Δρ Αθανάσιος Ε. Δρούγος
Διεθνολόγος-Γεωστρατηγικός Αναλυτής
Οι οποιεσδήποτε μεταπολεμικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή είναι πολύ δύσκολα να προβλεφθούν ,αφού συνεχίζονται με αμείωτη ένταση οι πολεμικές επιχειρήσεις,ενώ οι δυο πλευρές δεν έχουν ακόμα χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα όπλα,και είναι άγνωστο που θέλει να καταλήξει το Ισραήλ.Το τοπίο είναι ομιχλώδες,όπως συμβαίνει μετά από κάθε πόλεμο στην κινούμενη άμμο της Μέσης Ανατολής,μετά από πολέμους,όπως αποδείχθηκε το 1948,1956, 1967,1973,1982,αλλά και όλους της τελευταίας 20ετίας σε Ιράκ, Λίβανο, Υεμένη,Συρία, Γάζα κλπ..Για αυτό και οι εκτιμήσεις είναι πολύ δύσκολες και εξαρτώνται από πολιτικούς,διπλωματικούς,οικονομικούς και στρατιωτικούς, φυλετικούς και δυναστικούς παράγοντες και παραμέτρους.,λόγω της ιδιάζουσας μορφής της φύσης των καθεστώτων.Αναφορικά με την αυριανή ημέρα στη Μέση Ανατολή θα εξαρτηθούν και από το μήκος και εύρος των πολεμικών συγκρούσεων αφού άγνωστο ποιες οι επιπτώσεις του εν εξελίξει αεροπυραυλικού πολέμου και οι επιπτώσεις του σε Λίβανο,Ιράκ, χαοτική Υεμένη,μετα-Ασαντική Συρία,εμφύλιους σε Λιβύη και Σουδάν ρόλο των μεγάλων δυνάμεων κα., χωρίς να μπορεί εντελώς να αποκλιστεί μας κάποιας μορφής εκ νέου εισαγωγή τρομοκρατίας στην Ευρώπη.Οι Ιρανοί έχουν πολλά και διαχρονικά αποδεδειγμένα αποσταθεροποιητικά πλοκάμια,ενώ αρκετά θα κριθούν από το σε πια κατάσταση θα είναι το πυρηνικό προγραμα της Τεχεράνης εκτιμώντας τα επιμέρους πλήγματα.
*Το χτύπημα του Ισραήλ στο Ιράν παρέχει μια ιστορική ευκαιρία για την επανευθυγράμμιση της Μέσης Ανατολής
Τα πλήγματα του Ισραήλ στο Ιράν – μεγαλύτερα, πιο τολμηρά και πιο στρατηγικά από αυτά που έχουν προηγηθεί – είναι κάτι παραπάνω από μια στρατιωτική απάντηση σε μια πιθανή και κλιμακούμενη πυρηνική απειλή. Παρουσιάζουν την ευκαιρία για ένα περιφερειακό ριμέικ, έχοντας πλήξει το μεγαλύτερο εμπόδιο της Μέσης Ανατολής για τη βιώσιμη ειρήνη, την ασφάλεια και την ευημερία που είναι το κράτος των Αγιατολλάχ.
Ο Νετανιάχου έχει ωθήσει τη Μέση Ανατολή σε ένα σημείο καμπής για να αναδιαμορφωθεί η περιφερειακή τάξη γύρω από την εξομάλυνση και την ολοκλήρωση, με βάση μια κοινή δέσμευση στο μέλλον για οικονομικό εκσυγχρονισμό, πολιτική μετριοπάθεια και θρησκευτική ανοχή αν και στο δρόμο θα υπάρξουν αρκετές δυσχέρειες για να υλοποιηθούν κρίσιμες και υπολογίσιμες μεταπολεμικές συμφωνίες και έργα.
Για δεκαετίες, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και η θεοκρατία των Αγιατολλάχ έχουν ρίξει μια διασπαστική σκιά τους σε όλη τη Μέση Ανατολή. Το έχουν κάνει αυτό μέσω της ” εκλεκτικής και σκληροπυρηνικής πυρηνικής αριστοκρατίας’, του ιδεολογικού εξτρεμισμού και της εξαγωγής επανάστασης μέσω του δικτύου πληρεξουσίων του Ιράν: της Χεζμπολάχ στο Λίβανο, της Χαμάς στη Γάζα, των Χούτι στην Υεμένη και των Σιιτικών πολιτοφυλακών στο Ιράκ. που έχουν ήδη δεχθεί βαριά χτυπήματα,αλλά ως ασύμμετρες ομάδες μπορούν και επιβιώνουν.
