Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Ο Τραμπ δεν ξεκινά από μια θέση εγχώριας ισχύος. Τελείωσε το 2025 με ποσοστό αποδοχής 36%, το χαμηλότερο από οποιονδήποτε άλλο πρόεδρο στο τέλος του πρώτου έτους του τον τελευταίο μισό αιώνα. Με τις ενδιάμεσες εκλογές για το Κογκρέσο να πλησιάζουν και την ιστορική πιθανότητα το οι Δημοκρατικοί, να ανακαταλάβουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων και, μαζί με αυτήν, τον έλεγχο του προϋπολογισμού, των ημερήσιων διατάξεων των επιτροπών και των εξουσιών κλήτευσης, αυτή είναι πιθανό να είναι η τελευταία χρονιά του Προέδρου με μέγιστη ελευθερία δράσης στην εξωτερική πολιτική. Η χειρότερη περίπτωση είναι ότι η κυβέρνηση υιοθετεί μια ακόμη πιο απομονωτική προσέγγιση στον κόσμο, υποχωρώντας περαιτέρω από τον ρόλο της παγκόσμιας ασφάλειας που έχει αναλάβει από το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. και ότι όταν ενεργεί στρατιωτικά, το κάνει χωρίς να συμβουλεύεται συμμάχους ή να τηρεί το διεθνές δίκαιο. Δεν διαχειρίζεται τους στρατηγικούς ανταγωνισμούς με τη Ρωσία και την Κίνα .
. Η Ρωσία συνεχίζει να διεξάγει πόλεμο εναντίον της Ουκρανίας, να διεξάγει «υβριδικό πόλεμο» εναντίον της Ευρώπης, να καταστέλλει τον ίδιο της τον λαό και να εκφοβίζει τους γείτονές της. Επικαλούμενος το «Πρώτα η Αμερική», ο Τραμπ αρνείται να πουλήσει αμερικανικά όπλα στο Κίεβο (αν και επιτρέπει στην Ευρώπη να το κάνει) και αναστέλλει κάθε ανταλλαγή πληροφοριών. Αμφισβητώντας τον αργό ρυθμό της δέσμευσης των μελών του ΝΑΤΟ στον στόχο του 5% για αμυντικές δαπάνες, ο Τραμπ αποσύρει τέσσερις αμερικανικές ταξιαρχίες από βάσεις στην Ευρώπη
Οι ΗΠΑ μειώνουν επίσης την παρουσία τους στην περιοχή Ινδο-Ειρηνικού, δίνοντας στην Κίνα το πράσινο φως να συνεχίσει να αυξάνει τις συμβατικές της δυνάμεις και το πυρηνικό της οπλοστάσιο. Η Κίνα διεξάγει ασκήσεις με πραγματικά πυρά κάθε τρίμηνο που θίγουν την κυριαρχία της Ταϊβάν και διεκδικεί επιθετικά το «ιστορικό της δικαίωμα» στο τμήμα της Γραμμής Εννέα Διαδρομών της Νότιας Σινικής Θάλασσας. Παρά τον μετασχηματισμό της Μέσης Ανατολής πέρυσι με το τέλος του καθεστώτος Άσαντ στη Συρία, την αποδυνάμωση της Χεζμπολάχ στον Λίβανο, την καταστροφή της Χαμάς στη Γάζα και την ταπείνωση της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, η κυβέρνηση Τραμπ αγωνίζεται να συνδέσει τους σκοπούς με τα μέσα. Με ένα αποδυναμωμένο διπλωματικό σώμα και μια φευγαλέα προσοχή του Λευκού Οίκου, δεν μπορεί να κεφαλαιοποιήσει τις τακτικές επιτυχίες και να διατηρήσει διπλωματικές πρωτοβουλίες για τη θεσμοθέτηση νέων δομών διακυβέρνησης για την «επόμενη μέρα» που θα τελειώσουν οι συγκρούσεις. Οι φίλοι και οι σύμμαχοι της Αμερικής σε όλο τον κόσμο αναγκάζονται να αποφασίσουν αν θα συναινέσουν αντανακλαστικά στις προτιμήσεις της Αμερικής, αν θα ξοδέψουν γρήγορα περισσότερα χρήματα για την άμυνα σε μια αναζήτηση μεγαλύτερης «στρατηγικής αυτονομίας» ή αν θα αντισταθμίσουν τα στοιχήματά τους εξυπηρετώντας