Δρ Αθανάσιος Ε Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός αναλυτής
Το Ιράν δέχτηκε ένα δυνατό και ορατό πλήγμα από τις ισραηλινές και αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές τον Ιούνιο. Οι συνέπειες για την ήδη κλονισμένη φήμη της Ρωσίας ως συμμάχου ήταν επίσης σημαντικές, αν και λιγότερο ορατές. Ας ληφθεί υπόψη ότι το Ιράν είναι ένας δοκιμασμένος και (υποτίθεται) έμπιστος σύμμαχος του Κρεμλίνου. Όχι μόνο προμήθευσε τη Ρωσία με στρατιωτικά drones μεγάλης εμβέλειας και drones αυτοκτονίας Shahed που χρησιμοποιεί η Μόσχα για να επιτεθεί σε κρίσιμες υποδομές και κατοικίες πολιτών της Ουκρανίας, αλλά εκπαίδευσε επίσης ρωσικό προσωπικό, γεγονός που επέτρεψε στο Κρεμλίνο να κατασκευάζει drones στην επικράτειά του χωρίς υπερβολική εξάρτηση από προμήθειες από το Ιράν
.Αλλά όταν το καθεστώς του Ιράν στράφηκε στη Μόσχα κατά τη διάρκεια των ημερών της ισραηλινής αεροπορικής επίθεσης, η Μόσχα δεν έδειξε καμία ευγνωμοσύνη και δεν προσέφερε ούτε ελάχιστη βοήθεια. Πράγματι, οι προπαγανδιστές του Κρεμλίνου τόνισαν ότι η στρατηγική συμφωνία που υπογράφηκε με το Ιράν τον Ιανουάριο του 2025 δεν τη δέσμευε σε ένοπλη βοήθεια. Καθώς το Ιράν ψάχνει στα ερείπια και μαθαίνει τα μαθήματα της εγκατάλειψής του, μπορεί να συμπεράνει ότι συνέβη κάτι ακόμη χειρότερο , ότι το Κρεμλίνο μπορεί στην πραγματικότητα να προσπαθούσε να το “μαχαιρώσει πισώπλατα.’
Σύμφωνα με απόρρητα έγγραφα της ρωσικής μυστικής υπηρεσίας FSB , το Ιράν και η Ρωσία διεξάγουν σθεναρά έναν κατασκοπευτικό πόλεμο μεταξύ τους, ο οποίος δεν έχει μειωθεί σε ένταση ακόμη και στο πλαίσιο του πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας. Οι διαρροές δείχνουν ότι το Ιράν θέλει ρωσική τεχνολογία για κινητήρες turbojet και σταθμούς παραγωγής ενέργειας που χρησιμοποιούνται στις βιομηχανίες πυραύλων, αεροπορίας, πετρελαίου και φυσικού αερίου, τεχνολογία για την κατασκευή drones και συστημάτων ηλεκτρονικού πολέμου. Για τον σκοπό αυτό, το Ιράν διεξάγει ενεργά επιχειρήσεις στρατολόγησης εναντίον ρωσικών αντιπροσωπειών που ταξιδεύουν στο Ιράν.
Οι ρωσικές αρχές ανησυχούν επίσης για την «Σιιτική ισλαμική προπαγάνδα και την εγκαθίδρυση θέσεων σε περιφερειακές μουσουλμανικές κοινότητες». Από την πλευρά της, η Μόσχα έχει θέσει ως προτεραιότητα τη διείσδυση στις ιρανικές υπηρεσίες ασφαλείας. Η FSB θεωρεί σημαντικό όχι μόνο να αποτρέψει την κλοπή ρωσικής τεχνολογίας από το Ιράν, αλλά και να διεξάγει τις δικές της επιχειρήσεις πληροφοριών εναντίον ενός “συμμάχου’ συμπεριλαμβανομένου του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.
Οι Βρετανοί συντάκτες της μελής ..πηγές αναφέρονται στις ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών και αποκαλύπτουν ότι ακόμη και κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Ντμίτρι Μεντβέντεφ υπήρξε μια θέση ότι το Ιράν ήταν περισσότερο εχθρός παρά σύμμαχος, και η Ρωσία δεν εγκατέλειψε ποτέ τη θέση της ότι το Ιράν δεν πρέπει να έχει πυρηνικά όπλα.
Με Κίνα και Αρμενία…
Η ρωσική συνεργασία με την Κίνα δεν φαίνεται λιγότερο παράξενη. Οι Ρώσοι έχουν συχνά παραπονεθεί για την άρνηση μεγάλων κινεζικών τραπεζών να συνεργαστούν με ρωσικές εταιρείες που έχουν υποστεί κυρώσεις, ενώ άλλα κινεζικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα έχουν αρχίσει να αρνούνται κεφάλαια από τη Ρωσία ή από τους πολίτες της, ανεξάρτητα από το πού βρίσκονται. Επιπλέον, η Κίνα είναι έτοιμη να μοιραστεί τα προϊόντα της με τη Μόσχα, αλλά όχι τις τεχνολογίες της.
Με τη σειρά της, στη Ρωσία, ο αριθμός των ποινικών υποθέσεων εναντίον επιστημόνων που κατηγορούνται για προδοσία αυξάνεται χρόνο με το χρόνο. Μέχρι τα τέλη Ιουνίου 2025 , 94 επιστήμονες έχουν διωχθεί στη Ρωσία για μεταφορά δεδομένων σε τρίτες χώρες από το 2022. Έχουν κινηθεί ποινικές δίκες εναντίον 43 και τουλάχιστον 10 σχετίζονται με κατηγορίες για κατασκοπεία υπέρ της Κίνας. Τέτοιες κατηγορίες είχαν διατυπωθεί και στο παρελθόν, αλλά μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, η FSB συνέλαβε τέσσερις επιστήμονες τον έναν μετά τον άλλον, κατηγορώντας τους για κατασκοπεία υπέρ της Κίνας και μεταφορά τεχνολογίας στο Πεκίνο που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη των πυραυλικών συστημάτων Avangard και Kinzhal.
.. Η συμπεριφορά της Μόσχας απέναντι στον κατ’ όνομα σύμμαχό της, την Αρμενία, δεν είναι λιγότερο αντιφατική. Αυτό δεν αφορά μόνο την έλλειψη βοήθειας προς το Ερεβάν στην ένοπλη σύγκρουσή του με το Αζερμπαϊτζάν-παρά μια συνθήκη αμοιβαίας άμυνας- αλλά και πρόσφατες πληροφορίες σχετικά με μια απόπειρα πραξικοπήματος σε αυτήν τη χώρα, την οποία υπονοούν ότι συνδέεται με τη Ρωσία. Οι αρμενικές αρχές επιβολής του νόμου ισχυρίζονται ότι το σχέδιο πραξικοπήματος ήταν ένα βήμα προς βήμα σχέδιο αποσταθεροποίησης της κυβέρνησης, από τη δημιουργία ομάδων κρούσης ως την καταστροφή βασικών υποδομών.
Λοιπόν, τι να συμπεράνουμε; Είναι δίκαιο να πούμε ότι η Ρωσία είναι ένας εξαιρετικά κακός σύμμαχος, αλλά και ότι κάτι πιο σοβαρό διαδραματίζεται – δηλαδή ότι το Κρεμλίνο θα πάρει ό,τι μπορεί από τους “συμμάχους’ ενώ διεξάγει εκστρατείες κατασκοπείας κατά των ζωτικών τους συμφερόντων, τάσσεται ορισμένες φορές υπέρ των εχθρών τους .
