Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Κατά τη διάρκεια του πολέμου, η Ουκρανία έχει αποκτήσει μεγάλη εμπειρία καταρρίπτοντας ρωσικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη Shahed και το Κίεβο επισημαίνει ότι είναι στην ευχάριστη θέση να μοιραστεί τις γνώσεις του με το ΝΑΤΟ. Τα μέχρι τώρα διδάγματα – βάσει πολυσέλιδης διαβαθμισμένης Ουκρανοδυτικής μελέτης-είναι :
Πρώτο :Δεν υπάρχει υποκατάστατο της πραγματικής εμπειρίας μάχης.Άρα μετράει η διαχρονική μάχιμη εμπειρία.
Σύμφωνα με τις καταμετρήσεις της ουκρανικής πολεμικής αεροπορίας, οι ρωσικές δυνάμεις έστειλαν περίπου 12.000 από τα μη-επανδρωμένα αεροσκάφη που σχεδιάστηκαν από το Ιράν και το καθένα μετέφερε μια κεφαλή 50-90 κιλών στον ουκρανικό εναέριο χώρο το 2024. Το 2025 η καταμέτρηση μέχρι σήμερα είναι περίπου 15.000 εκτοξεύσεις συνολικά Σε μια μεγάλη επιδρομή που λαμβάνει χώρα δύο ή τρεις φορές το μήνα η καταμέτρηση μπορεί να είναι 400-500 Shaheds συνοδευόμενα από μία ή δύο δωδεκάδες πυραύλους.Αυτό καθιστά την εντολή αεράμυνας της Ουκρανίας την πιο εξασκημένη διοίκηση αεράμυνας στον κόσμο, σε καιρό πολέμου..Η επίθεση της Τρίτης στη Πολωνία έγινε με 19 μη επανδρωμένα αεροσκάφη Shahed να παραβιάζουν τον εναέριο χώρο του ΝΑΤΟ και ήταν, σύμφωνα με τα ουκρανικά πρότυπα εν καιρώ πολέμου, μια μεγάλη επίθεση. Η προσπάθεια του ΝΑΤΟ να περιορίσει 19 μη επανδρωμένα αεροσκάφη που διέσχισαν βαθιά στον πολωνικό εναέριο χώρο, ήταν σχετικά επιτυχής αφού μόνο τα επτά μη επανδρωμένα αεροσκάφη καταρρίφθηκαν, σύμφωνα με πληροφορίες από κυρίως Ολλανδικά μαχητικά αεροσκάφη που εκτοξεύουν ακριβούς πυραύλους αέρος-αέρος.
Δεύτερο :Στην Ουκρανία δεν είναι μόνο στρατός που συμμετέχει σε καταρρίψεις drones.Από την εισβολή της Ρωσίας τον Φεβρουάριο του 2022 η διοίκηση της Ουκρανίας στην άμυνα της Ουκρανίας έχει παρακολουθήσει πρακτικά όλα τα ρωσικά αεροσκάφη σε απόσταση εκατοντάδων χιλιομέτρων από τα σύνορα της Ουκρανίας, χάρη στην εκτεταμένη ανταλλαγή πληροφοριών με δίκτυα αεροπορικών συνδέσεων του ΝΑΤΟ και σε μικρότερο βαθμό, την ανταλλαγή πληροφοριών με δορυφορικά δίκτυα που διοικούνται από τις ΗΠΑ.Ο στρατός της Ουκρανίας έχει μεγάλη ικανότητα αεροπορικού ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων εγχώριων και εισαγόμενων συστημάτων αεράμυνας μεγάλου βεληνεκούς, όπως Patriot και το γαλλικό/ιταλικό πύραυλο SAMP-T και πιο πρόσφατα αεροπλάνα εναερίου ελέγχου που δωρίστηκαν από τη Σουηδία. Αλλά το ΝΑΤΟ δεν έχει τίποτα παρόμοιο με το καινοτόμο σύστημα Sky Watch της Ουκρανίας, το οποίο με επίσημη περιγραφή είναι ένα εθνικό δίκτυο ακουστικών αισθητήρων που συνδέονται με δεδομένα με ένα κεντρικό κελί σύντηξης που επιτρέπει τη θέση και την παρακολούθηση των εισερχόμενων αεροσκαφών σε πραγματικό χρόνο.Τρίτο :Oι Ουκρανοί έμαθαν γρήγορα ότι ακόμη και αν ένας πύραυλος αεράμυνας έχει σχεδιαστεί τέλεια για να γκρεμίσει ένα αεροσκάφος Shahed,όμως δεν είναι οικονομικά αποδοτικός.Το ίδιο το Shahed, σύμφωνα με ρωσικά ειδησεογραφικά ρεπορτάζ, κοστίζει στο Κρεμλίνο 50.000-75.000 δολάρια ένα αεροσκάφος ανάλογα με το αν είναι ιρανικό ή ρωσικής κατασκευής και το είδος των ηλεκτρονικών. Μαζί με τον Shaheds, η Ρωσία παράγει και εκτοξεύει χιλιάδες drones, που ονομάζονται Gerber, τα οποία μοιάζουν με εκρηκτικό Shahed στο ραντάρ, αλλά κοστίζουν περίπου 10.000 δολάρια.Ένας ενιαίος κορυφαίος αμερικανικής κατασκευής πύραυλος Patriot-3 κοστίζει μεταξύ 4 και 6 εκατομμυρίων δολαρίων, ανάλογα με τον τύπο. Σύμφωνα με ορισμένες πληροφορίες ένας από τους πολύ προηγμένους πυραύλους που χρησιμοποίησε ένας Ολλανδός πιλότος F-35 για την υπεράσπιση του εναέριου χώρου του ΝΑΤΟ έναντι της Πολωνίας κόστισε 2,8 εκατομμύρια δολάρια – περισσότερο από 500 φορές το κόστος του ς Shahed Τέταρτο : Στην Ουκρανία, η τεχνολογική ανάπτυξη είναι από κάτω προς τα πάνω και για το μέλλον είναι τα drones αναχαίτιΗ Ουκρανία πρέπει να αυξήσει την παραγωγή μη επανδρωμένων αεροσκαφών αναχαίτισης, ώστε να καλυφθεί και να δεχθεί επίθεση από σμήνος αναχαίτισης, δήλωσε ο Ζελένσκι.Στις δυνάμεις του ΝΑΤΟ, η Γερμανία, η Πολωνία, η Βρετανία, η Ολλανδία, η Γαλλία και η Φινλανδία έχουν δοκιμάσει πειραματικά drones αναχαίτισης. Η Γερμανία και η Πολωνία έχουν παράγει μερικές εκατοντάδες η καθεμία και η Φινλανδία μερικές χιλιάδες.Επί του παρόντος, η στρατηγική του ΝΑΤΟ για τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη αναχαίτισης είναι ένα έργο που ονομάζεται Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Sky Shield, το οποίο θα παραδώσει περίπου 8.000 μη επανδρωμένα αεροσκάφη μέχρι το 2029.