τη Μόσχα ή το Πεκίνο. Σε έναν κόσμο με καταρρέουσες συλλογικές αμυντικές δομές, ορισμένα κράτη συζητούν ανοιχτά αν θα πρέπει να αναπτύξουν ένα ανεξάρτητο πυρηνικό αποτρεπτικό μέσο. Η καλύτερη περίπτωση είναι η κυβέρνηση να συνεχίσει να εμπλέκεται με τον κόσμο, έστω και μόνο σε συναλλακτική βάση. Με χαμηλοτάτου επιπέδου ηγεσία των ΗΠΑ και λιγότερη χρηματοδότηση από τις ΗΠΑ, οι πολυεθνικές προσπάθειες για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, της φτώχειας, των προσφύγων και των μολυσματικών ασθενειών συνεχίζουν να υποφέρουν. Η αμερικανική ήπια ισχύς υποχωρεί ενάντια στις εκστρατείες παραπληροφόρησης από αυταρχικά καθεστώτα και την αποτελεσματική εξάλειψη της Φωνής της Αμερικής, κα Η δρακόντεια συμπεριφορά της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων (ICE) εναντίον ξένων υπηκόων που ζουν και εργάζονται στις ΗΠΑ προκαλεί περαιτέρω ζημιά. Οι διεθνείς δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο θαυμασμός και ο σεβασμός για την Αμερική βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Η καλύτερη περίπτωση είναι η κυβέρνηση να συνεχίσει να εμπλέκεται με τον κόσμο, έστω και μόνο σε συναλλακτική βάση.
Τα καλά σενάρια είναι :
*Ο Τραμπ με κάποιο τρόπο πείθει τον Πούτιν να τερματίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία με τρόπο που να διατηρεί την κυριαρχία της Ουκρανίας και να διασφαλίζει την ευρωπαϊκή ασφάλεια.* Η Κίνα και οι ΗΠΑ μειώνουν τους δασμούς σε προηγούμενα επίπεδα, εξισορροπούν το εμπόριό τους και συνεχίζουν σιγά σιγά να αποσυνδέουν τις οικονομίες τους. Καταφέρνουν να αποφύγουν να σπρώξουν τον κόσμο σε ύφεση.
*Το πακέτο όπλων ύψους 11 δισεκατομμυρίων δολαρίων στην Ταϊπέι έστειλε ένα ισχυρό μήνυμα στην Κίνα ότι οι ΗΠΑ παραμένουν προσηλωμένες στην ανεξαρτησία της Ταϊβάν και θα σταθούν στο πλευρό των φίλων τους που είναι πρόθυμοι να υπερασπιστούν τα δικά τους συμφέροντα. Οι λεκτικές και στρατιωτικές προκλήσεις του Πεκίνου προς την Ταϊπέι μειώνονται σε αριθμό και ένταση.
* Τα μέλη του ΝΑΤΟ αρχίζουν να εκπληρώνουν τις αμυντικές τους δεσμεύσεις, να αναζωογονούν την αμυντική βιομηχανική τους βάση, να επεκτείνουν τους μόνιμους στρατούς τους και να παρέχουν στους στρατούς τους κατάλληλη εκπαίδευση και εξοπλισμό πρώτης τάξεως. Η Ευρώπη αναπτύσσει επίσης νέες «μίνι-πλευρικές» δομές μεταξύ ομάδων των πιο ισχυρών κρατών (π.χ., το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Γερμανία) για να επιταχύνουν και να συντονίσουν τη λήψη αποφάσεων σε εξωτερικά και στρατιωτικά θέματα.
* Η τολμηρή στρατιωτική αποστολή του Τραμπ να συλλάβει τον πρόεδρο της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο και να τον οδηγήσει ενώπιον της δικαιοσύνης στις ΗΠΑ επιτρέπει στην οικονομία της Βενεζουέλας να ανακάμψει σταδιακά καθώς τα πετρελαϊκά της κοιτάσματα αυξάνουν την παραγωγή. Το καθεστώς απελευθερώνει πολιτικούς κρατούμενους και μέχρι το τέλος του έτους η Βενεζουέλα διεξάγει και τιμά δίκαιες και ελεύθερες εκλογές.