Τα τελευταία πλήγματα του Ισραήλ δεν αφορούν μόνο την υπεράσπιση των συνόρων του και την αρκετά πιθανή διασφάλιση της ύπαρξής του. Πρόκειται επίσης για την υποβάθμιση οποιασδήποτε εναπομείνασας ικανότητας που έχει το Ιράν να προκαλέσει νέα γενικευμένη αναταραχή
Για πάρα πολύ καιρό, η Τεχεράνη είχε τη δυνατότητα να υποδυθεί τον εμπρηστή σε οποιαδήποτε πραγματική ειρηνευτική διαδικασία – από το Camp David Accords μέχρι τις Συμφωνίες του Αβραάμ. Δεν ήταν τυχαίο που η Χαμάς έπληξε το Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, ακριβώς όπως οι διαπραγματεύσεις για την εξομάλυνση Σαουδική Αραβίας-Ισραήλ ήταν κοντά στην ολοκλήρωσή τους.
΄*Αξιοποιώντας την ευκαιρία αν και θα εμφανιστούν δυσκολίες…
Οι επόμενες εβδομάδες μπορεί να προωθήσουν μια ευθυγράμμιση που έχει προκύψει μεταξύ ορισμένων χωρών που αφορούν το μέλλον στην περιοχή που κατανοούν τα τεράστια μερίσματα που μπορεί να επιφέρει και να γνωρίζει ότι το Ισραήλ μπορεί να συμπεριληφθεί σε αυτή την ολοκλήρωση.Υπάρχει η λεγόμενη ομάδα N7 – Ισραήλ, Αίγυπτος, Ιορδανία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Μπαχρέιν, Μαρόκο δηλαδή ο συνδυασμός των χωρών του Aβραάμ και εκείνων που είχαν προηγουμένως εξομαλύνει τις σχέσεις με το Ισραήλ.(Ιορδανία-Αίγυπτος)
Η πρωτοβουλία αυτή σταδιακά έχει ως στόχο να διευρύνει και να εμβαθύνει τη συνεργασία μεταξύ αυτών των χωρών υποστηρίζοντας πρωτοβουλίες που ξεκλειδώνουν τα οικονομικά, πολιτικά οφέλη για την ασφάλεια της ολοκλήρωσης., ειδικά αν η Τεχεράνη περιθωριοποιηθεί. Με την πάροδο του χρόνου, αυτή θα μπορούσε να ανοίξει το δρόμο για περιφερειακά ισοδύναμα με την Ευρωπαϊκή Ένωση ή ακόμη και το ΝΑΤΟ. Τα προβλήματα ειναι αρκετά σε Ιράκ,Υεμένη, Συρία, Παλαιστινιακά εδάφη κα,όμως αν ο Ιράν απολέσει την επιρροή του,η επόμενη ημέρα προσφέρει ευκαιρίες.
*Λοιπόν, τι θα ακολουθήσει
Η Ισραηλινή επιχείρηση Rising Lion κατά του Ιράν μπορεί να είναι η αρχή του τέλους του θεοκρατικού καθεστώτος που πρέπει να προέλθει από το λαό και τις μη-κυβερνητικές οργανώσεις,αφού είναι δύσκολο να ανατραπούν οι Αγιοταλλάχ αποκλειστικά από το στρατό.. Ας ελπίσουμε ότι οι ΗΠΑ, η Σαουδική Αραβία και η Ιορδανία καθώς και κράτη της ΕΕ θα βοηθήσουν κρυφά ένα τέτοιο κίνημα. Η Σαουδική Αραβία και το άνοιγμα στη Συρία, του Αλ Σάραα προσθέτουν ένα ελιξίριο που μπορεί να επιταχύνει την ιστορική και θεμελιώδη αλλαγή στη Μέση Ανατολή. Η αναγνώριση του Ισραήλ από τη Σαουδική Αραβία και τη Συρία μπορεί να έρθει νωρίτερα από ότι πολλοί πιστεύουν. και αναμένοντας καταλυτικές εξελίξεις στο εσωτερικό του σχεδόν 50 χρόνων Ιρανικού απορριπτικού καθεστώτος
