Διπλωματικός Μαραθώνιος σε ΕΕ-Λεκτικές αντιπαραθέσεις στο ΝΑΤΟ
ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ/3 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ
Γράφει ο Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Μία εβδομάδα πριν τη σύνοδο κορυφής της ΕΕ στην οποία θα αξιολογηθούν οι Ευρωτουρκικές σχέσεις και η συνεχιζόμενη παραβατικότητα , ως και αναθεωρητική πολιτική της Άγκυρας στην ανατολική Μεσόγειο , συνεχίζονται οι μαραθώνιες διπλωματικές διαβουλεύσεις αναφορικά με το θέμα της επιβολής ή όχι κάποιας μορφής κυρώσεων στην Τουρκία. Το τοπίο είναι αρκετά θολό, με ορισμένες χώρες να επιδιώκουν εδώ και τώρα την επιβολή περιοριστικών μέτρων στην Άγκυρα (πχ Γαλλία , Ελλάδα κα),κάποιες άλλες να δείχνουν προς τον αρμόδιο επίτροπο της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική και την ασφάλεια Ζοζέπ Μπορέλ να “ουσιαστικοποιήσει ” και “καναλοποίησει” ένα κατάλογο, πιθανών μέτρων ,όποτε αν η Τουρκία συνεχίσει την εμπρηστική πολιτική της, από τον προσεχή Μάρτιο να υιοθετηθούν άμεσα οι κυρώσεις , ενώ κάποιες άλλες πανίσχυρες χώρες (πχ Γερμανία-Ισπανία-Ιταλία-Σκανδιναβικές αλλά και η Βουλγαρία για δικούς της λόγους ) να μην επιβληθούν τιμωρητικά μέτρα στην Άγκυρα, προφανώς λόγω των πολυδιάστατων και ισχυρότατων επαφών ,συμφερόντων και διασυνδέσεων που διαχρονικά διατηρούν με την Τουρκία.
Πάντως δεν αποκλείεται μία “μεσοβέζικη λύση” , δηλαδή να δοθεί μία χρονική περίοδος αναμονής μέχρι να αναλάβει η κυβέρνηση Μπάιντεν-Χάρις , οπότε να επιδιωχθεί κάποιας μορφής Ευρωατλαντικός συντονισμός σε κοινή στάση απέναντι στην Άγκυρα. Δεν είναι πάντως τυχαία και η εκ νέου “φιλική ματιά” της Μέρκελ προς την Άγκυρα, με την θέση τηςό που εκθείασε την στάση της Τουρκίας στο προσφυγικό, καθώς και τις εξαιρετικές σε πολλούς τομείς διμερείς σχέσεις του Βερολίνου με την Άγκυρα.
Η περίπτωση της Ολλανδίας καταγράφεται ως ενδιαφέρουσα με το Κοινοβούλιο (πλην του φιλοτουρκικού κόμματος DENK)να υποστηρίζει την υιοθέτηση κάποιας μορφής μορατόριουμ στα εξοπλιστικά προγράμματα, της Τουρκίας, αλλά η τετρακομματική κυβέρνηση του πρωθυπουργού Μαρκ Ρούτε και του υπεξ Στεφ Μπλοκ , να μην προχωρά σε μία πιο σκληρή θέση αφού είναι υπολογίσιμη η παρουσία Τούρκων και άλλων Μουσουλμάνων μεταναστών στα πλείστα αστικά και όχι μόνο κέντρα της Ολλανδίας(Άμστερνταμ ,Ρότερνταμ ,Ουτρέχτη, κα). Επίσης πολλές και γνωστές εταιρείες της Ολλανδίας διατηρούν ιδιαίτερα επικερδείς εμπορικές σχέσεις με την Τουρκία. Η Βουλγαρία και η αδύναμη κυβέρνηση συνασπισμού Μπόικο Μπόρσωφ εμφανίζεται διστακτική λόγω της υπολογίσιμης πληθυσμιακά Τουρκο-μουσουλμανικής μειονότητας ,που διαθέτει αρκετές έδρες στο Κοινοβούλιο ,και σημαντική παρουσία στην βόρεια Ροδόπη.(Κιρτζαλί-Σμόλεν κα) ενώ και η θέση της Ρουμανίας λόγω πολύ στενών στρατιωτικό-πληροφοριακών σχέσεων δεν ευνοεί τις κυρώσεις.
