Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Η Ρωσία έχει καταλάβει δύο από τα τέσσερα μεγάλα κοιτάσματα λιθίου της Ουκρανίας από τότε που ξεκίνησε την ολοκληρωτική εισβολή της τον Φεβρουάριο του 2022, στερώντας δυνητικά το Κίεβο από έναν βασικό οικονομικό πόρο. Στις 12 Ιανουαρίου, η Ρωσία ισχυρίστηκε ότι έχει καταλάβει τον έλεγχο του Σεφτσένκο, ενός αγροτικού οικισμού στην ανατολική περιοχή του Ντόνετσκ της Ουκρανίας. Ο οικισμός βρίσκεται στην κορυφή ενός από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα λιθίου της Ουκρανίας.
Οι ειδικοί λένε ότι η κατάσχεση των κοιτασμάτων λιθίου της Ουκρανίας από τη Ρωσία θα μπορούσε να επηρεάσει την υπόλοιπη Ευρώπη και τις προσπάθειες της ηπείρου να στραφεί στην πράσινη ενέργεια.Το λίθιο που περιγράφεται ως «λευκός χρυσός», είναι ένα κρίσιμο υλικό για τις μπαταρίες που χρησιμοποιούνται σε συσκευές που κυμαίνονται από smartphone και φορητούς υπολογιστές ως ηλεκτρικά οχήματα. Η Ουκρανία έχει περίπου 500.000 τόνους αναξιοποίητου λιθίου, ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα στην Ευρώπη, σύμφωνα με γεωλογικές έρευνες.
Δεν μπορούν να ελλιμενιστούν τα 5 Ρωσικά πλοία στη Συρία.
Σε μία άλλη εξέλιξη το Κρεμλίνο δεν μπορεί να εκκενώσει στρατεύματα και εξοπλισμό από τη μοναδική υπερπόντια βάση του, την Ταρτούς στη Μεσογειακή Συρία , επειδή οι νέοι ηγέτες της Συρίας δεν επιτρέπουν τα πέντε πλοία του Ρωσικού ναυτικού να εισέλθουν στο λιμάνι, ανέφεραν Δυτικές και Αραβικές πηγές ως και ειδικές εκθέσεις της διεθνούς ναυτιλίας. Δυτικές πλατφόρμες πληροφόρησης εντόπισαν τα πέντε πλοία που πλέουν -επί του παρόντος- σε διεθνή ύδατα στα ανατολικά της Tαρτούς της Συρίας και τα οποία είναι τα μεταφορικά πλοία στρατιωτικής χρήσης Sparta I, Sparta II και General Skobolev, ως και τα αμφίβια επιθετικά πλοία Ivan Gren και Alexander Otrakovsky .
Μέχρι την πτώση του καθεστώτος Άσαντ από την εξουσία τον Δεκέμβριο του 2024, η Ταρτούς ήταν η μόνη υπερπόντια ναυτική βάση της Ρωσίας και κρίσιμος κόμβος για τη στρατιωτική επιμελητεία του Κρεμλίνου στη Μέση Ανατολή και την Αφρική. Η Ρωσική ναυτική παρουσία στο Tαρτούς χρονολογείται από τη Σοβιετική εποχή. Ο Πούτιν, το 2017, υπέγραψε συμφωνία με τον Μπασάρ αλ Άσαντ, δίνοντας στο Κρεμλίνο το δικαίωμα να χρησιμοποιεί δωρεάν αποβάθρα στη βάση για 49 χρόνια. Μετά την κατάρρευση του καθεστώτος αλ Άσαντ, η νέα ηγεσία της Συρίας, και η οργάνωση HTS ανακοίνωσαν ότι θα ανασυγκροτήσουν την ακτοφυλακή της χώρας ενώ θα επανεξετάσουν τις πολιτικές της επιλογές για την ασφάλεια στη θάλασσα.
Το Sparta I (IMO 9268710) είναι το πρώτο από τον Ρωσικό στολίσκο που εμφανίστηκε σε αυτά τα ύδατα, στις 8 Ιανουαρίου, ανέφεραν οι πλατφόρμες πληροφοριών παρακολούθησης πλοίων. Δύο Ρωσικά πολεμικά πλοία, τα Ivan Gren και Alexander Otrakovsky, βρίσκονται επίσης στην περιοχή και περιμένουν άδεια για να εισέλθουν στην Tαρτούς αλλά οι πομποί θέσης τους είναι απενεργοποιημένοι, ανέφερε χθες η στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών της Ουκρανίας (HUR.)
Σύμφωνα με πληροφορίες του υπογράφοντα το πλήρωμα του Ostrakovsky έχει αναφέρει προβλήματα με την παροχή γλυκού νερού ως και διαρροές σε δύο από τις δεξαμενές καυσίμων του πλοίου. Τα Ρωσικά στρατεύματα στην ξηρά έχουν αρχίσει να έχουν ελλείψεις σε προμήθευες . Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι ο Ρώσος ανώτατος αξιωματικός και επικεφαλής του στολίσκου εκκένωσης, υποναύαρχος Valeriy Varfolomeyev, το Σαββατοκύριακο, προσπάθησε να συζητήσει με τις νέες αρχές της Συρίας την άμεση είσοδο των πλοίων στο λιμάνι της Ταρτούς δύο φορές αλλά χωρίς επιτυχία.
Ουκρανικές και Συριακές υπηρεσίες ανέφεραν ότι οι Ρωσικές χερσαίες δυνάμεις έχουν παρατάξει εκατοντάδες στρατιωτικά φορτηγά, δεκάδες τεθωρακισμένα οχήματα, αποσυναρμολογημένα συστήματα ραντάρ και τουλάχιστον δύο κορυφαία αντιαεροπορικά συστήματα S-400 εντός της περιμέτρου του λιμανιού για εκκένωση και μεταφορά στην ανατολική Λιβύη. Σε αντίθεση με τα στρατεύματα, τα οποία μεταφέρονται αεροπορικώς από το κοντινό στρατιωτικό αεροδρόμιο Αλ Χμεϊμίμ, αυτός ο βαρύς εξοπλισμός μπορεί να εκκενωθεί μόνο δια θαλάσσης.