συνθήκης Μοντρέ θα είναι ιδιαίτερα σημαντική για τις επιμέρους σχέσεις Άγκυρας-ΝΑΤΟ μέσα στη νέα χρονιά (αφού ορισμένα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ έχουν αρχίσει να τονίζουν την ενίσχυση του Ουκρανικού ναυτικού σε κατηγορίες πλοίων με Βρετανό- Νορβηγική συμμετοχή ).Σε ότι αφορά τα διμερή μας θέματα με την Άγκυρα εκτιμάται ότι θα ενισχυθούν οι επαφές μας στην οικονομικό-εμπορική,περιβαλλοντική,τουριστική ατζέντα , ενώ στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης λογικά θα δούμε τι θα προκύψει από τις προσεχείς επαφές των υπουργών άμυνας Νίκου Δένδια -Γιασάρ Γκιουλέρ στο περιθώριο του ΝΑΤΟ(εαρινή σύνοδος των υπουργών άμυνας ή σε κάποια έκτακτη λόγω Ουκρανίας) , καθώς και στις αναμενόμενες συναντήσεις ανάμεσα στο νέο αρχηγό ΓΕΕΘΑ της Ελλάδος με τον Τούρκο ομόλογό του στρατηγό Μετίν Γκουράκ.Πάντως τα ΜΟΕ θα πρέπει να έχουν περιεχόμενο και ουσία και όχι να είναι ‘συναντήσεις για την έννοια των συναντήσεων), και δεν θα πρέπει εμείς να κινούμαστε συμπλεγματικά και φοβικά.(αυτή η νοοτροπία έχει κουράσει και είναι ξεπερασμένη). Δεν μπορώ να αποκλείσω και ορισμένες κινήσεις “εντυπωσιασμού” από την πλευρά της Τουρκίας που θα πρέπει διεισδυτικά να αξιολογήσουμε….
Σχετικά με τα πιο “καυτά” θέματα η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ με συνυποσχετικό για προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης είναι πολύ μακριά,και τουλάχιστον για το 2024-2025 δεν διακρίνεται η υιοθέτηση μίας τέτοιας επιλογής.Πέραν των νομικών και νομικίστικων “γωνιών”, τους είναι σημαντικό να βλέπουμε ορισμένα θέματα με πιο έντονο πολιτικό στίγμα.Για να περάσουμε μελλοντικά σε νέες φάσεις των διμερών μας σχέσεων (αναγνωρίζοντας τις διαχρονικές δυσκολίες που ασφαλώς υπάρχουν και δεν υποβαθμίζονται ), είναι ανάγκη για μια ευρύτερη ανάλυση και με έμφαση σε ένα κόσμο που καθημερινά αλλάζει καταλυτικά και πολυδιανυσματικά.Τέλος εκ μέρους μας να προσδώσουμε μεγαλύτερη βαρύτητα στα όσα λαμβάνουν χώρα στα Ηνωμένα Έθνη σε θέματα ωκεάνια,(και όχι μόνο),εν όψει της προσεχούς προετοιμασίας μας για συμμετοχή ως μη-μόνιμου μέλους του ΣΑ/ΟΗΕ.(υπό λογικές συνθήκες)