Η έντονη λεκτική αντιπαράθεση της Τουρκίας με ορισμένες συμμάχους της , μεταφέρθηκε στην τηλεδιάσκεψη του Βορειοατλαντικού συμβουλίου NAC το τελευταίο διήμερο ,όπου συνεδρίαζαν για πολλά και κρίσιμα θέματα οι 30 υπεξ του ΝΑΤΟ .Μάλιστα προκάλεσε αίσθηση ότι ο Τσαβούσογλου ζήτουσε από νωρίς τον λόγο, ενώ ο απερχόμενος υπεξ των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο επέκρινε σφοδρότατα την Άγκυρα για την προμήθεια, εγκατάσταση, και ανάπτυξη του Ρωσικού συστήματος εκτεταμένης αεράμυνας S400 , τονίζοντας ότι “είναι δώρο στην Μόσχα που απειλεί τα δυτικά συμφέροντα “, και παράλληλα επέκρινε δριμύτατα την στρατιωτικό-επεμβατική συμπεριφορά της Τουρκίας σε Συρία, Λιβύη και νότιο Καύκασο που διευρύνει το φάσμα αποσταθεροποίησης σε ήδη ευάλωτες και τρωτές πριοχές.
Ο Τσαβούσογλου κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι στην Συρία με την υποστήριξη που παρείχαν στις Κουρδικές πολιτοφυλακές ενισχύσανε τους τρομοκράτες (που η Αγκυρα καταγράφει τους Κούρδους), ενώ υπεστήριξε ότι η Ομάδα Μινσκ του ΠΑΣΕ (δηλαδή Ρωσία-Γαλλία-ΗΠΑ) ουσιαστικά ευνοούσε τους Αρμένιους, οι οπαίοι έχασαν τον πόλεμο με το Αζερμπαϊτζάν στο θύλακα του Ναγκόρνο Καραμπάχ.(μάλιστα χθες επίσημα περάσαν υπό Αζερικό έλεγχο όλες οι περιοχές όπως το Λατσίν , το Άγκνταμ κα). Μάλιστα επεσήμανε ότι βρίσκεται στην τελική φάση η σύσταση του κοινού Τουρκο-Ρωσικού κέντρου που θα παρακολουθεί στην πράξη τη συμφωνία της 10ης Νοεμβρίου. Δεν παρέλειψε να στρέψει τα πυρά του προς την Γαλλία για την οποία ισχυρίσθηκε ότι “είναι το Παρίσι και ο Μακρόν που προκαλούν διχόνοιες στο ΝΑΤΟ και επιδιώκουν την διάλυση της Συμμαχίας!!), ενώ χαρακτήρισε την Γερμανία ως τη μόνη έντιμη χώρα σε διαμεσολαβήσεις.
Από την πλευρά του ο Νορβηγός ΓΓ/ΝΑΤΟ Γενς Στόλντεμπεργκ υπογράμμισε ότι η Συμμαχία μέσω της μεθόδου της ασυμπίεσης της έντασης κατάφερε να αποκλιμακώσει(;) την κατάσταση στην ανατολική Μεσόγειο, ενώ ανέφερε ως “θετική εξέλιξη” την επιστροφή του Τουρκικού σεισμογραφικό-υδρογραφικού πλοίου στο λιμάνι της Αττάλειας.
Το ΝΑΤΟ εξέτασε τις εξελίξεις στο Αφγανιστάν , την Ρωσική πυρηνική και υβριδική απειλή, τις Κινεζικές ενέργειες (συμπεριλαμβανομένων και των κατασκοπευτικών), ενώ υπήρξε επικοινωνία (στη τηλεδιάσκεψη) με οκτώ χώρες που συνεργάζονται και συμβαδίζουν στον παγκόσμιο ρόλο και συμμετοχή του ΝΑΤΟ δηλαδή της Σουηδίας, της Φινλανδίας, της Ουκρανίας ,της Γεωργίας, της Ιαπωνίας, της νότιας Κορέας , της Νέας Ζηλανδίας και της Αυστραλίας , σε ανθρωπιστικές, ειρηνευτικές και άλλες επιχειρήσεις. όπως στα Βαλκάνια, στο Ιράκ , στο Αφγανιστάν κα. Ο Στόλντεμπεργκ παρουσίασε μία πολλή σημαντική 68σέλιδη Έκθεση δέκα κορυφαίων αναλυτών για το πως εκτιμάται η κατάσταση για την παρουσία του ΝΑΤΟ το 2030.
Σήμερα και αύριο-επίσης με τηλεδιάσκεψη-πραγματοποιείται η Σύνοδος των υπεξ του ΟΑΣΕ (με Αλβανική προεδρία)Τουρκία-επαφές με πολλά θέματα στην ατζέντα, ενώ κυριαρχούν η κατάσταση στη Λευκορωσία και στο Ναγκόρνο Κάραμπαχ για τα οποία θα τοποθετηθούν οι υπεξ Λαβρώφ και Τσαβούσογλου.
Κυπριακό -Τουρκία-Σαουδική Αραβία
Η κατάσταση στο Κυπριακό δεν είναι καθόλου ενθαρρυντική ,κάτι που φάνηκε έντονα αυτή την φορά με την επίσκεψη της ειδικής απεσταλμένης του ΓΓ/ΟΗΕ Τζειν Χολ Λουτ που συναντήθηκε στη Λευκωσία με τον πρόεδρο Αναστασιάδη και το νέο ηγέτη των κατεχομένων Ερσίν Τατάρ. Αν και δήλωσε ότι συνεχίζει τις διαβουλεύσεις, ο Τατάρ έκανε λόγο για “άλλο τοπίο στο Κυπριακό , με διαφορετικές παραμέτρους”, ενώ ξεκάθαρα τάχθηκε υπέρ των δύο κρατών.
Αμερικανοί διπλωμάτες αλ΄’α και πολιτικοί της απερχόμενης αλλά και της επερχόμενης κυβέρνησης ΄έχουν αποδυθεί σε μία προσπάθεια κάθετης βελτίωσης των σχέσεων της Τουρκίας με την Σαουδική Αραβία ,παρεμβαίνοντας σε Ερντογάν και στον Σαουδάραβα μονάρχη Σαλμάν Πολύ σημαντικός είναι ο ρόλος του υπεξ της Σ. Αραβίας Φαρχάν αλ Σαούντ που πρόσφατα συνομίλησε σε Τζέντα και Νιαμέι(Νίγηρα) με τον Τσαβούσογλου. Η κυβέρνηση Μπάιντεν στοχεύει (όπως διατείνεται)στην συμφιλίωση της Σαουδικής Αραβίας και του Μπαχρείν με το Κατάρ και την επιστροφή στην κανονικότητα, η οποία διαταράχτηκε το 2017. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Αίγυπτος δεν δείχνουν να συμφωνούν με τις Αμερικανικές κινήσεις , ενώ ήδη διαφαίνεται ότι η προσεχής κυβέρνηση Μπάιντεν θα έχει προβλήματα για πολλούς και διαφόρους λόγους με το Καίρο και το Αμπού Ντάμπι.
Τέλος αίσθηση μέχρι και λήψη νομικών μέτρων λαμβάνει η περίπτωση Αρμενικής εφημερίδας (dashnak/asbarez)στην Καλιφόρνια,(άρθρο του Στεπάν Αλτουνιάν), που υποστηρίζει ότι θα έπρεπε η Αρμενία μέσα από τα υλικά του πυρηνικού αντιδραστήρα της Μετζαμόρ ,να κατασκευάσει ραδιολογικές /βρώμικες βόμβες και να τις ρίξει στους Αζέρους , εξαφανίζοντας το Αζερμπαϊτζάν από προσώπου γης για 5000 χρόνια!!!!